Mỗi độ thu về, Hà Nội lại mang một vẻ đẹp rất riêng. Nắng vàng như mật ong sóng sánh dịu dàng trải xuống từng con phố, len qua vòm cây rồi đậu lại trên những mái nhà cũ. Lá vàng theo gió rơi chậm trên vỉa hè. Trong cái se lạnh đầu mùa, hương hoa sữa thoảng qua từng góc phố, mùi cốm mới phảng phất trong những gánh hàng rong. Hà Nội không cần quá nhiều dấu hiệu để người ta nhận ra mùa thu đã về. Đôi khi, chỉ một mùi hương quen cũng đủ.
Bởi vậy, thu Hà Nội có lẽ không chỉ được nhìn thấy bằng sắc vàng của lá, được cảm nhận bằng cái se lạnh của gió, mà còn được nhận biết bằng những hương thơm đặc trưng. Hoa sữa, cốm mới, lá sen,... mỗi mùi hương mang theo một câu chuyện, một khoảng thời gian và một miền ký ức riêng. Để rồi khi mùa thu đi qua, điều còn ở lại đôi khi không phải là một khung cảnh cụ thể, mà chỉ là một mùi hương bất chợt ùa về, kéo theo cả một Hà Nội của những ngày đã cũ.
Hoa sữa - mùi hương gọi tên mùa thu Hà Nội
Nhắc đến mùa thu Hà Nội, hoa sữa gần như là cái tên không thể bỏ qua. Khi những chùm hoa nhỏ li ti bắt đầu nở trắng trên tán cây, hương thơm theo gió len qua từng con phố.
 |
Hoa sữa có một thứ hương rất đặc trưng, không dễ nhầm lẫn. Có lúc chỉ thoảng qua, có lúc lại nồng nàn đến mức người đi đường phải chú ý. Chính sự hiện diện mạnh mẽ ấy khiến hoa sữa trở thành một phần ký ức của mùa thu Hà Nội. Với người xa Hà Nội, đôi khi chỉ cần bắt gặp mùi hương ấy ở một nơi nào khác cũng đủ gợi lại cả một con phố, một mùa thu và những ngày tháng đã đi qua.
Hà Nội - vị thu trong một thức
Nếu hoa sữa mang đến dấu hiệu của mùa thu bằng hương thơm, thì cốm lại đưa mùa thu đến gần hơn bằng cả mùi vị. Những hạt cốm xanh được gói trong lá sen, mang theo mùi thơm thanh nhẹ của lúa non. Cốm không phải là một thức quà xa lạ, nhưng mỗi khi thu về, những gánh cốm xuất hiện trên phố lại khiến người ta có cảm giác mùa thu đã thật sự đến.
 |
Mở lớp lá sen, hương cốm nhẹ nhàng lan ra. Không quá nồng, không cầu kỳ, nhưng đủ để gợi nhớ một Hà Nội rất riêng. Người ta có thể ăn cốm vào bất cứ thời điểm nào, nhưng có lẽ chỉ trong những ngày trời se lạnh, thức quà ấy mới mang trọn vẹn hương vị của mùa thu.
Hương lá sen và những thức quà của phố
Không chỉ có cốm, lá sen cũng góp phần tạo nên mùi hương rất riêng của Hà Nội. Hương sen vốn thanh và nhẹ, thường được người Hà Nội lưu giữ trong trà hoặc dùng để ướp những thức quà truyền thống.
Nếu hoa sữa mang đến dấu hiệu của mùa thu bằng hương thơm, thì cốm lại đưa mùa thu đến gần hơn bằng cả mùi vị. Những hạt cốm xanh được gói trong lá sen, mang theo mùi thơm thanh nhẹ của lúa non. Cốm không phải là một thức quà xa lạ, nhưng mỗi khi thu về, những gánh cốm xuất hiện trên phố lại khiến người ta có cảm giác mùa thu đã thật sự đến.
Mùa sen qua đi, nhưng hương sen vẫn có thể được tìm thấy trong những gói trà, trong lớp lá sen gói cốm hay trong ký ức của những người từng đi qua mùa hè Hà Nội.
 |
Những mùi hương ấy không tách rời khỏi đời sống phố phường. Chúng nằm trong những gánh hàng rong, những thức quà nhỏ và những thói quen đã tồn tại qua nhiều thế hệ.
Nỗi nhớ Hà Nội đôi khi chỉ bắt đầu từ một mùi hương
Hà Nội có rất nhiều thứ để nhớ. Nhưng đôi khi, điều ở lại lâu nhất lại không phải một khung cảnh mà là một mùi hương. Có thể là hoa sữa trên một con phố mùa thu. Có thể là mùi cốm mới trong một buổi sáng se lạnh. Cũng có thể là hương sen còn vương trên một gói trà hay mùi thức ăn quen thuộc từ một hàng quán nhỏ ven đường. Mùi hương không có hình dáng, nhưng lại có khả năng đánh thức ký ức rất nhanh. Chỉ một thoáng ngang qua cũng có thể đưa người ta trở về một con phố cũ, một mùa thu đã xa hay một khoảng thời gian từng rất quen thuộc.
Có lẽ vì thế, người ta nhớ Hà Nội không chỉ bằng những gì đã nhìn thấy, mà còn bằng những gì từng ngửi thấy giữa lòng thành phố. Và giữa rất nhiều mùa đã đi qua, những mùa hương ấy vẫn âm thầm ở lại.
