Tại sao tia laser thường chỉ có màu đỏ?

Nhắc đến tia "laser" là bạn nghĩ ngay đến gì? Máy quét mã vạch? Hay bút chiếu laser dùng trong thuyết trình?
Sự khác nhau giữa các màu của laser nằm ở độ dài bước sóng.
Sự khác nhau giữa các màu của laser nằm ở độ dài bước sóng.

Có một điểm chung giữa các thiết bị này, đó là chỉ chiếu tia laser màu đỏ. Nhưng trong khi dãy quang phổ của ánh sáng có đến "ti tỉ" màu, cùng những 6 màu chính, vậy mà laser chỉ có mỗi màu đỏ thôi sao?

Ồ không, nếu như cho rằng chỉ có tia laser màu đỏ thì bạn đã hoàn toàn sai lầm. Tính cho đến nay, con người đã có thể tạo ra nhiều màu laser khác nhau bằng cách điều chỉnh độ dài bước sóng của loại tia này.

Laser có bao nhiêu màu?

Giống như hỏi "Có bao nhiêu số trên trục số?" vậy, câu trả lời là vô cực. Nhưng trên thực tế, cho đến bây giờ con người cũng mới chỉ ứng dụng các laser có màu cơ bản gồm đỏ, xanh lá, xanh dương và vàng.

Sự khác nhau giữa các màu của laser nằm ở độ dài bước sóng, trong đó laser đỏ có bước sóng dài nhất (khoảng 630 – 680 nm). Laser lục có bước sóng ngắn hơn (532 nm), nhưng lại sáng gấp từ 10 – 50 lần laser đỏ và có thể chiếu xa đến 4,8km nên thường được sử dụng tại các công trường.

Bước sóng của laser xanh dương là 445 nm, nhưng nếu bạn cho rằng laser xanh dương sẽ chiếu sáng hơn xanh lá thì rất tiếc suy luận ấy là không đúng. Chúng ta thấy laser lục chiếu sáng hơn là bởi vì mắt của con người nhạy cảm nhất với bước sóng màu này. Còn laser xanh dương chỉ cho phép ánh sáng có độ tập trung mạnh hơn, nghĩa là cho khả năng đốt cháy cao hơn.

Cũng chính nhờ độ tập trung ánh sáng cao mà laser xanh dương được sử dụng nhiều trong các thiết bị, vật dụng thu nhận, lưu trữ và in ấn thông tin hình ảnh như máy in laser, đĩa CD, máy hát đĩa CD, DVD.

Laser vàng có bước sóng là 593,5 nm và được ứng dụng nhiều trong y học.

Vậy tại sao chúng ta thường chỉ thấy loại laser màu đỏ?

Đơn giản thôi, vì đó là loại laser dễ tạo ra nhất.

Để có laser đỏ, người ta chỉ cần dùng một đi-ốt bán dẫn tiêu chuẩn là có thể phát ra laser có bước sóng khoảng 800 nm. Nhưng muốn tạo ra laser lục, người ta phải chiếu bước sóng 800nm kia lên một tinh thể nê-ô-đim để chuyển thành chùm tia hồng ngoại có bước sóng vào khoảng hơn 1000 nm. Cuối cùng, chùm tia này lại được chiếu qua một loại tinh thể đặc biệt để biến thành laser xanh với bước sóng ngắn hơn.

Rõ ràng quy trình và cả nguyên vật liệu để tạo ra laser đỏ là đơn giản hơn rất nhiều so với laser lục và chắc chắn cả với những laser khác nữa. Vậy nên laser đỏ chính là lựa chọn hợp lí nhất về mặt kinh tế để sản xuất với lượng lớn và dùng cho những thiết bị trong đời sống thường nhật của chúng ta.

Tuy nhiên, thực tế thì ngày nay người tiêu dùng đang dần quan tâm và lựa chọn các sản phẩm dùng laser lục nhiều hơn. Với điểm mạnh là khả năng chiếu sáng hơn cả, không nghi ngờ gì khi sản phẩm dùng laser lục trở nên được ưa chuộng và dần thay thế cho laser đỏ.

