Dẻo thơm món bánh gio nức tiếng của người Tày

Bánh gio của dân tộc Tày vùng Đông Bắc hay gói bằng lá Chít chứ không phải bằng lá chuối như dưới xuôi.

Lá chuối khô, hoặc thân cây chè đốn phơi khô, đốt thành gio, lấy thứ gio đó để nguội, bọc vào trong vải xô hoặc rổ tre kín mắt. Châm nước đun sôi để nguội vào bọc gio, hứng lấy thứ nước gio đó. Một bọc gio tùy theo ước lượng của người làm bánh mà châm nước cho vừa. Nước nhạt quá bánh sẽ không lên màu đẹp, nước đậm quá lại có mùi hăng hắc của gio, ăn không ngon. Nước gio được lọc rây qua vải cẩn thận, đun sôi lên, để nguội. Gạo nếp ngon sàng sẩy kĩ càng, đem ngâm trong nước gio trong khoảng hai tới ba giờ đồng hồ. Gạo nếp vớt lên có màu vàng nhạt, ấy là đạt, gạo để ráo nước là đã có thể gói bánh.

Người gói bánh dùng tay cuốn lá lại thành hình phễu, dùng thìa con xúc gạo vào.

Người gói bánh dùng tay cuộn lá chít lại thành hình chiếc phễu nhỏ, dùng thìa con múc gạo nếp vào trong phễu, khéo léo gập các viền lá lại thành chiếc bánh hình chóp đều, dùng lạt nứa buộc xung quanh. Khi gói xong hết số gạo, những chiếc bánh được mang ra cắt bỏ rìa lá chìa ra, buộc lại thành xâu. Cho từng xâu bánh đó vào nồi đã chuẩn bị sẵn. Đem nồi bánh đun trên bếp trong suốt bốn đến năm giờ đồng hồ cho gạo nếp mềm ra, rền thành khối.

Những chiếc bánh mới được gói xong, chưa cắt bỏ rìa lá.

Bánh gio phải được để nguội mới được ăn, tránh ăn nóng vì sẽ gây đầy bụng, khó tiêu. Bánh gio bóc lớp lá gói, bánh ngon là khi cắn một miếng đầu tiên, bánh thơm thơm mùi lá gói và ta nhìn thấy trước mắt không còn là những hạt gạo nếp tơi nữa mà là một khối vàng trong dẻo như hổ phách hiện ra. Bánh gio đem chấm với thứ mật mía cũng vàng trong, thơm phức mùi đường mía. Có nhà không dùng mật mía mà thay thế bằng mật ong rừng. Tuy nhiên bánh gio chấm với mật mía vẫn là hợp vị hơn cả.