Các nhà khoa học tìm ra phương pháp đơn giản và an toàn để phá hủy 'hóa chất vĩnh cửu'

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Các “hóa chất vĩnh cửu” (PFAS), được sử dụng trong các sản phẩm gia dụng hằng ngày như chảo chống dính, có liên quan đến các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng vì chứa độc tố khó phân hủy hoàn toàn khi trở thành rác thải.
Các nhà khoa học tìm ra phương pháp đơn giản và an toàn để phá hủy 'hóa chất vĩnh cửu'

Các nhà hóa học tại Mỹ và Trung Quốc ngày 18/8 cho biết đã tìm thấy một phương pháp đột phá để phân hủy các hợp chất gây ô nhiễm này bằng cách sử dụng nhiệt độ tương đối thấp và các loại chất thử phổ biến. Kết quả nghiên cứu được đăng tải trên tạp chí Science, có thể đem lại giải pháp xử lý một nguồn gây hại môi trường, con người và sinh vật lâu nay.

Hóa chất PFAS, hay per- and polyfluoroalkyl substances, được phát triển đầu tiên từ những năm 1940 và ngày nay có trong nhiều sản phẩm tiêu dùng khác nhau như chảo chống dính, vải chống thấm nước, bọt biển chống cháy… Theo thời gian, các chất gây ô nhiễm tích tụ trong môi trường, ngấm vào đất, nước ngầm, sông, hồ và thoát ra không khí, do các quá trình công nghiệp và từ các hố chôn rác.

Một nghiên cứu được các nhà khoa học thuộc Đại học Stockholm công bố tuần trước đã phát hiện nước mưa ở khắp nơi trên hành tinh không đủ an toàn để uống vì đã nhiễm PFAS. Sự phơi nhiễm thường xuyên các chất này kể cả ở mức thấp dẫn tới các vấn đề như suy gan, tăng cholesterol, giảm phản ứng miễn dịch, trẻ sinh thiếu cân và các loại ung thư.

Mặc dù có thể lọc PFAS ra khỏi nước, song ít có giải pháp tốt để xử lý chúng sau khi loại bỏ. Các biện pháp tiêu hủy PFAS hiện nay đòi hỏi xử lý mạnh, như đốt ở nhiệt độ cực cao hoặc sử dụng sóng siêu âm. Các cách xử lý này không dễ áp dụng, hơn nữa các nhà khoa học đã phát hiện vẫn có một số thành phần chất này thoát ra không khí qua khói từ việc đốt PFAS tại một nhà máy ở New York (Mỹ).

Việc khó phá hủy PFAS xuất phát từ sự liên kết carbon-flouride của loại chất này, một trong những dạng liên kết mạnh nhất trong hóa học hữu cơ. Fluorine là nguyên tố tích điện lớn nhất và muốn thu được electron, trong khi carbon sẵn sàng chia sẻ các electron của nó. Các phân tử PFAS chứa nhiều chuỗi liên kết này. Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu trên đã xác định được một điểm yếu nổi bật xuất hiện phổ biến ở một loại PFAS nhất định.

Theo đó, ở cuối phân tử có một nhóm nguyên tử ôxy mang điện tích. Có thể tấn công vào các nguyên tử này bằng một chất thử và chất dung môi phổ biến ở nhiệt độ 80-120 độ C, tiêu hủy nhóm này trước, sau đó mở đường để toàn bộ phân tử bị phân rã trong một phản ứng liên hoàn.

Nghiên cứu hiện tại tập trung vào 10 chất PFAS, trong đó có chất gây ô nhiễm chính được gọi là GenX. Chất gây ô nhiễm sông Cape Fear ở Bắc Carolina, nguồn cung cấp nước cho 350.000 người. Tuy nhiên, đây chỉ là “phần nổi của một tảng băng chìm” vì Cơ quan bảo vệ môi trường Mỹ (EPA) đã xác định có hơn 12.000 hóa chất PFAS đang tồn tại trong thực tế. Kết quả nghiên cứu trên có thể định hướng cho việc cải thiện phương pháp sau này.

