Đánh thức mạch ngầm di sản Hà Nội trong kỷ nguyên số

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Sự ra đời của các nền tảng số hóa di sản cùng công nghệ 3D Mapping tại các bảo tàng đang tạo nên bước chuyển rõ rệt trong cách Hà Nội giữ gìn ký ức. Không còn bảo tồn theo lối "cất giữ" thụ động, Thủ đô đang chủ động đưa giá trị quá khứ đến gần hơn với nhịp sống hiện đại.
Đánh thức mạch ngầm di sản Hà Nội trong kỷ nguyên số

Từ thông tin "đóng" đến trải nghiệm "mở"

Nhiều năm qua, câu chuyện tham quan di sản văn hóa hay bảo tàng tại Thủ đô vẫn tồn tại một khoảng trống: thông tin thường bị đóng khung trong các bảng chữ nhỏ hẹp, các cuốn cẩm nang dày cộp hoặc phụ thuộc hoàn toàn vào hướng dẫn viên. Người xem, đặc biệt là du khách trẻ đôi khi rời đi mà chưa kịp cảm nhận hết chiều sâu kiến trúc hay giá trị tín ngưỡng của di tích.

Bức tranh ấy đang thay đổi nhanh chóng khi công nghệ số được đưa vào như một "trợ lý" đắc lực. Minh chứng rõ nét cho xu hướng này là sự ra đời của nền tảng "Hành trình du lịch di sản Hà Nội" mới đây tại đình Kim Ngân (Hàng Bạc). Chỉ với một thao tác quét mã QR đơn giản trên điện thoại thông minh mà không cần tải thêm ứng dụng phức tạp, du khách có thể lập tức mở ra cả một "hồ sơ khoa học" đa ngôn ngữ của nhiều điểm đến nổi tiếng.

Đánh thức mạch ngầm di sản Hà Nội trong kỷ nguyên số ảnh 1

Chỉ với một thao tác quét mã QR đơn giản, người tham quan có thể dễ dàng tra cứu hồ sơ khoa học đa ngôn ngữ của di tích ngay tại chỗ.

Hệ thống tư liệu này vô cùng phong phú, bao gồm hình ảnh tư liệu xưa - nay, bản vẽ kiến trúc chi tiết, video trực quan cho đến các trích đoạn văn bia Hán Nôm đã được dịch giải chuẩn xác. Việc tích hợp giải pháp này tại 28 di tích tiêu biểu không đơn thuần chỉ mang lại tiện ích công nghệ, mà là cách Hà Nội trao quyền chủ động cho người trực tiếp trải nghiệm, đưa chiều sâu lịch sử và tín ngưỡng ngàn năm trở nên gần gũi, dễ tiếp thu hơn bao giờ hết.

Đánh giá về bước tiến mới, ông Phạm Tuấn Long - Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội nhấn mạnh: "Công nghệ sẽ phát huy hiệu quả khi đi cùng thông tin chính xác, nội dung có chất lượng và cách giới thiệu phù hợp với người sử dụng." Nhờ định hướng đúng đắn đó, nền tảng không chỉ dừng lại ở mục đích phục vụ du lịch thuần túy, mà còn trở thành công cụ hữu ích hướng tới giáo dục, nghiên cứu và kết nối cộng đồng.

Đánh thức ký ức bằng tương tác đa giác quan

Song song với các mã QR tra cứu thông tin tại di tích, góc độ trải nghiệm tại các bảo tàng trên địa bàn Thủ đô, tiêu biểu như Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam cũng đang ghi nhận bước chuyển mình đáng chú ý. Hiện vật dù giá trị đến đâu nếu chỉ nằm im sau tủ kính cũng khó tạo ra cảm xúc mạnh mẽ cho thế hệ sinh ra trong thời đại số. Việc các bảo tàng đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trình chiếu 3D Mapping tái hiện chiến trường, hệ thống rạp chiếu phim chuyên đề và các ứng dụng kết nối tương tác thông minh đã giải quyết trọn vẹn bài toán này.

