El Nino được dự báo sẽ trở thành một đợt “rất mạnh” trong những tháng tới, Cơ quan khí hậu của Liên Hợp Quốc cho biết. Theo WMO, El Nino thường đạt đỉnh vào cuối năm. Tuy nhiên, lượng nhiệt tích tụ trong đại dương được giải phóng vào khí quyển với tốc độ chậm hơn, khiến nhiệt độ toàn cầu có thể tiếp tục tăng trong năm sau.
El Nino là một hiện tượng khí hậu tự nhiên và không phải là hệ quả trực tiếp của biến đổi khí hậu. Tuy nhiên, các nhà khoa học cảnh báo hiện tượng này có thể làm trầm trọng thêm tình trạng nóng lên của Trái Đất vốn đang diễn ra do việc đốt nhiên liệu hóa thạch, đồng thời khiến các hiện tượng thời tiết cực đoan gia tăng.
Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres nhận định: “El Nino đang trở nên nghiêm trọng hơn ngay trước mắt chúng ta”. Ông cảnh báo Trái Đất đang bước vào một vùng khí hậu chưa từng có tiền lệ, khi nhiệt độ bề mặt biển và nhiệt độ toàn cầu liên tục tăng, kéo theo nguy cơ thời tiết cực đoan ngày càng lớn. “Cuộc chạy đua hiện nay là giữa những rủi ro ngày càng gia tăng và quyết tâm hành động vì khí hậu, bảo vệ con người. Chúng ta phải giành chiến thắng trong cuộc đua đó”, ông Guterres nói.
El Nino thường đạt đỉnh vào cuối năm, nhưng nhiệt lượng từ đại dương tiếp tục được giải phóng vào khí quyển trong nhiều tháng sau đó. Vì vậy, tác động làm tăng nhiệt độ toàn cầu có thể rõ rệt hơn trong năm kế tiếp. Năm 2024 là năm nóng nhất từng được ghi nhận, diễn ra ngay sau đợt El Nino trước đó.
Bà Celeste Saulo, Tổng Thư ký WMO, cảnh báo đợt El Nino lần này có thể gây ra “một cú đánh lớn” đối với các cộng đồng và nền kinh tế trên toàn thế giới. WMO kêu gọi các cơ quan quản lý thiên tai và những lĩnh vực nhạy cảm với khí hậu, trong đó có nông nghiệp, y tế, năng lượng và tài nguyên nước, khẩn trương chuẩn bị ứng phó.
El Nino xảy ra khi nhiệt độ bề mặt nước biển tại khu vực trung tâm và phía đông vùng xích đạo Thái Bình Dương tăng cao hơn bình thường. Hiện tượng này làm thay đổi hệ thống gió, áp suất khí quyển và lượng mưa trên phạm vi toàn cầu. El Nino thường xuất hiện 2-7 năm một lần và kéo dài khoảng 9-12 tháng. Hệ thống khí hậu này luân phiên giữa El Nino và hiện tượng đối lập là La Nina, với những giai đoạn điều kiện trung tính nằm giữa hai trạng thái.
WMO cho biết điều kiện đại dương đặc biệt nóng tại khu vực nhiệt đới Thái Bình Dương đang khiến El Nino tiếp tục mạnh lên và có khả năng đạt mức rất mạnh trong những tháng tới. WMO phân loại El Nino theo bốn mức độ: yếu, trung bình, mạnh và rất mạnh. Như vậy, đợt El Nino hiện nay được dự báo có thể đạt mức cao nhất trong hệ thống phân loại này. Cơ quan này cũng đánh giá khả năng El Nino tiếp tục kéo dài đến tháng 2 là gần 100%.
El Nino có thể làm thay đổi các mô hình thời tiết và khí hậu ở những khu vực cách xa hàng nghìn km so với vùng nhiệt đới Thái Bình Dương. Mỗi đợt El Nino có những đặc điểm riêng, nhưng các đợt mạnh thường tạo ra một số tác động tương đối quen thuộc. Trong đó có hạn hán tại một số khu vực Amazon, Indonesia và Australia, làm gián đoạn gió mùa ở Ấn Độ và thay đổi lượng mưa tại nhiều khu vực nhiệt đới.
Trong giai đoạn từ tháng 9 đến tháng 11, WMO dự báo nhiệt độ có khả năng cao hơn mức trung bình tại gần như toàn bộ các khu vực đất liền trên thế giới. Cơ quan này cũng dự báo mô hình mưa sẽ thể hiện rõ phản ứng khí quyển điển hình trước một đợt El Nino mạnh tại Thái Bình Dương.
Một chỉ số dùng để đo mức chênh lệch nhiệt độ bề mặt biển tại khu vực trung tâm và phía đông vùng xích đạo Thái Bình Dương đã tăng lên. Trong giai đoạn tháng 5-7, nhiệt độ trung bình tại khu vực này cao hơn khoảng 1,5 độ C so với mức bình thường. Đến cuối tháng 7 và giữa tháng 8, các giá trị đo theo tuần cho thấy nhiệt độ bề mặt biển cao hơn mức trung bình khoảng 2,2-2,6 độ C, cho thấy El Nino vẫn đang tiếp tục mạnh lên. Đáng chú ý, tại một số khu vực bên dưới bề mặt đại dương, nhiệt độ trong tháng 7 và đầu tháng 8 cao hơn mức trung bình hơn 8 độ C. Những diễn biến này cho thấy Thái Bình Dương đang tích tụ một lượng nhiệt rất lớn, làm gia tăng nguy cơ El Nino tiếp tục gây ra những tác động đáng kể đối với thời tiết và khí hậu toàn cầu trong những tháng tới.
