Với tinh thần khẩn trương, nghiêm túc và trách nhiệm, Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI đã hoàn thành công tác nhân sự.
Kiện toàn tổ chức bộ máy Nhà nước theo Hiến pháp là nội dung trọng tâm của Kỳ họp, có ý nghĩa quan trọng, quyết định trực tiếp đến chất lượng, hiệu quả hoạt động của bộ máy nhà nước trong cả nhiệm kỳ.
Kiện toàn bộ máy cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất
Ngày 6/4, tại phiên làm việc buổi sáng, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết bầu ông Trần Thanh Mẫn, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội khóa XV, tiếp tục giữ chức Chủ tịch Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa XVI.
Trong phát biểu nhậm chức, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh quyết tâm cùng Quốc hội tiếp tục đổi mới, đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, Quốc hội số và trí tuệ nhân tạo để nâng cao hiệu quả hoạt động.
Ông khẳng định phương châm: "Nói đi đôi với làm, làm ngay, làm đúng, làm hiệu quả, làm đến cùng," đồng thời đổi mới mạnh mẽ tư duy lập pháp theo hướng "thận trọng trong phương pháp nhưng quyết liệt trong hành động."
Buổi chiều cùng ngày, Quốc hội đã bầu 6 Phó Chủ tịch Quốc hội gồm các ông, bà: Đỗ Văn Chiến, Nguyễn Khắc Định, Nguyễn Thị Thanh, Nguyễn Hồng Diên, Nguyễn Doãn Anh và Nguyễn Thị Hồng; bầu 11 Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Như vậy, Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa XVI chính thức có 18 thành viên.
Quốc hội cũng bầu các chức danh lãnh đạo các cơ quan chuyên trách: Chủ tịch Hội đồng Dân tộc Lâm Văn Mẫn.
Chủ nhiệm các Ủy ban gồm: Ông Phan Chí Hiếu (Pháp luật và Tư pháp), ông Phan Văn Mãi (Kinh tế và Tài chính), ông Lê Tấn Tới (Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại), ông Nguyễn Đắc Vinh (Văn hóa và Xã hội), bà Nguyễn Thanh Hải (Khoa học, Công nghệ và Môi trường), ông Nguyễn Hữu Đông (Công tác đại biểu), bà Lê Thị Nga (Dân nguyện và Giám sát); bầu Tổng Thư ký Quốc hội-Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Lê Quang Mạnh và Tổng Kiểm toán Nhà nước Nguyễn Hữu Nghĩa.
Để Nhân dân được thụ hưởng thành quả của phát triển
Sáng 7/4, với 495/495 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội khóa XVI đã thông qua Nghị quyết bầu ông Tô Lâm - Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khóa XIV, đại biểu Quốc hội khóa XVI giữ chức Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam nhiệm kỳ 2026-2031.
Trong lời tuyên thệ nhậm chức, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định trọng tâm hàng đầu là quán triệt sâu sắc, thực hành triệt để quan điểm "Dân là gốc."
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh: "Phát huy mạnh mẽ vai trò chủ thể của Nhân dân, huy động sức mạnh của Nhân dân và khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Mục tiêu cao nhất, đích đến cuối cùng là Nhân dân được thụ hưởng thành quả của phát triển."
Trao đổi bên hành lang Quốc hội, đại biểu Quốc hội Nguyễn Thị Việt Nga (Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hải Phòng) nhấn mạnh, việc nhất thể hóa hai chức danh Tổng Bí thư và Chủ tịch nước đã đáp ứng yêu cầu công việc hiện tại của đất nước, cũng như đảm bảo sự lãnh đạo xuyên suốt, thuận lợi và nhất quán của Đảng đối với mọi mặt phát triển kinh tế-xã hội và bộ máy chính trị nói chung; đích đến cuối cùng là nhân dân được thụ hưởng thành quả của phát triển.
Theo đại biểu, với việc tinh gọn bộ máy và sự chỉ đạo nhất quán, mọi quan điểm, đường lối chỉ đạo của Đảng sẽ được Quốc hội thể chế hóa kịp thời, nhanh chóng; được Chính phủ thực hiện một cách quyết liệt, hiệu quả, để đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ mới trong tình hình mới…
Chiều cùng ngày 7/4, ông Lê Minh Hưng, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng được bầu giữ chức Thủ tướng Chính phủ.
Phát biểu trước Quốc hội, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết Chính phủ sẽ tập trung cao nhất vào năm định hướng lớn trọng tâm gồm Xây dựng một Chính phủ hiện đại, kiến tạo và phục vụ nhân dân; Quyết tâm, nỗ lực cao nhất điều hành nền kinh tế đạt tốc độ tăng trưởng cao và bền vững; Vận hành hiệu quả tổ chức bộ máy theo mô hình mới; Xây dựng một Chính phủ đoàn kết, phối hợp và đồng hành; Xây dựng Chính phủ liêm chính, kỷ luật, bản lĩnh và trách nhiệm.