Ảnh minh hoạ.
Đẩy mạnh nghiên cứu, phát triển chíp bán dẫn phục vụ chuyển đổi số
(Ngày Nay) - Công nghiệp bán dẫn là ngành công nghiệp nền tảng và trọng yếu quốc gia trong tương lai. Việc phát triển công nghiệp bán dẫn là cơ hội để Việt Nam xây dựng ngành công nghiệp điện tử Việt Nam nhất là khi ngành này đang bước vào giai đoạn chuyển đổi sang thiết bị điện tử sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI), thiết bị internet vạn vật (IoT)...
Ông Nghiêm Xuân Cường - Tân Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh (thứ 2 từ phải sang).
Phê chuẩn Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh
(Ngày Nay) - Ngày 26/2, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định 195/QĐ-TTg phê chuẩn kết quả bầu chức vụ Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh nhiệm kỳ 2021 - 2026 đối với ông Nghiêm Xuân Cường, Tỉnh ủy viên, Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND thành phố Uông Bí, tỉnh Quảng Ninh.
UNESCO giúp Việt Nam tăng cường giáo dục nghề nghiệp cho trẻ ngoài nhà trường
UNESCO giúp Việt Nam tăng cường giáo dục nghề nghiệp cho trẻ ngoài nhà trường
(Ngày Nay) - Ngày 26/2, tại thành phố Vũng Tàu, UNESCO Việt Nam phối hợp Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp Công đoàn Bà Rịa-Vũng Tàu tổ chức Hội thảo phát động - triển khai Dự án “Thúc đẩy tiếp cận giáo dục nghề nghiệp và kỹ năng chuyển đổi cho trẻ em và thanh niên ngoài nhà trường tại Việt Nam” và tập huấn kỹ thuật đào tạo nghề trên địa bàn tỉnh.
“Past Lives” thắng lớn tại giải ISA 2024 trước thềm Oscar
“Past Lives” thắng lớn tại giải ISA 2024 trước thềm Oscar
(Ngày Nay) - Ngày 25/2, Lễ trao giải điện ảnh “Tinh thần độc lập” (Independent Spirit Awards - ISA) lần thứ 39 đã diễn ra tại thành phố biển Santa Monica, bang California (Mỹ), trong đó 3 bộ phim “Past Lives”, “American Fiction” và “The Holdovers” giành nhiều giải lớn.
Cảnh báo lừa đảo đầu tư tiền điện tử nhờ AI
Cảnh báo lừa đảo đầu tư tiền điện tử nhờ AI
(Ngày Nay) - Sau nhiều tháng tán tỉnh trên mạng, một nhân vật tự nhận là nhà buôn rượu đã lừa đảo chiếm đoạt của Shreya Datta, 37 tuổi, ở Philadenphia (Mỹ) 450.000 USD đầu tư cho tiền điện tử. Đáng chú ý, những kiểu lừa đảo này đang nở rộ tại Mỹ.
Một lễ hội có tuổi đời ngàn năm ở Nhật Bản sẽ bị xóa sổ vì ảnh hưởng của dân số già
Một lễ hội có tuổi đời ngàn năm ở Nhật Bản sẽ bị xóa sổ vì ảnh hưởng của dân số già
(Ngày Nay) -  “Jasso, Joyasa.” Tiếng hét mạnh mẽ của những người đàn ông vang vọng khắp vùng núi. Và đêm ngày 17 vừa qua đó có thể là lần cuối cùng, cư dân ở ở thành phố Oshu, tỉnh Iwate được trải nghiệm không khí lễ hội đó. Lễ hội Kuroishiji Somin có lịch sử hơn 1000 năm sẽ chính thức khép lại. 
Chao đèn Peony Floral Cone 28" của nghệ nhân Poncho, hiện thuộc bộ sưu tập đèn kính màu của một nhà sưu tập Việt Nam,
Tìm hiểu quy trình cho ra đời những chao đèn kính màu cùng nghệ nhân John Poncho
(Ngày Nay) - Quy trình tạo ra một chiếc đèn kính màu là sự kết hợp giữa nghệ thuật và kỹ thuật, bao gồm nhiều bước phức tạp và đòi hỏi sự tỉ mỉ từ việc chọn nguyên liệu, đến gia công và hoàn thiện sản phẩm. Hãy cùng Ngày Nay "đột nhập" vào xưởng thủ công của nghệ nhân John Poncho và ngắm nhìn cách ông hiện thực hóa những ý tưởng, biến chúng từ những mảnh kính trở thành những chao đèn tuyệt đẹp. 
Thái Lan quảng bá du lịch qua game
Thái Lan quảng bá du lịch qua game
(Ngày Nay) - Bộ trưởng Du lịch và Thể thao Thái Lan Sudawan Wangsupakijkosol mới đây cho biết các địa điểm du lịch nổi tiếng ở các tỉnh cấp hai của nước này sẽ được đề xuất làm bối cảnh trong trò chơi di động đình đám Ragnarok Origin của nhà phát triển game của Hàn Quốc Gravity.