Lễ hội Binzuru lần thứ 56 diễn ra tại thành phố Nagano, tỉnh Nagano, ngày 1/8, thu hút hơn 10.000 người dân địa phương và du khách. Trong dòng người tham gia lễ hội, đoàn “グローバルNAGANO～ハッピー信州～” (Global Nagano - Happy Shinshu) của cộng đồng Việt Nam nổi bật với hơn 100 thành viên.
Theo ban tổ chức, đây là đoàn người nước ngoài có quy mô lớn nhất từng tham gia diễu hành tại một lễ hội truyền thống địa phương ở Nagano. Sự xuất hiện của đoàn Việt Nam cũng nhận được sự cổ vũ của đông đảo khán giả hai bên đường.
 |
 |
Khi người Việt trở thành một phần của lễ hội địa phương
Binzuru là một trong những lễ hội mùa hè truyền thống lớn của tỉnh Nagano. Tên lễ hội gắn với Tôn giả Binzuru (Pindola Bharadvaja), một trong 16 vị La Hán của Phật giáo, được tin là có khả năng chữa lành bệnh tật. Tại chùa Zenkoji, một ngôi cổ tự có lịch sử khoảng 1.400 năm ở Nagano, tượng Binzuru bằng gỗ được người dân chạm tay vào với mong muốn cầu sức khỏe và bình an.
Bên cạnh những điệu múa và nghi thức truyền thống, sự tham gia của cộng đồng Việt Nam mang đến một hình ảnh khác cho lễ hội năm nay: những người nước ngoài không chỉ đứng ngoài quan sát văn hóa bản địa mà trực tiếp hòa vào không gian sinh hoạt cộng đồng.
Ông Nishizawa Masataka, Chủ tịch Hiệp hội Giao lưu Nhân lực Kinh tế Nhật - Việt tỉnh Nagano, nghị sĩ Hội đồng tỉnh Nagano, cho rằng việc cùng tham gia những lễ hội truyền thống là một phần quan trọng trong quá trình xây dựng xã hội “đa văn hóa cộng sinh”.
“Để xây dựng một xã hội đa văn hóa cộng sinh, việc cùng nhau tham gia vào những lễ hội truyền thống như thế này là điều vô cùng quan trọng”, ông chia sẻ.
Với ông Shiozawa Yasuhiro, trưởng đoàn diễu hành (Renchō), sự kiện là dịp để người Nhật và người Việt cùng hòa vào không khí lễ hội, đồng thời hiểu thêm về văn hóa của nhau.
Một khán giả địa phương, ông Higashizawa, cũng cho rằng lễ hội tạo ra cơ hội giao lưu mà đời sống thường ngày khó có được. Theo ông, việc người dân Nhật Bản và cộng đồng Việt Nam cùng vui chơi trong một không gian lễ hội là trải nghiệm đáng quý.
 |
 |
Chiếc Happi kể câu chuyện về hai nền văn hóa
Điểm nhấn thị giác của đoàn Việt Nam là những chiếc áo Happi được thiết kế riêng cho dịp này. Ý tưởng do chị Nguyễn Hà Thủy, Chủ tịch Hội Phụ nữ Nagano, thực hiện và áo được may tại Việt Nam trước khi đưa sang Nhật Bản.
Thiết kế kết hợp các chi tiết đặc trưng của cả hai nền văn hóa. Một vạt áo sử dụng màu trắng, tay áo mang dáng dấp áo lễ hội Nhật Bản, kết hợp hoa Sakura và họa tiết Kiriko xô-môn. Vạt còn lại nổi bật với màu đỏ, phần tay áo lấy cảm hứng từ áo dài Nhật Bình của triều Nguyễn, cùng các họa tiết chim Lạc và trống đồng Đông Sơn.
Phía sau lưng áo là hình hoa Sen cách điệu. Biểu tượng này vừa gợi nhắc đến quốc hoa Việt Nam, vừa tạo sự liên tưởng với không gian Phật giáo của Lễ hội Binzuru và chùa Zenkoji.