Thủ tướng Lê Minh Hưng hứa sẽ cùng tập thể Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương đoàn kết một lòng, quyết tâm đưa đất nước bước vào giai đoạn phát triển bứt phá, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc.
Cũng trong ngày 7/4, Quốc hội đã bầu bà Võ Thị Ánh Xuân giữ chức Phó Chủ tịch nước, ông Nguyễn Văn Quảng giữ chức Chánh án Tòa án nhân dân tối cao và ông Nguyễn Huy Tiến giữ chức Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao.
Sáng 8/4, Quốc hội đã thảo luận, biểu quyết thông qua các nghị quyết phê chuẩn việc bổ nhiệm 6 Phó Thủ tướng gồm: ông Phạm Gia Túc, ông Phan Văn Giang, bà Phạm Thị Thanh Trà, ông Hồ Quốc Dũng, ông Nguyễn Văn Thắng và ông Lê Tiến Châu và thành viên Chính phủ khác.
Như vậy, Chính phủ khóa mới có 17 bộ trưởng, trưởng ngành. Cả 17 bộ trưởng, trưởng ngành đều là Ủy viên Trung ương Đảng, trong đó có 3 Ủy viên Bộ Chính trị, gồm: Đại tướng Phan Văn Giang (Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Quốc phòng); Đại tướng Lương Tam Quang, Bộ trưởng Bộ Công an và ông Lê Hoài Trung, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao. Đại đa số các bộ trưởng, trưởng ngành đều là đại biểu Quốc hội khóa XVI.
Tại hội trường, các đại biểu biểu quyết thông qua Nghị quyết phê chuẩn đề nghị của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao về việc bổ nhiệm 8 Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao và kiện toàn Hội đồng Quốc phòng và An ninh do Thủ tướng Lê Minh Hưng làm Phó Chủ tịch.
Thông điệp về sự ổn định chính trị
Trao đổi bên hành lang Quốc hội, các đại biểu bày tỏ niềm tin và sự kỳ vọng vào bộ máy lãnh đạo vừa được kiện toàn. Đại biểu Trịnh Xuân An (Đồng Nai) nhận định: "Đây không chỉ là công tác tổ chức, mà là bước khởi đầu chính trị đặc biệt quan trọng. Sự kiện toàn này bảo đảm tính liên tục, thông suốt trong lãnh đạo, nhất là sau Đại hội XIV của Đảng."
Đại biểu nhấn mạnh, các nhân sự được bầu đều đáp ứng yêu cầu của giai đoạn phát triển mới với "áp lực cao hơn, đòi hỏi lớn hơn."
Đại biểu Trịnh Thị Tú Anh (Lâm Đồng) và đại biểu Trần Hoàng Ngân (Thành phố Hồ Chí Minh) cùng chung nhận định rằng, sự thống nhất tuyệt đối trong kết quả bầu cử là thông điệp về sự ổn định chính trị. Cử tri cả nước đang đặt niềm tin vào tinh thần kiến tạo, dám nghĩ, dám làm của những người "cầm lái" để đưa đất nước tiến vào kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc.
Theo chương trình được thông qua tại phiên họp trù bị, Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI diễn ra trong 11 ngày và chia thành 2 đợt (Đợt 1 từ ngày 6-12/4; Đợt 2 từ ngày 20-23/4, dự phòng 24-25/4).
Chương trình làm việc tập trung kiện toàn bộ máy nhân sự cao nhất và thảo luận kỹ lưỡng các chương trình lập pháp ngay từ đầu nhiệm kỳ. Quốc hội khóa XVI đã hoàn thiện 39 chức danh lãnh đạo cấp cao của Nhà nước ở Trung ương, đây là nội dung trọng tâm để hoàn thiện bộ máy lãnh đạo cho giai đoạn mới.
Việc kiện toàn bộ máy lãnh đạo cấp cao nhằm đảm bảo tính ổn định, liên tục và thông suốt của hệ thống chính trị ngay sau bầu cử.
Công tác này còn thể hiện vai trò Quốc hội là cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, trực tiếp quyết định các vấn đề quan trọng và thể chế hóa chủ trương của Đảng thành pháp luật; lựa chọn đội ngũ lãnh đạo có phẩm chất, năng lực là tiền đề quan trọng để tổ chức thực hiện các mục tiêu phát triển, nâng cao năng lực quản trị quốc gia và đáp ứng kỳ vọng đổi mới của nhân dân trong kỷ nguyên mới./.
