Sự việc bắt đầu khi một số người dân khu vực Nam Định thông tin trên các diễn đàn làm mẹ, nuôi con về việc có trẻ bị phản ứng sốc phản vệ sau khi tiêm chủng vắc xin ComBE Five tại trạm y tế.
Theo các bài viết đã đăng tải, trẻ xuất hiện tình trạng sốt cao, quấy khóc liên lục, bỏ ăn bỏ bú, có trẻ thì tím tái sau khi tiêm. Tại tỉnh Nam Định, có 2 trường hợp trẻ tử vong tại nhà sau tiêm chủng từ 36 - 48 tiếng.
Bộ Y tế đã thông tin chính thức về sự việc và nêu rõ, 2 trẻ đều được khám sàng lọc và tiêm vắc xin ComBE Five, uống vắc xin bại liệt tại trạm y tế, sau tiêm được theo dõi 30 phút tại trạm đúng quy định và không có biểu hiện bất thường. Sau khi về nhà, trong vòng 1 -2 ngày, trẻ có biểu hiện sốt nhẹ, gia đình tự cho uống thuốc hạ sốt, không đưa đến cơ sở y tế.
Sang ngày hôm sau, gia đình thấy trẻ tím tái, khó thở nên đưa cháu đến bệnh viện huyện. Tuy nhiên, khi tới bệnh viện 2 cháu đã tử vong.
 Vắc xin ComBE Five vừa được đưa vào sử dụng ở Việt Nam. |
Sở Y tế Nam Định đã tiến hành điều tra nguyên nhân và họp Hội đồng Tư vấn chuyên môn đánh giá nguyên nhân tử vong. Hội đồng kết luận 2 trẻ "tử vong sau tiêm chủng không nghĩ đến phản ứng phản vệ nặng sau tiêm vắc xin, không liên quan đến thực hành tiêm chủng". Hội đồng chuyên môn xác định trẻ tử vong chưa rõ nguyên nhân.
Bộ Y tế cũng cho hay, vắc xin phối hợp 5 trong 1 (Quinvaxem) phòng bệnh Bạch hầu, ho gà, uốn ván, viêm gan B, viêm phổi, viêm màng não mủ do vi khuẩn Hib đã được đưa vào chương trình tiêm chủng mở rộng Việt Nam từ tháng 6/2010. Từ tháng 10/2016, nhà sản xuất thông báo ngừng sản xuất vắc xin Quinvaxem trên quy mô toàn cầu.
Để đảm bảo tiêm chủng phòng các bệnh nêu trên cho trẻ em, được sự khuyến cáo của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) và Liên minh tiêm chủng vắc xin toàn cầu (GAVI), Bộ Y tế xem xét đã có Quyết định về việc sử dụng vắc xin ComBE Five do Công ty Biological E. Ltd Ấn Độ sản xuất có thành phần tương tự để thay thế vắc xin Quinvaxem.
Sau khi triển khai trên quy mô nhỏ tại 7 tỉnh (Hà Nam, Bắc Giang, Yên Bái, Kon Tum, Bình Định, Đồng Tháp, Bà Rịa Vũng Tàu) trong 2 tháng 10 - 11/2018 có 17.356 trẻ được tiêm vắc xin ComBE Five, tỷ lệ tiêm chủng đạt 75,7%. Theo báo cáo của các địa phương, tỷ lệ phản ứng thông thường thường là sốt <39°C, sưng đau nhẹ tại chỗ tiêm, trẻ khó chịu, quấy khóc...
Có 3 trường hợp phản ứng phải nhập viện điều trị đã được Hội đồng chuyên môn đánh giá nguyên nhân phản ứng sau tiêm chủng và kết luận: 2 trường hợp phản ứng phản vệ, 1 trường hợp sốt cao/co giật được xử trí ban đầu và cấp cứu kịp thời tại bệnh viện. Đặc biệt, không có trường hợp trẻ thiệt mạng.
Bộ Y tế tiếp tục chỉ đạo các tỉnh thành tiêm vắc xin ComBE Five theo kế hoạch, thực hiện đúng quy trình tiêm chủng an toàn, khám sàng lọc, theo dõi 30 phút tại trạm sau tiêm, tư vấn cho các bậc cha mẹ biết cách theo dõi và chăm sóc trẻ sau tiêm chủng. Khi trẻ có biểu biện bất thường như sốt cao trên 39 độ, quấy khóc kéo dài, tím tái, phát ban, li bì... các bà mẹ phải đưa trẻ đến ngay cơ sở y tế gần nhất để khám và điều trị.
