Phát biểu trước các nhà lập pháp tại Nghị viện châu Âu, bà Etleva Kadilli , Giám đốc Bộ phận Cung ứng tại cơ quan UNICEF của Liên hợp quốc (LHQ) cho biết chỉ riêng trong tháng 12/2021, đã có hơn 100 triệu liều vaccine bị từ chối với nguyên nhân chính do các liều vaccine còn hạn sử dụng quá ngắn. Bên cạnh đó, những nước nghèo cũng buộc phải trì hoãn nhận bàn giao vaccine vì không có đủ cơ sở lưu trữ, trong đó việc thiếu tủ lạnh bảo quản vaccine.
UNICEF không cung cấp số liệu cụ thể tổng cộng số liều vaccine bị từ chối kể từ khi triển khai COVAX cho tới nay. Bên cạnh những liều vaccine bị từ chối tiếp nhận, nhiều lô vaccine cũng bị lưu kho tại các nước nghèo mà chưa được sử dụng.
Tổ chức từ thiện CARE trích dữ liệu của UNICEF về hoạt động cung cấp và sử dụng vaccine chỉ ra 681 triệu liều vaccine phòng COVID-19 đã được bàn giao những chưa được sử dụng ở khoảng 90 nước nghèo hơn trên toàn thế giới.
Hơn 30 nước nghèo, trong đó có những nước đông dân số như CHDC Congo và Nigeria, mới sử dụng chưa đến 50% số lượng vaccine được bàn giao thông qua COVAX.
COVAX là cơ chế hỗ trợ phân phối đồng đều vaccine đến các nước nghèo. Cơ chế này được đồng sáng lập bởi Liên minh Đổi mới sáng tạo Sẵn sàng cho dịch bệnh (CEPI), Liên minh Toàn cầu về vaccine và tiêm chủng (GAVI) và Tổ chức Y tế Thế giới (WHO). Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) tham gia với tư cách đối tác phân phối.
Theo GAVI, đến nay COVAX đã phân phối được hơn 987 triệu liều vaccine đến 144 quốc gia và vùng lãnh thổ tham gia cơ chế. Trong thời gian qua, tình trạng vaccine được các nước hỗ trợ thông qua COVAX có hạn sử dụng quá ngắn đã cản trở đáng kể những nỗ lực nhằm phân phối vaccine hiệu quả của cơ chế này.
