Từ ngày 1/7/2025, cả nước chính thức chuyển sang mô hình chính quyền địa phương hai cấp gồm tỉnh/thành phố và xã/phường/thị trấn, bỏ cấp quận và huyện. Đây là bước đi quan trọng trong cải cách tổ chức bộ máy hành chính, hướng đến mục tiêu tinh gọn, hiệu lực và hiệu quả hơn trong quản lý nhà nước.
Đồng thời, từ ngày 30/6, hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia đã cập nhật thông tin cá nhân mới cho người dân trên ứng dụng VNeID, bao gồm quê quán và địa chỉ thường trú theo địa giới hành chính mới.
Ngay sau thay đổi này, trên mạng xã hội xuất hiện trào lưu người dùng hào hứng chia sẻ ảnh chụp màn hình ứng dụng VNeID thể hiện thông tin địa chỉ mới, như một cách “khoe” rằng mình là công dân của đơn vị hành chính mới. Tuy nhiên, hành động tưởng chừng vô hại này lại ẩn chứa nhiều nguy cơ bảo mật nghiêm trọng.
Thói quen "khoe" giấy tờ cá nhân, mã vé, sao kê ngân hàng… vốn đã phổ biến nhiều năm qua trên mạng xã hội. Với việc VNeID ngày càng được tích hợp sâu vào đời sống số của công dân, hình ảnh ứng dụng này trở thành mục tiêu mới cho những người có ý đồ xấu. Trào lưu đăng ảnh cập nhật địa chỉ sau sáp nhập địa giới càng khiến nguy cơ lộ lọt thông tin tăng cao.
Đặc biệt, trong thời đại dữ liệu số trở thành tài sản có giá trị, việc để lộ thông tin cá nhân không khác gì tự 'mở cánh cửa nhà' cho kẻ gian tiếp cận. Không ít vụ lừa đảo hiện nay khởi nguồn từ việc nạn nhân bị khai thác thông tin cá nhân công khai trên Facebook, Zalo hoặc các nền tảng mạng xã hội khác.
Theo ông Vũ Ngọc Sơn - Trưởng ban Nghiên cứu Công nghệ, Hiệp hội An ninh mạng quốc gia, việc người dùng hào hứng chia sẻ hình ảnh căn cước công dân lên mạng xã hội sau khi được cập nhật về nơi thường trú mới theo địa giới hành chính mới có thể tiềm ẩn nguy cơ rò rỉ thông tin cá nhân.
Với sự phát triển của công nghệ nhận diện hình ảnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), các hệ thống có thể tự động phân tích ảnh và thu thập thông tin từ hình ảnh, từ đó có được thông tin về địa chỉ, thậm chí cả số căn cước của người dùng nếu không che kỹ. Các dữ liệu này có thể được sử dụng để xây dựng hồ sơ cá nhân, phục vụ cho việc giả mạo, lừa đảo, chiếm đoạt tài sản, hoặc mạo danh làm các giấy tờ giả.
Ông Vũ Ngọc Sơn cũng khuyến cáo tuyệt đối không đăng ảnh căn cước, bằng lái, thẻ ngân hàng… lên mạng. Hãy che kỹ các thông tin như số căn cước, địa chỉ, mã QR. Đồng thời, nên kiểm tra kỹ các quyền riêng tư khi đăng bài và luôn cảnh giác với các liên hệ bất thường sau khi thông tin bị lộ lọt.
Câu chuyện về việc chia sẻ hình ảnh VNeID hay giấy tờ cá nhân lên mạng xã hội một lần nữa nhấn mạnh tầm quan trọng của ý thức bảo mật trong kỷ nguyên số. Một khoảnh khắc "khoe vui" trên mạng có thể để lại hậu quả dai dẳng, từ bị giả mạo danh tính đến lừa đảo trực tuyến qua các thủ đoạn công nghệ cao.
Chuyển đổi địa giới hành chính và cập nhật thông tin cá nhân là một phần của tiến trình hiện đại hóa quản lý nhà nước. Nhưng để thực sự bước vào kỷ nguyên số một cách an toàn, mỗi người dân cần trang bị cho mình kiến thức đúng đắn về bảo vệ thông tin cá nhân.
