Ô nhiễm không khí có thể làm rối loạn DNA

[Ngày Nay] - Một nghiên cứu mới cho thấy việc con người thường xuyên hít khói diesel trong môi trường có thể làm ảnh hưởng đến gen trong cơ thể.
Ô nhiễm không khí có thể làm rối loạn DNA

Ai cũng biết, ô nhiễm không khí làm con người khó thở, tăng huyết áp và rối loạn nhịp tim, gia tăng các bệnh mạn tính. Nhưng một nghiên cứu mới đây chỉ ra rằng, khói diesel có thể đem lại nhiều tác hại hơn đến sức khỏe con người, nó có thể gây rối loạn gen của con người.

Gen của con người được điều khiển bởi một loại công tắc hóa học được gọi là nhóm methyl (một nguyên tử carbon gắn liền với ba nguyên tử hydro). Các nhóm methyl gây ra phản ứng hóa học - được gọi là methyl hóa - ảnh hưởng đến một trong các thành phần của DNA. Các nhóm methyl được thêm vào thường sẽ làm tắt một số gen. Điều ngược lại có xu hướng xảy ra khi bạn có thêm một nhóm methyl hoặc khử một gen, hoặc khi sức khỏe bị ảnh hưởng xấu. Cơ thể tự sản xuất được các nhóm methyl. Điều này cho phép cơ thể tắt gen khi không cần thiết.

Điều đáng nói là các yếu tố bên ngoài cơ thể - chẳng hạn như các chất gây ô nhiễm không khí có thể loại bỏ hoặc thêm các nhóm methyl vào DNA một cách không tương thích với con người. Những thay đổi này theo một cách nào đó có thể chiếm quyền điều khiển gen, khiến cơ thể bị  “nhiễu”.

Nghiên cứu về vai trò methyl hóa trong hoạt động gen được gọi là biểu sinh (EH-pee-jen-EH-tiks) mô tả những thay đổi xảy ra bên ngoài DNA của con người. Những thay đổi này không gây hại cho DNA. Thay vào đó, biểu sinh có thể làm một gen im lặng (bằng cách cưỡng chế tắt nó đi) hoặc bật một số gen không đúng lúc.

Nghiên cứu mới nhất cho thấy, việc hít khói diesel liên tục trong hai giờ có thể gây ra biểu sinh làm thay đổi DNA của con người. Các nhà nghiên cứu thuộc Đại học British Columbia ở Vancouver, Canada, theo dõi 16 tình nguyện viên ở trong 16 gian phòng kín có kích thước bằng một nhà vệ sinh nhỏ trong 2 giờ. Một nửa được hít thở không khí trong lành, nửa còn lại hít thở không khí ô nhiễm. Mức độ ô nhiễm tương đương với sự ô nhiễm tại đường cao tốc ở Bắc Kinh, Trung Quốc. Mức độ như vậy cũng có thể xảy ra ở đường sắt, khu mỏ và các khu công nghiệp ở những nơi khác trên thế giới.

Để thăm dò tác động của ô nhiễm không khí đối với con người, các nhà nghiên cứu đã lấy máu của các tình nguyện viên và tiến hành so sánh. Kết quả, không có gì thay đổi trong mẫu máu của những người được hít thở không khí sạch. Nhưng các nhóm methyl đã bị thay đổi ở khoảng 2.800 điểm khác nhau trên DNA ở những người hít khói diesel. Những thay đổi đó ảnh hưởng đến khoảng 400 gen. Điều đó có thể dẫn đến hoạt động gen cao bất thường và ảnh hưởng tới sức khỏe một người. Cho đến nay, các nhà nghiên cứu vẫn chưa tìm ra được làm thế nào mà khói diesel có thể ảnh huởng đến sức khỏe. Nhưng các thử nghiệm đều cho thấy rằng ô nhiễm không khí có thể làm thay đổi DNA. Dữ liệu từ các nghiên cứu cũng cho biết thêm, các bệnh như hen suyễn có thể xuất phát từ các đợt methyl hóa kéo dài.

Di sản "sống" trong dòng chảy công nghiệp văn hóa
Di sản "sống" trong dòng chảy công nghiệp văn hóa
(Ngày Nay) - Trong bối cảnh công nghệ, thị trường và du lịch đang làm thay đổi sâu sắc cách di sản được sáng tạo, trao truyền và tiếp nhận, câu chuyện bảo vệ di sản sống đã trở thành một vấn đề chung của khu vực châu Á – Thái Bình Dương. 
Lễ hội truyền thống Đền thờ Nữ tướng Lê Chân năm 2026
Lễ hội truyền thống Đền thờ Nữ tướng Lê Chân năm 2026
(Ngày Nay) - Ngày 25/8, Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Lý Thường Kiệt, tỉnh Ninh Bình tổ chức Lễ hội truyền thống Đền thờ Nữ tướng Lê Chân năm 2026; tưởng niệm 1983 năm ngày mất của Bà - vị nữ tướng tiêu biểu trong cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng.
Diễn viên Kiều Thanh tại cơ quan điều tra. Ảnh: CA.
Khởi tố bắt tạm giam diễn viên Kiều Thanh
(Ngày Nay) - NSƯT Kiều Thanh, người được biết đến với vai “Trà Cave” trong phim “Phía trước là bầu trời”, vừa bị Công an TP Hà Nội khởi tố, bắt tạm giam để điều tra về tội “Mua bán trái phép chất ma túy”. Cùng vụ án, cơ quan công an khởi tố, bắt tạm giam tổng cộng 82 bị can.
Mỹ tạm dừng các lịch hẹn xin thị thực trên toàn cầu
Mỹ tạm dừng các lịch hẹn xin thị thực trên toàn cầu
(Ngày Nay) - Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ra lệnh tạm dừng lịch hẹn xin thị thực đối với người nộp đơn trên toàn cầu, trong bối cảnh chính phủ Mỹ đang triển khai chiến dịch siết chặt kiểm soát nhập cư.