Ngày 23/5/2020, UBND tỉnh Nghệ An ban hành quyết định số 1599 do ông Lê Hồng Vinh – Phó Chủ tịch ký, xử phạt cơ sở tôn giáo chùa Linh Sâm về hành vi lấn chiếm đất, xây dựng trái phép.
Cụ thể, phạt cơ sở tôn giáo chùa Linh Sâm 35 triệu đồng về hành vi lấn chiếm 3.473m2 đất tại Di tích quốc gia đền Hữu, buộc trả lại diện tích đã lấn chiếm.
Phạt cơ sở tôn giáo chùa Linh Sâm 55 triệu đồng về hành vi xây dựng 9 công trình trên đất Di tích quốc gia đền Hữu, buộc tháo dỡ các công trình xây dựng trái phép.
Phạt cơ sở tôn giáo chùa Linh Sâm 20 triệu đồng về hành vi lấn chiếm 1.585,5m2 đất nông nghiệp tại xã Thanh Yên, huyện Thanh Chương, buộc trả lại diện tích đất đã lấn chiếm.
Tổng mức phạt tiền đối với 3 hành vi nói trên là 110 triệu đồng.
Trước đó, như Ngày Nay đã thông tin, Đền Hữu được xây dựng vào thời Lê Trung Hưng, thờ Thái phó Tấn quốc công Nguyễn Cảnh Hoan (1521 - 1576) và hợp tự các vị sơn thần của làng.
Năm 2009, đền Hữu được xếp hạng Di tích lịch sử - kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia.
Từ tháng 8.2019, một số người tổ chức xây dựng chùa Linh Sâm trên đất đền Hữu, khi chưa có các thủ tục về đất đai, xây dựng, mặc dù bị nhiều người phản ứng nhưng vẫn tiến hành ồ ạt.
Việc xây dựng chùa cơ bản hoàn thành phần thô 6 tòa nhà và cổng tam quan với kiến trúc khá đồ sộ.
Người dân rất bức xúc trước việc khu vực xây chùa nằm chồng lấn lên đất bảo vệ đền Hữu, khiến khuôn viên di tích đền Hữu bị xâm lấn.
 Công trình chùa Linh Sâm xây sai phép, xâm lấn cả vào di tích Quốc gia khiến cho dư luận vô cùng bức xúc, việc UBND tỉnh Nghệ An xử lý nghiêm khắc đã nhận được sự đồng tình lớn của người dân địa phương cũng như giới bảo tồn văn hoá, di sản |
Qua kiểm tra Sở Văn hóa và Thể thao Nghệ An ghi nhận trên khuôn viên được khoanh vùng bảo vệ I của đền Hữu đang bị chủ đầu tư chùa Linh Sâm xây dựng trái phép, lấn chiếm với diện tích 5.700m².
Sau đó, UBND huyện Thanh Chương đã kỷ luật cảnh cáo, khiển trách 4 lãnh đạo, cán bộ UBND xã Thanh Chương do thiếu trách nhiệm trong việc tham mưu, quản lý địa bàn liên quan để chủ đầu tư xây chùa Linh Sâm xâm lấn đất đền Hữu.
Theo UBND huyện Thanh Chương, chùa Linh Sâm là ngôi chùa có từ xưa tại Núi Ó, xã Thanh Yên, huyện Thanh Chương, đã bị phá dỡ, nền chùa cũ đã trở thành nghĩa địa.
Trên cở sở đơn của phật tử và ý kiến của chính quyền địa phương, Ban Tôn giáo tỉnh Nghệ An đã chủ trì cuộc kiểm tra thực địa có một số sở, ngành liên quan tham gia (Sở TNMT, MTTQ tỉnh, Ban Dân vận Tỉnh ủy, Công an tỉnh…; một số phòng, ngành cấp huyện (Nội vụ, TNMT, Công an huyện, Ban Dân vận Huyện ủy, MTTQ huyện); đại diện chính quyền và một số cán bộ liên quan của xã Thanh Yên.
Từ đó, UBND tỉnh đã ban hành Công văn số 5198/UBND-NC ngày 26/7/2019 chấp thuận chủ trương thành lập chùa Linh Sâm, với người đại diện của cơ sở tôn giáo là ông Vũ Đức Chính (Thích Thanh Nhiễu). Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo tỉnh Nghệ An đã có Quyết định số 95 ngày 22/8/2019 về việc thành lập Chùa Linh Sâm.
Trước đó, UBND xã Thanh Yên đã đề xuất vị trí xây dựng chùa tại khu đất nằm cạnh khu đất khoanh vùng bảo vệ di tích Đền Hữu. Theo báo cáo của UBND xã Thanh Yên thì đây là khu đất do UBND xã quản lý.
Khu đất thuộc tờ bản đồ số 05, thửa đất số 163, diện tích khoảng trên 3.900 m2, theo bản đồ địa chính đo đạc năm 2014 xã Thanh Yên. Trong lúc các sở ngành đang kiểm tra, khảo sát vị trí đất để tham mưu cho UBND tỉnh thì chủ đầu tư đã triển khai xây dựng chùa ngay tại khu vực này.
Theo Phòng Quản lý di sản - Sở Văn hóa và Thể thao Nghệ An, việc xây chùa Linh Sâm trên đất di tích Đền Hữu là vi phạm nghiêm trọng Luật Di sản văn hóa.
Trước việc UBND tỉnh Nghệ An ra quyết định xử lý nghiêm khắc những sai phạm tại công trình chùa Linh Sâm, dư luận địa phương nói chung và dòng họ Nguyễn Cảnh nói riêng hết sức đồng tình. Các chuyên gia về lịch sử và văn hoá cũng đánh giá đây là hành động cần thiết để thiết lập lại kỷ cương, quy định về công tác bảo tồn các di sản văn hoá không chỉ tại Nghệ An mà trên toàn quốc.
