Thủ tướng Pháp François Bayrou ngày 1/9 đã bắt đầu một loạt cuộc tiếp xúc với các đảng phái chính trị, trong nỗ lực ngăn chặn nguy cơ chính phủ của ông sụp đổ trong cuộc bỏ phiếu tín nhiệm vào tuần tới.
Theo lịch trình, Thủ tướng Bayrou có cuộc gặp lãnh đạo Đảng Cộng sản trong chiều 1/9 (giờ địa phương), trước khi tiếp xúc với các chính đảng khác trong tuần này.
Trước đó, phe đối lập tuyên bố sẽ bỏ phiếu lật đổ chính phủ thiểu số trong phiên bỏ phiếu ngày 8/9 - sự kiện mà ông Bayrou bất ngờ công bố hồi tuần trước nhằm thúc đẩy các kế hoạch siết chặt ngân sách năm 2026 vốn gây nhiều tranh cãi.
Chủ tịch Đảng Xã hội Olivier Faure tuyên bố quyết định bỏ phiếu chống lại Thủ tướng là “dứt khoát," cho rằng ông Bayrou “không đáng tin cậy” và cuộc gặp sắp tới chỉ nhằm thể hiện sự tôn trọng các thể chế quốc gia.
Trong khi đó, đảng Xã hội đưa ra phương án ngân sách thay thế, đề xuất cắt giảm 21,7 tỷ euro thâm hụt ngân sách trong năm tới - chỉ bằng một nửa so với mức mà ông Bayrou cho là cần thiết, với trọng tâm là tăng thuế đối với những người giàu và các tập đoàn lớn.
Về phần mình, đảng Tập hợp Quốc gia (RN) cực hữu - hiện giữ lá phiếu then chốt đối với sự sống còn của chính phủ - cùng các lực lượng cánh tả cấp tiến gồm đảng Nước Pháp Bất khuất (LFI), đảng Xanh và đảng Cộng sản đều khẳng định sẽ bỏ phiếu chống. Như vậy, các lực lượng đối lập hiện đã hội đủ phiếu để lật đổ chính phủ.
Thủ tướng Bayrou được Tổng thống Emannuel Macron bổ nhiệm cách đây 9 tháng, sau khi người tiền nhiệm Michel Barnier bị lật đổ chỉ sau 3 tháng tại vị do lạm dụng đặc quyền để thông qua các biện pháp cắt giảm chi tiêu công.
Những rắc rối của Thủ tướng Bayrou leo thang sau khi ông công bố kế hoạch đóng băng ngân sách năm 2026 và bãi bỏ 2 ngày nghỉ lễ, đề xuất vấp phải ý kiến phản đối rộng khắp. Ông Bayrou nhấn mạnh “thắt lưng buộc bụng” là yêu cầu bắt buộc trong bối cảnh nước Pháp đang cạn kiệt ngân khố và tiến gần tới “tình trạng khẩn cấp quốc gia” về thâm hụt và nợ công.
Theo các nhà phân tích, khi đặt cược cả chiếc ghế của mình, Thủ tướng Bayrou dường như thách thức các đối thủ chính trị cánh hữu và cánh tả phải “bấm nút hạt nhân” - với hy vọng họ sẽ không muốn gánh trách nhiệm cho cuộc khủng hoảng nếu nó nổ ra, trong lúc nước Pháp vẫn đang phải chịu áp lực trên thị trường trái phiếu.
Thời điểm đưa ra quyết định tổ chức bỏ phiếu tín nhiệm vào ngày 8/9 cũng cho thấy ông Bayrou muốn đi trước những người tổ chức chiến dịch “Bloquons Tout (Đóng băng Tất cả)”, vốn đe dọa làm cho đất nước tê liệt bằng những cuộc biểu tình trên quy mô toàn quốc nhằm phản đối cắt giảm chi tiêu công dự kiến diễn ra trong ngày 10/9.
Với các đồng minh, động thái hôm 25/8 cho thấy Thủ tướng Bayrou là “chính khách có nguyên tắc nhất ở Pháp." Theo đó, ông sẵn sàng mất chức để bảo vệ niềm tin kéo dài hàng thập kỷ rằng nước Pháp phải chấm dứt tình trạng chi tiêu vượt quá khả năng cho hệ thống phúc lợi hào phóng.
Trong khi đó, các nhà phê bình cho rằng ông Bayrou chọn cách ra đi mà ít bận tâm đến cuộc khủng hoảng chính trị có thể gây ra, nhằm xây dựng hình ảnh chính khách quốc gia và củng cố tham vọng ra tranh cử tổng thống vào năm 2027.
