Kết quả nghiên cứu công bố ngày 10/7 cho thấy số ca tử vong do nắng nóng ở vùng England và xứ Wales (Vương quốc Anh) có thể tăng gấp 50 lần trong nửa thế kỷ tới, nếu Biến đổi Khí hậu diễn biến nghiêm trọng và các biện pháp thích ứng chưa hiệu quả.
Nghiên cứu công bố trên tạp chí PloS (Public Library of Science - Thư viện khoa học công cộng) mô phỏng 15 kịch bản khác nhau, điều chỉnh theo yếu tố nhân khẩu học, mức độ nóng lên toàn cầu, rủi ro mất điện và khả năng thích ứng của cộng đồng.
Theo kịch bản xấu nhất - khi nhiệt độ trung bình toàn cầu tăng 4,3 độ C so với thời kỳ tiền công nghiệp, số ca tử vong hằng năm do nắng nóng tại Anh có thể tăng từ mức hiện tại 634 ca lên 10.317 ca vào thập niên 2050 và 34.027 ca vào thập niên 2070.
Ngay cả trong kịch bản lạc quan nhất, với mức tăng nhiệt chỉ khoảng 1,6 độ C, số ca tử vong vẫn có thể tăng gấp 6 lần - đạt 3.007 ca/năm vào thập niên 2050 và 4.592 ca vào thập niên 2070. Nguyên nhân được cho là do tình trạng già hóa dân số khiến nhiều người dễ bị tổn thương hơn trước tác động của nhiệt độ cao.
Tác giả chính của nghiên cứu, bà Rebecca Cole đến từ Trường Vệ sinh và Y học Nhiệt đới London, nhấn mạnh rằng số ca tử vong do nắng nóng không chỉ là hậu quả của nhiệt độ cao mà còn do cách thiết kế đô thị, việc chăm sóc các nhóm dễ bị tổn thương và sự bất bình đẳng xã hội.
Bà Cole kêu gọi chính phủ xây dựng các chiến lược thích ứng quyết liệt hơn so với 30 năm qua.
Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng Biến đổi Khí hậu đang làm thay đổi sự cân bằng giữa mùa nóng và lạnh trên khắp châu Âu. Mùa Xuân năm nay đã trở thành mùa Xuân nắng và ấm nhất từng được ghi nhận tại Anh, trong khi tháng 6 vừa qua cũng là tháng nóng nhất trong lịch sử nước này.
Một trong những nguyên nhân khiến người dân Anh dễ bị ảnh hưởng bởi nắng nóng là do nhà ở tại nước này được thiết kế để giữ nhiệt vào mùa Đông. Hầu hết nhà được xây bằng gạch, loại vật liệu hấp thụ và giữ nhiệt lâu, dẫn đến nguy cơ tăng cao ca tử vong trong mùa Hè, đặc biệt khi thời tiết oi bức kéo dài.
Các đợt nắng nóng liên tiếp trong mùa Hè năm nay tại Anh đã cho thấy sự thiếu chuẩn bị trong quy hoạch đô thị cũng như thiết kế và cải tạo nhà ở, vốn vẫn tập trung nhiều hơn vào việc chống lạnh hơn là thích nghi với thời tiết ngày càng oi bức.
Bà Cole cho rằng các chương trình cải tạo nhà ở của chính phủ cần ưu tiên nâng cao hiệu quả năng lượng và tăng khả năng cách nhiệt. Trong khi đó, quy định xây dựng mới từ năm 2022 đã yêu cầu các công trình dân cư mới phải được thiết kế để giảm nguy cơ tích nhiệt quá mức.
Tuy nhiên, một trở ngại lớn là thiếu kinh phí hỗ trợ người dân lắp đặt các thiết bị điều hòa hoặc máy bơm nhiệt đa năng, vốn có thể vừa làm mát vừa sưởi ấm.
Ông Johann Beckford, cố vấn cấp cao của tổ chức Green Alliance, nhấn mạnh rằng chính phủ cần mở rộng hỗ trợ tài chính để người dân tiếp cận công nghệ làm mát hiệu quả, đặc biệt trong các đợt nắng nóng cực đoan, đồng thời góp phần giảm phát thải khí nhà kính.
Cùng thời điểm, một nghiên cứu nhanh khác công bố tuần này ước tính có khoảng 2.300 ca tử vong liên quan đến nắng nóng tại châu Âu chỉ trong vòng 10 ngày, từ ngày 23/6 đến ngày 2/7. Trong đó, riêng London ghi nhận tới 263 ca tử vong.
Chuyên gia Mike Tipton thuộc Đại học Portsmouth cho biết nhiều trường hợp tử vong không xảy ra do nhiệt độ cao trực tiếp, mà là do cơ thể phản ứng quá mức, đặc biệt là hệ tim mạch, khi cố gắng "giải nhiệt" bằng cách tăng lưu lượng máu đến da, làm giảm cung cấp máu cho các cơ quan nội tạng mềm.
