(Bài viết trích dẫn quan điểm của bác sĩ Aaron E. Carroll, Giám đốc Y tế của Đại học Indiana. Ông đã có nhiều bài phân tích sâu trên New York Times về sức khoẻ và chính sách.)
 |
Bác sĩ Aaron E. Carroll, Giám đốc Y tế của Đại học Indiana. (Ảnh: New York Times) |
Số ca bệnh liên tục tăng lên. Một số bệnh viện không còn giường trống. Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) một lần nữa khuyến cáo người dân trong vùng dịch cần đeo khẩu trang.
Nhưng nói rằng COVID-19 đang đặt Mỹ vào tình trạng khẩn cấp một lần nữa là không chính xác. Bởi phần lớn những người đang bị virus SARS-CoV-2 tấn công đều chưa được tiêm vaccine. Một khi Mỹ không thể tiêm vaccine đầy đủ cho toàn dân, sự lây lan sẽ không bao giờ chấm dứt.
Khuyến cáo đeo khẩu trang của CDC sẽ khiến nhiều người tin rằng đại dịch đang trở nên tồi tệ hơn. Nhưng nếu bạn và mọi người xung quanh đều đã tiêm chủng, mọi thứ sẽ "dễ thở" hơn rất nhiều. Phần lớn bệnh viện trên toàn nước Mỹ vẫn còn chỗ trống cho bệnh nhân COVID-19, và số ca tử vong mỗi ngày vẫn ở mức thấp. Mọi người có thể lo lắng, nhưng có lẽ phần lớn nỗi sợ của họ đến từ chất dịch nhầy trong mũi mỗi sáng thức dậy, mà họ tưởng là do SARS-CoV-2 gây ra.
Tất nhiên, vẫn tiềm ẩn nhiều nguy cơ cho những đợt bùng phát lớn. Vaccine không có độ hiệu quả 100%. Người được tiêm chủng vẫn có thể nhiễm virus, bị ốm, thậm chí phải vào viện - với một số trường hợp hiếm hoi. Từ lâu, vaccine được coi là hữu hiệu trong việc chữa trị những bệnh nghiêm trọng, hơn là ngăn chặn các bệnh truyền nhiễm. Nhưng nếu phần lớn những người được tiêm chủng đều bình phục mà không gặp vấn đề gì nghiêm trọng, thì chúng ta không việc gì phải lo lắng cả.
Tuy vậy, nước Mỹ vẫn chưa thể ăn mừng. Rất nhiều người chưa tiêm chủng đang bị virus SARS-CoV-2 tấn công. Những giường bệnh trống tại một số tiểu bang có tỷ lệ tiêm chủng thấp đang được lấp đầy trở lại. Ông Jeff Zients, điều phối viên đội phản ứng với COVID-19 của Nhà Trắng, cho biết trong tuần trước, 3 bang Florida, Texas và Missouri đã chiếm khoảng 40% số ca nhiễm mới của cả nước Mỹ. Ở những bang này, rất nhiều người đang phải thở máy, và tỷ lệ tử vong vẫn ở mức cao.
 |
Một bệnh nhân COVID-19 trở nặng, phải điều trị bằng máy thở tại Florida. (Ảnh: KKTV) |
Ngay cả ở những nơi có tỷ lệ tiêm chủng cao, một số người cũng không đủ điều kiện để được tiêm vaccine vì bị suy giảm miễn dịch. Những người cao tuổi vẫn có nguy cơ mắc bệnh cao, bởi họ dễ bị tấn công bởi virus hơn. Bên cạnh đó Nhiều trẻ em cũng chưa được tiêm phòng do chưa đủ điều kiện. Dù có nguy cơ mắc bệnh tương đối thấp, được bảo vệ bởi vaccine vẫn là điều cần thiết với trẻ em.
Vì vậy, việc bảo vệ những đối tượng trên khỏi dịch bệnh là rất quan trọng. Khi tiếp xúc với họ, những người khác nên đeo khẩu trang, hạn chế tiếp xúc gần trong phòng kín và ngồi xa hơn một chút tại nơi công cộng. Chúng ta đã thực hiện những phương pháp này trước khi có vaccine, và đó vẫn là những thói quen tốt.
Tuy nhiên, điều tốt nhất mà cộng đồng có thể làm cho những người dễ bị nhiễm bệnh, đó là tiêm vaccine đầy đủ cho toàn bộ người xung quanh họ.
Phần lớn các ca bệnh nặng và tử vong tại Mỹ hiện nay đều là những người chưa được tiêm chủng. Theo CDC, hơn 97% người nhập viện vì COVID-19 chưa được tiêm mũi vaccine nào. Tính đến ngày 19/7, chưa đến 1.200 người đã tiêm vaccine tử vong vì COVID-19.
 |
Theo CDC, hơn 97% người nhập viện vì COVID-19 tại Mỹ chưa được tiêm mũi vaccine nào. (Ảnh: Al Jazeera) |
Ngăn chặn những đợt bùng phát mới là rất cần thiết, nhưng không phải là thước đo quan trọng nhất để đánh giá sự kết thúc của đại dịch. Nếu trường hợp dương tính mới chỉ có triệu chứng nhẹ, thì đó chưa phải là mối quan tâm chính - trừ khi bệnh tình trở nặng và dẫn đến tử vong. Ngay cả biến thể Delta cũng không phải là vấn đề lớn với toàn bộ người dân Mỹ. Nhưng nó thực sự là mối đe doạ nghiêm trọng với những người chưa được chủng ngừa. Biến thể này lây lan nhanh hơn, khiến bệnh trở nặng nhanh hơn. Không chỉ vậy, đa số người dân đều không còn cảnh giác như trước khi có vaccine.
Những báo cáo về số ca nhiễm mới do chủng Delta gây ra còn khiến những người đã tiêm chủng đầy đủ cảm thấy hoang mang và nghi ngờ về sự hiệu quả của vaccine. Nhiều người nghĩ rằng, khuyến cáo đeo khẩu trang và giữ khoảng cách nơi công cộng của C.D.C mới đây là minh chứng rằng vaccine chưa hiệu quả. Tuy nhiên, như tôi đã nói ở trên, đó là những thói quen tốt cần được duy trì, chứ không liên quan tới việc vaccine có hoạt động tốt hay không.
Không chỉ vậy ,dữ liệu về số ca nhập viện và tử vong vẫn cho thấy, tình hình tại Mỹ đang khả quan hơn rất nhiều so với đầu năm, khi xứ sở cờ hoa bị biến thể Alpha tấn công. Chính vaccine đã góp công lớn để tạo nên thành công này.
Bên cạnh đó, lý do chính khiến số ca nhập viện và tử vong tăng là bởi vẫn còn nhiều người chưa được tiêm chủng đầy đủ.
Vì những lý do trên, tôi rất ủng hộ việc bắt buộc tiêm vaccine. Tôi không hiểu vì sao chúng ta có thể bắt buộc người dân đeo khẩu trang, nhưng lại không bắt buộc họ phải tiêm phòng.
Điều này có thể tốn một nguồn kinh phí nhà nước khổng lồ hoặc những ưu đãi "khủng" để thực hiện, nhưng lại rất đáng đồng tiền bát gạo. Như tôi đã nói ở trên, COVID-19 không còn là vấn đề lớn với những người đã tiêm chủng đầy đủ, nhưng vẫn là mối đe doạ nghiêm trọng với những người chưa nhận được một mũi vaccine nào. Nước Mỹ cần tiếp tục lan toả thông điệp trên, song song với việc hành động và triển khai thêm các chính sách để không bỏ sót bất cứ một ai.