Tiếp tục sáng tạo, thực hiện cam kết của Thành phố Sáng tạo UNESCO
Tiếp tục sáng tạo, thực hiện cam kết của Thành phố Sáng tạo UNESCO
(Ngày Nay) - Tối 31/1 tại phường Xuân Hương- Đà Lạt (Lâm Đồng), Không gian Sáng tạo Phố Bên Đồi (Công ty TNHH Nghệ thuật Số Bảy) ra mắt Dự án âm nhạc Phố Bên Đồi (Phố Bên Đồi Music Project) và khai mạc chương trình biểu diễn âm nhạc cộng đồng. Đây là hoạt động thực hiện các cam kết quốc tế khi Đà Lạt (cũ) khi gia nhập Mạng lưới Thành phố Sáng tạo UNESCO (UCCN) ở lĩnh vực Âm nhạc vào năm 2023.
Thủ tướng Phạm Minh Chính: Xem xét cả 3 phương thức công tư với Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc – Nam
Thủ tướng Phạm Minh Chính: Xem xét cả 3 phương thức công tư với Dự án đường sắt tốc độ cao trên trục Bắc – Nam
(Ngày Nay) - Chiều 31/1, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính, Trưởng ban Chỉ đạo các công trình trọng điểm, dự án quan trọng quốc gia lĩnh vực đường sắt chủ trì phiên họp thứ 6 của Ban Chỉ đạo; trực tuyến với 18 tỉnh, thành phố có các dự án đường sắt đi qua.
Cận cảnh phòng học “5 sao” tại trường liên cấp chuẩn quốc tế đầu tiên vùng biên giới Điện Biên
Cận cảnh phòng học “5 sao” tại trường liên cấp chuẩn quốc tế đầu tiên vùng biên giới Điện Biên
(Ngày Nay) - Bên cạnh các môn văn hóa cơ bản, học sinh vùng biên giới Si Pa Phìn (Điện Biên) sẽ được tiếp cận chương trình giáo dục toàn diện Đức – Trí – Thể – Mỹ…tại ngôi trường khang trang chuẩn 5 sao khánh thành ngày 31/1/2026. Ngôi trường được xây dựng thần tốc trong hơn 5 tháng bởi liên danh Tập đoàn Sun Group và Công ty Thương mại và Xây dựng số 6.
Ảnh minh hoạ.
TP HCM: Rà soát dữ liệu học sinh phục vụ tuyển sinh đầu cấp trực tuyến
(Ngày Nay) - Triển khai công tác tuyển sinh các lớp đầu cấp theo hình thức trực tuyến tại Thành phố Hồ Chí Minh, từ ngày 3/2-3/3, phụ huynh có con chuẩn bị vào lớp 1 và lớp 6 truy cập hệ thống tuyển sinh đầu cấp tại địa chỉ https://tuyensinhdaucap.hcm.edu.vn để kiểm tra và xác nhận thông tin học sinh.
Tổng Bí thư Tô Lâm trao Quyết định của Bộ Chính trị cho các đồng chí Lê Minh Trí (bên trái) và Đoàn Minh Huấn (bên phải). Ảnh: Thống Nhất/TTXVN.
Bộ Chính trị quyết định phân công, bổ nhiệm cán bộ
(Ngày Nay) - Tổng Bí thư Tô Lâm trao Quyết định của Bộ Chính trị phân công, bổ nhiệm ông Lê Minh Trí giữ chức Trưởng Ban Nội chính Trung ương và ông Đoàn Minh Huấn giữ chức Giám đốc Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh.
Học sinh TP Hồ Chí Minh trong một buổi tư vấn hướng nghiệp.
Chuyển đổi giáo dục nghề nghiệp đáp ứng nhu cầu nhân lực TP HCM
(Ngày Nay) - TP Hồ Chí Minh đặt mục tiêu đến cuối năm 2026 nâng tỷ lệ lao động trình độ cao đẳng, đại học và tăng mạnh người học các ngành khoa học, kỹ thuật, công nghệ. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải tái cấu trúc hệ thống giáo dục nghề nghiệp, gắn đào tạo với chuyển đổi số, kinh tế tri thức và nhu cầu thực tế của thị trường lao động.
TP HCM tập huấn chẩn đoán, điều trị bệnh do virus Nipah cho cơ sở y tế
TP HCM tập huấn chẩn đoán, điều trị bệnh do virus Nipah cho cơ sở y tế
(Ngày Nay) - Trước nguy cơ bệnh do virus Nipah xâm nhập, ngành y tế TP Hồ Chí Minh tăng cường năng lực cho tuyến cơ sở thông qua tập huấn cập nhật hướng dẫn giám sát, chẩn đoán, điều trị và các biện pháp phòng, chống dịch nhằm bảo đảm phát hiện sớm, xử trí kịp thời và hạn chế tối đa nguy cơ lây lan trong cộng đồng.