Theo chị Nguyễn Hà Thủy, thiết kế này nhằm truyền tải hình ảnh cộng đồng người Việt tích cực hội nhập, đồng thời vẫn giữ được dấu ấn văn hóa của quê hương.
“Chúng tôi muốn mang đến hình ảnh cộng đồng người Việt Nam tích cực hội nhập. Hình ảnh chiếc áo Happi với vạt áo dài Nhật Bình và họa tiết Sakura chính là thông điệp chúng tôi mong muốn gửi gắm để cùng xây dựng một xã hội cộng sinh đa văn hóa tại tỉnh Nagano”, chị nói.
 |
Văn hóa trở thành điểm gặp gỡ của cộng đồng
Hoạt động diễu hành của đoàn Việt Nam được phối hợp tổ chức bởi Hội Phụ nữ Nagano và Hiệp hội Giao lưu Nhân lực và Kinh tế Nhật Bản - Việt Nam tỉnh Nagano. Hiệp hội này được thành lập vào tháng 4/2026 dưới sự chứng kiến của Thống đốc tỉnh Nagano Abe Shuichi và Đại sứ Đặc mệnh Toàn quyền Việt Nam tại Nhật Bản Phạm Quang Hiệu.
Sự kiện cũng gắn với những nỗ lực rộng hơn của Nagano trong việc xây dựng môi trường sống và làm việc phù hợp với cộng đồng người nước ngoài. Từ tháng 6/2025, chị Nguyễn Hà Thủy là đại diện người nước ngoài duy nhất trong Ủy ban Xây dựng chính sách dành cho người nước ngoài do Ban Cộng Sinh Đa Văn Hóa tỉnh Nagano thành lập.
Ủy ban gồm 10 chuyên gia, tổ chức các cuộc họp và đưa ra kiến nghị tới Thống đốc Abe Shuichi về những chính sách hướng tới một Nagano hòa nhập và an toàn hơn đối với cộng đồng người nước ngoài.
 |
Trong bối cảnh nhiều địa phương Nhật Bản đối mặt với già hóa dân số và sự thu hẹp quy mô của các lễ hội truyền thống, việc một cộng đồng người nước ngoài chủ động tham gia có thể tạo thêm sức sống cho những hoạt động vốn gắn với đời sống địa phương.
Đặc biệt, đoàn Việt Nam không chỉ có người trẻ mà còn có nhiều gia đình đưa con nhỏ cùng tham dự. Những đứa trẻ sinh ra và lớn lên tại Nhật Bản có cơ hội trải nghiệm một lễ hội truyền thống của nơi mình sinh sống, đồng thời xuất hiện trong không gian văn hóa với những biểu tượng của Việt Nam.
Một đại diện gia đình kiều bào cho rằng đây là cơ hội để các con vừa làm quen với văn hóa Nhật Bản, vừa duy trì niềm tự hào về nguồn cội Việt Nam.
Ở góc độ đó, những cuộc diễu hành như tại Binzuru không chỉ là một hoạt động giao lưu trong một ngày. Chúng tạo ra không gian để người Việt được nhìn nhận như một phần của cộng đồng địa phương, trong khi thế hệ trẻ có thêm cơ hội hình thành sự gắn kết với cả hai nền văn hóa.
Lễ hội Binzuru đã khép lại, nhưng hình ảnh hơn 100 người Việt cùng hòa vào dòng người Nagano cho thấy một cách tiếp cận khá tự nhiên đối với câu chuyện “đa văn hóa cộng sinh”: thay vì chỉ nói về hội nhập bằng những chính sách hay khẩu hiệu, các cộng đồng có thể bắt đầu từ những hoạt động rất đời thường như cùng nhảy múa, cùng diễu hành và cùng tham gia một lễ hội của nơi mình đang sống.
