Cụ thể, vaccine của công ty dược phẩm Trung Quốc CanSino Biologics, là một dạng sửa đổi của virus adeno loại 5 (Ad5). CanSino Biologics hiện đang đàm phán hiện đang đàm phán với một số quốc gia để tiến hành tiêm chủng trước khi hoàn thành các thử nghiệm quy mô lớn.
Trong khi đó, vaccine Sputnik V do Viện Gamaleya của Nga phát triển, được phê duyệt vào đầu tháng này cũng dựa trên Ad5 và virus adeno loại 2 ít phổ biến hơn.
Anna Durbin, một nhà nghiên cứu vaccine tại Đại học Johns Hopkins cho biết: “Ad5 làm tôi lo ngại vì rất nhiều người có khả năng miễn dịch với virus này. Tôi không chắc chiến lược của họ là gì, có lẽ nó sẽ không đạt được 70% hiệu quả mà có thể dừng lại ở 40%".
Vaccine được coi là biện pháp hữu hiệu để chấm dứt đại dịch COVID-19, vốn đã cướp đi sinh mạng của hơn 845.000 người trên toàn thế giới. Viện Gamaleya của NGa cho biết phương pháp tiếp cận hai loại virus của họ sẽ giải quyết các vấn đề về miễn dịch Ad5.
Cả hai nhà phát triển của Nga và Trung Quốc đều có nhiều năm kinh nghiệm và đã điều chế vaccine Ebola dựa trên virus Ad5.
Các nhà nghiên cứu đã thử nghiệm với vaccine dựa trên Ad5 chống lại nhiều loại bệnh nhiễm trùng trong nhiều thập kỷ, nhưng không có loại nào được sử dụng rộng rãi. Họ sử dụng virus vô hại làm “vật trung gian” để chuyển gen từ virus cần tiêu diệt vào tế bào người, thúc đẩy phản ứng miễn dịch để chống lại virus thực sự.
Nhưng nhiều người đã có sẵn kháng thể chống lại Ad5, điều này có thể khiến hệ thống miễn dịch không tấn công virus SARS-CoV-2, khiến vaccine có thể trở nên vô dụng.
Một số nhà nghiên cứu đã chọn các virus hoặc các cơ chế khác để điều chế vaccine chống COVID-19. Đại học Oxford và AstraZeneca sử dụng virus adeno trên loài tinh tinh thay vì con người. Trong khi đó công ty Johnson & Johnson sử dụng Ad26, một chủng virus tương đối hiếm.
Tiến sĩ Zhou Xing, từ Đại học McMaster của Canada, đã làm việc với CanSino để điều chế vaccine dựa vào Ad5 cho bệnh lao.
“Vaccine của Đại học Oxford có lợi thế hơn hẳn so với vaccine của CanSino", tiến sĩ Xing nhận định.
Tiến sĩ Hildegund Ertl, giám đốc Trung tâm vaccine Viện Wistar (Mỹ) cho biết: “Tôi nghĩ rằng vaccine sẽ chỉ có hiệu quả ở những người không có kháng thể với Ad5, nhưng con số này sẽ rất ít".
Các chuyên gia cho biết, khoảng 40% dân số ở Mỹ và Trung Quốc có lượng kháng thể cao do từng tiếp xúc với Ad5 trước đó. Ở châu Phi, con số này có thể lên tới 80%.
