Mỗi bước chân trở lại nơi đây như chạm vào dấu tích những năm tháng gian khổ, nơi ý chí và khát vọng độc lập của dân tộc được hun đúc. Hành trình về Trung ương Cục miền Nam hay còn gọi Căn cứ “R” là hành trình trở về cội nguồn, để tưởng nhớ, biết ơn và tiếp nối những giá trị lịch sử thiêng liêng.
Ký ức trở về nơi khởi nguồn cách mạng miền Nam
Trong hành trình trở lại Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Căn cứ Trung ương Cục miền Nam vào một ngày cuối tháng 12/2025, giữa Nhà trưng bày, bà Lê Thị Thu (77 tuổi, ngụ Thành phố Hồ Chí Minh) đứng lặng lẽ ngắm một bức ảnh đen trắng treo trên tường rất lâu. Đó là bức ảnh ghi ngày 16/2/1962, Đoàn Chủ tịch Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam ra mắt Đại hội lần thứ I do Luật sư Nguyễn Hữu Thọ làm Chủ tịch. Bà Thu xúc động cho biết, cố Luật sư Nguyễn Hữu Thọ là cha chồng bà.
Bà Thu tự hào nhấn mạnh, trong khoảnh khắc ấy hội tụ ý chí, nghị lực và lý tưởng sống cao đẹp của một thế hệ đã gắn bó, cống hiến trọn tuổi xuân nơi căn cứ “R” qua những năm tháng lịch sử đầy gian khổ nhưng vô cùng vẻ vang, để mang về độc lập, tự do cho Tổ quốc.
Chồng bà Thu, ông Nguyễn Hữu Châu, Phó Chủ nhiệm Thường trực Câu lạc bộ Truyền thống kháng chiến Đoàn Thanh niên các cơ quan Trung ương Cục miền Nam, cũng không giấu được xúc động khi trở lại mảnh đất từng in dấu những năm tháng gắn bó của cha mình.
Nhắc lại ký ức lịch sử, ông Châu chia sẻ, cách đây 65 năm, ngày 20/12/1960, tại Căn cứ Trung ương Cục miền Nam, Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam chính thức ra mắt. Sự ra đời của Mặt trận với cương lĩnh 10 điểm đã khẳng định đường lối đúng đắn của Đảng, trở thành sự tập hợp vĩ đại của các lực lượng công - nông - binh, các đảng phái, tôn giáo, dân tộc hoạt động mạnh mẽ, hiệu quả trên cả ba vùng rừng núi, đồng bằng và đô thị, với chiến lược ba mũi giáp công: quân sự, chính trị, binh vận, tạo thế và lực ngày càng lớn cho cách mạng miền Nam.
Ngay từ những ngày đầu ấy, hàng vạn thanh niên từ khắp mọi miền Tổ quốc đã tìm về “R” - căn cứ địa cách mạng Chiến khu Bắc Tây Ninh. Dưới sự lãnh đạo của Đảng, của Trung ương Mặt trận Dân tộc Giải phóng và tổ chức Đoàn Thanh niên, các thế hệ thanh niên sẵn sàng dâng hiến, hy sinh, đem trọn tuổi xuân đổi lấy độc lập, tự do cho dân tộc, theo lời Bác Hồ dạy “Đâu cần thanh niên có, việc gì khó có thanh niên”.
Không chỉ có vợ chồng ông Châu, bà Thu xúc động, nhiều cán bộ kháng chiến năm xưa cũng nặng lòng trong những ngày trở lại, khi đứng lại trên mảnh đất này, nơi lưu giữ ký ức hào hùng và những năm tháng hy sinh thầm lặng của một thời không thể nào quên.
