Ngày 6/4, tại khu Di tích Kiến trúc Nghệ thuật Quốc gia Đền Thánh Nguyễn, xã Tiến Thắng, huyện Gia Viễn, tỉnh Ninh Bình đã long trọng diễn ra Lễ đón nhận Quyết định công bố danh mục Di sản Văn hóa phi Vật thể Quốc gia và khai mạc Lễ hội Đền Thánh Nguyễn năm 2025.
Tới dự có Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh; Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Nguyễn Thị Thu Hà; cùng đại diện lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương và địa phương.
Tại buổi lễ, Ban Tổ chức Lễ hội Đền Thánh Nguyễn năm 2025 đã công bố Quyết định số 3986/QĐ-BVHTTDL ngày 10/12/2024 của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch về việc công nhận Lễ hội Đền Thánh Nguyễn là Di sản Văn hóa phi Vật thể Quốc gia.
Thay mặt lãnh đạo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, ông Hoàng Đạo Cương, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã trao Bằng chứng nhận Di sản Văn hóa phi Vật thể Quốc gia Lễ hội Đền Thánh Nguyễn cho đại diện xã Tiến Thắng.
Chủ tịch Ủy ban Nhân dân huyện Gia Viễn Phạm Văn Tam cho biết lễ hội truyền thống Đền Thánh Nguyễn mang đậm tính lễ hội lịch sử, văn hóa gắn liền với cuộc đời, sự nghiệp và truyền thuyết về thiền sư Nguyễn Minh Không; giữ một vai trò đặc biệt quan trọng trong đời sống văn hóa, tinh thần của cộng đồng và là sản phẩm sáng tạo thể hiện sự gắn kết cộng đồng.
Bản sắc văn hóa trong lễ hội Đền Thánh Nguyễn đã và đang được cộng đồng duy trì, thực hành, lưu truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác, có tính lan tỏa mạnh mẽ trong đời sống văn hóa tâm linh của nhân dân huyện Gia Viễn và du khách thập phương.
Chủ tịch Ủy ban Nhân dân huyện Gia Viễn khẳng định di sản văn hóa liên quan tới Quốc sư Nguyễn Minh Không nói chung, di sản phi vật thể Lễ hội truyền thống đền Thánh Nguyễn nói riêng là tài sản vô giá.
Trải qua thời gian càng dài, được khai thác càng nhiều thì giá trị càng lớn. Đặc biệt, khi các giá trị di sản này ăn sâu trong đời sống văn hóa tinh thần của người dân, trở thành nền tảng đạo đức, văn hóa xã hội, tạo động lực để xây dựng văn hóa con người Gia Viễn, Ninh Bình, đóng góp vào sự nghiệp xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc, đáp ứng yêu cầu bảo vệ, xây dựng và phát triển đất nước - thời kỳ vươn mình của dân tộc.
Những năm gần đây, cùng với nỗ lực, quyết tâm gìn giữ di tích, khôi phục, bảo tồn và phát huy những nét độc đáo của di tích, Lễ hội Đền Thánh Nguyễn được tổ chức thường xuyên hàng năm và nâng tầm về quy mô và nội dung, không gian tổ chức với cả nội dung phần lễ và phần hội.
 |
Bí thư Huyện ủy Gia Viễn Lê Văn Cường đánh trống khai hội năm 2025. Ảnh: Thùy Dung/TTXVN. |
Về với Lễ hội Đền Thánh Nguyễn năm 2025, nhân dân và du khách được biết đến Thánh Dược, vườn thuốc Nam Thánh Nguyễn, được tìm hiểu những nét kiến trúc độc đáo thời Hậu Lê và đặc biệt là được thưởng thức và chìm đắm vào một không gian văn hóa tâm linh độc đáo của 13 nghi lễ truyền thống như Tế Mộc Dục, Tế Cáo Yết, Tế Lục Khúc, Hát Chầu Kệ… thể hiện sự tôn kính với Đức Thánh Nguyễn Minh Không.
Ngoài ra, du khách còn được tham gia trải nghiệm 20 nội dung của phần hội như thi đánh Cờ người, thả đèn Hoa đăng, bơi trải trên sông Hoàng Long Cổ, thưởng trà, ẩm thực chay thảo dược… đầy đặc sắc, hấp dẫn.
Đây là những nét văn hóa phi vật thể quý báu đang được khôi phục, kế thừa và phát triển. Tại lễ khai mạc đã diễn ra chương trình nghệ thuật đặc sắc với chủ đề: "Huyền thoại Lý Quốc sư Minh Không hiển linh trường tồn-Gia Viễn rạng rỡ một miền quê."
Nhân dịp này, Ban Tổ chức Lễ hội cũng phát 960 túi thuốc thơm thảo dược cho nhân dân, du khách và 960 cây trà hoa vàng - Thánh hoa Ninh Bình cho các Ban quản lý di tích đền, chùa thờ Đức Thánh, các làng nghề đúc đồng, các bệnh viện, đơn vị y tế và các điểm thung thuốc cổ của Gia Viễn tại cửa Vọng Lâu - nơi nền nhà xưa Đức Thánh tầm sư học đạo, nơi lưu lại dấu ấn của Cây Thạch Đăng và cây Sách đá.
