Chương trình do Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM chỉ đạo, Nhà hát Cải lương Trần Hữu Trang phối hợp Quỹ Trần Văn Khê thực hiện nhằm tôn vinh các cá nhân và tập thể vừa được trao Giải thưởng Trần Văn Khê 2026 (lần II), đồng thời hướng đến kỷ niệm 105 năm ngày sinh GS.TS Trần Văn Khê (2021 – 2026) và cột mốc 50 năm phát triển của Nhà hát Cải lương Trần Hữu Trang (1976 – 2026).
 |
Giai điệu Tây Nguyên khỏe khoắn, vui tươi qua tiếng đàn T'rưng của NSND Ngô Tuyết Mai - Ảnh: Linh Bảo |
Phát biểu tại chương trình, NSND Nguyễn Thị Thanh Thúy – Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM – đánh giá cao nỗ lực của Quỹ Trần Văn Khê và các đơn vị đồng hành. Bà nhấn mạnh: “Bảo tồn di sản không chỉ là gìn giữ những giá trị đã có, mà quan trọng hơn là tạo điều kiện để những giá trị ấy được trao truyền cho thế hệ kế tiếp. Một suất học bổng hay giải thưởng không chỉ hỗ trợ về vật chất mà còn là sự khích lệ lớn lao cho những người trẻ lựa chọn gắn bó với nghệ thuật truyền thống”.
 |
NSND Thanh Thúy - Phó giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM - phát biểu tại chương trình - Ảnh: Linh Bảo |
NSND Thanh Thúy cũng khẳng định, TPHCM luôn xác định việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống, đồng thời đưa những giá trị ấy đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là giới trẻ, là một nhiệm vụ có ý nghĩa lâu dài.
“Nhằm khuyến khích những mô hình xã hội hóa có ý nghĩa thiết thực đối với việc bảo tồn, phát huy di sản và hỗ trợ tài năng trẻ, Sở Văn hoá và Thể thao TPHCM sẽ tiếp tục đồng hành để góp phần cùng các tổ chức, văn nghệ sĩ, nhà nghiên cứu và cộng đồng xã hội để cùng xây dựng một môi trường văn hóa ngày càng phong phú, trong đó nghệ thuật truyền thống có vị trí xứng đáng và có sức sống trong đời sống đương đại” – Phó giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM cam kết.
Được thành lập từ năm 2021 dựa trên di nguyện của cố GS.TS Trần Văn Khê, Quỹ Trần Văn Khê cùng các hoạt động thường xuyên, cụ thể là trao học bổng và giải thưởng Trần Văn Khê, đã và đang trở thành điểm tựa vững chắc, ươm mầm cho các tài năng âm nhạc dân tộc, cả thực hành lẫn nghiên cứu.
 |
Tiết mục hòa tấu Lưu - Bình - Kim của các nghệ nhân hàng đầu làng đờn ca tài tử TPHCM - Ảnh: Linh Bảo |
Ngày 28/7 vừa qua, lễ công bố và trao tặng giải thưởng Trần Văn Khê 2026 (lần II) đã diễn ra tại Bảo tàng Phụ nữ Nam Bộ (phường Xuân Hòa, TPHCM) với việc mở rộng hạng mục vinh danh các tập thể có đóng góp thiết thực cho nền âm nhạc dân tộc. Qua thẩm định của hội đồng nghệ thuật, giải thưởng vinh danh 6 cá nhân là NGƯT Phạm Thúy Hoan, NSƯT Huỳnh Khải, NSƯT Phạm Văn Môn, NSND Ngô Tuyết Mai, NNƯT Nguyễn Tấn Khoa và TS. Mai Mỹ Duyên; cùng 2 tập thể là Nhà hát Nghệ thuật truyền thống Cung đình Huế và Nhóm Xẩm 48h. Sự ghi nhận này khẳng định công tác bảo tồn di sản là hành trình dài hơi, đòi hỏi sự chung tay của cả nghệ nhân, nhà nghiên cứu lẫn các nhóm thực hành văn hóa trẻ trong đời sống đương đại.
Chương trình “Di sản từ trái tim” với việc tôn vinh những cá nhân và tập thể nêu trên thể hiện sự đồng hành của cơ quan quản lý nhà nước, các thiết chế nghệ thuật và cộng đồng xã hội. Cũng chính là lời cam kết mạnh mẽ của TPHCM trong việc đưa âm nhạc truyền thống hiện diện tự nhiên, sống động và lan tỏa bền vững trong lòng công chúng hôm nay và mai sau.
Đêm tôn vinh âm nhạc dân tộc
“Di sản từ trái tim” không đơn thuần là một đêm biểu diễn mà được thiết kế như không gian giao lưu, thưởng thức nghệ thuật chuyên sâu mà công chúng có cơ hội tiếp cận trực tiếp sự đa dạng, phong phú của âm nhạc truyền thống.Đó là tiếng đàn T’rưng của NSND Ngô Tuyết Mai qua Rapsody – Tây Nguyên rực sáng (tác giả: GS.NSND Nguyễn Văn Thương), minh chứng cho sự sáng tạo hiện đại trên nền tảng cổ truyền.
Đó là màn kết hợp tài hoa giữa NSƯT Văn Môn, NSƯT Hải Phượng, NSƯT Tấn Khoa, nhạc sĩ Nhứt Dũng và tài tử trẻ Nguyễn Nghiệp qua hòa tấu 3 bản nhạc liên hoàn Lưu Thủy đoản - Bình bán vắn - Kim Tiền Huế.
Cùng với đó, hành trình sân khấu cải lương với các bước chuyển cũng được thể hiện qua các tiết mục: ca ra bộ Bùi Kiệm thi rớt trở về (soạn giả Trương Duy Toản), vọng cổ nhịp 16 Hồn quê giữa lòng phố thị (TS Mai Mỹ Duyên) và trích đoạn cải lương Khúc tráng ca thành Gia Định (tác giả: Phạm Văn Đằng, biên tập: Hoàng Song Việt, đạo diễn: NSƯT Hoa Hạ).