Điểm hẹn tri ân, bồi đắp niềm tự hào dân tộc
Ngày nay, Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Căn cứ Trung ương Cục miền Nam đã trở thành điểm đến ý nghĩa của nhiều thế hệ, là nơi các cựu cán bộ, chiến sĩ trở về tri ân đồng đội và quá khứ hào hùng. Với lớp trẻ, đây còn là không gian học tập lịch sử sinh động, góp phần bồi đắp niềm tự hào dân tộc và ý thức trách nhiệm gìn giữ, phát huy những giá trị lịch sử thiêng liêng. Thế nên, mỗi năm, Căn cứ Trung ương Cục miền Nam thu hút trên 130.000 lượt khách.
Theo ông Nguyễn Thành Thanh, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Tây Ninh, thời gian tới, ngành Du lịch tỉnh tiếp tục tham mưu khai thác hiệu quả các giá trị sẵn có, phát triển các loại hình du lịch gắn với lợi thế của Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Trung ương Cục miền Nam. Trọng tâm là kết nối khu di tích này với các dự án du lịch sinh thái thuộc Vườn quốc gia Lò Gò - Xa Mát, hình thành chuỗi sản phẩm du lịch về nguồn kết hợp du lịch sinh thái đặc sắc, hấp dẫn.
Theo kế hoạch phát triển văn hóa, thể thao và du lịch năm 2026, tỉnh dự kiến đưa vào khai thác tuyến tham quan các điểm di tích lịch sử - văn hóa như Bia tưởng niệm Di tích quốc gia đặc biệt Ban Tuyên huấn Trung ương Cục miền Nam, Bia Trường Nguyễn Văn Trỗi…, kết hợp tham quan trảng (cánh đồng) nhân trần thuộc khu vực Đội Quản lý bảo vệ rừng biên giới tỉnh Tây Ninh với các hình thức đi bộ dã ngoại, xe đạp, xe máy, tổng chiều dài tuyến khoảng 2 km. Cùng với đó, tỉnh xây dựng tuyến tham quan kết hợp Căn cứ Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa miền Nam Việt Nam với rừng dầu khu vực Đa Ha, trảng Tà Nốt và trảng Tân Thanh...
Các đơn vị lữ hành sẽ xây dựng và khai thác nhiều chương trình phù hợp với từng nhóm đối tượng khách du lịch, như: tuyến “Tây Ninh - hành trình về nguồn” trong một ngày; chương trình tìm hiểu lịch sử, về nguồn tại Động Kim Quang kết hợp khám phá không gian rừng Vườn quốc gia Lò Gò - Xa Mát và Căn cứ Trung ương Cục miền Nam, hướng đến phát triển du lịch xanh, bền vững; tour “Về nguồn tại Trung ương Cục miền Nam - trải nghiệm Vườn quốc gia Lò Gò - Xa Mát và Team building”; các chương trình dã ngoại, trải nghiệm dành cho học sinh theo tuyến Tháp Chót Mạt - Trung ương Cục miền Nam - Vườn quốc gia Lò Gò - Xa Mát; cùng chuỗi chương trình “Hành trình xanh” kết nối các điểm đến tiêu biểu.
Cùng với việc triển khai đồng bộ các giải pháp phát triển, du lịch Tây Ninh ghi nhận mức tăng trưởng ổn định về lượng khách và doanh thu, đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Đáng chú ý, tính thời vụ từng bước được khắc phục; định hướng phát triển du lịch xanh, bền vững ngày càng rõ nét; chất lượng dịch vụ, tính chuyên nghiệp và văn minh du lịch không ngừng được nâng cao, tạo ấn tượng tốt đối với du khách.
Theo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Tây Ninh, năm 2025, lượng khách du lịch đến tỉnh tiếp tục tăng so với năm 2024, trong đó khách nội địa chiếm tỷ trọng lớn. Toàn tỉnh ước đón khoảng 8,8 triệu lượt khách, tăng 16% so với cùng kỳ, vượt 14% kế hoạch đề ra; trong đó có khoảng 160.000 lượt khách quốc tế. Doanh thu du lịch năm 2025 ước đạt khoảng 6.500 tỷ đồng, tăng 51% so với cùng kỳ, phản ánh hiệu quả từ việc mở rộng không gian liên kết điểm đến và khai thác tốt tiềm năng du lịch của địa phương.