Đánh thức mạch ngầm di sản Hà Nội trong kỷ nguyên số ảnh 2
Đánh thức mạch ngầm di sản Hà Nội trong kỷ nguyên số ảnh 3

Bước vào không gian triển lãm, công chúng không chỉ "ngắm nhìn" mà thực sự được "sống trong" dòng chảy lịch sử. Sự kết hợp giữa ánh sáng, âm thanh sống động và thao tác chạm - tương tác đã chuyển hóa những dữ liệu vốn khô khan thành trải nghiệm đa giác quan đầy cảm xúc.

Tuy nhiên, thách thức đặt ra cho bài toán số hóa di sản hiện nay không nằm ở việc tạo ra bao nhiêu mã QR hay lắp bao nhiêu màn hình cảm ứng, mà là câu chuyện duy trì, cập nhật nội dung và tiếp nhận phản hồi từ cộng đồng. Để công nghệ thực sự trở thành cầu nối bền vững, sự phối hợp nhịp nhàng giữa chính quyền địa phương, các đơn vị quản lý di tích, giới chuyên môn và chính cộng đồng cư dân đóng vai trò sống còn.

Trân trọng quá khứ bằng những công cụ hiện đại, việc chủ động số hóa di sản và nâng tầm trải nghiệm đang khẳng định tư duy đổi mới của Hà Nội. Đó không chỉ là bước đi nâng tầm ngành du lịch, mà còn là cách Thủ đô giữ gìn "mạch ngầm" văn hóa cho các thế hệ mai sau.

Tên lửa gặp sự cố, Amazon mất 40 vệ tinh Internet
Tên lửa gặp sự cố, Amazon mất 40 vệ tinh Internet
(Ngày Nay) - Tên lửa Vulcan của liên doanh hàng không vũ trụ United Launch Alliance (ULA) gặp sự cố khoảng 10 phút sau khi rời bệ phóng tại bang Florida (Mỹ) ngày 15/11, khiến toàn bộ 40 vệ tinh Internet của Amazon không thể vào quỹ đạo. Đây là thất bại đầu tiên phá vỡ thành tích phóng thành công liên tục trong gần 20 năm của ULA.
“Phép màu đêm Giáng sinh” thống lĩnh phòng vé Bắc Mỹ
“Phép màu đêm Giáng sinh” thống lĩnh phòng vé Bắc Mỹ
(Ngày Nay) - Bộ phim hài - kinh dị giả tưởng “Ebenezer” (tựa Việt: “Phép màu đêm Giáng sinh”), với sự góp mặt của nam diễn viên Johnny Depp, đã vươn lên dẫn đầu bảng xếp hạng doanh thu phòng vé Bắc Mỹ ngay trong tuần đầu công chiếu, với doanh thu ước đạt 19 triệu USD tại Mỹ và Canada.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm kết thúc tốt đẹp các hoạt động tại Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 20
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm kết thúc tốt đẹp các hoạt động tại Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 20
(Ngày Nay) - Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam đã rời thủ đô Phnom Penh, kết thúc tốt đẹp các hoạt động trong khuôn khổ Hội nghị cấp cao Pháp ngữ lần thứ 20 từ ngày 14-16/11/2026, theo lời mời của Quốc vương Campuchia Norodom Sihamoni.
Các em học sinh trường THPT Lê Quý Đôn chụp ảnh lưu niệm cùng các nghệ sĩ tham gia chương trình - Ảnh: Minh Khang
TPHCM: giới thiệu các loại hình nghệ thuật trong trường phổ thông
(Ngày Nay) - Sáng 16/11, tại trường THPT Lê Quý Đôn (phường Xuân Hòa, TPHCM), Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo TPHCM tổ chức chương trình khởi động Kế hoạch Tổ chức các hoạt động giới thiệu, tìm hiểu các loại hình nghệ thuật trong hệ thống trường phổ thông trên địa bàn TPHCM (năm học 2026 - 2027).
Trưng bày 300 hiện vật, hình ảnh khảo cổ ven biển và hải đảo
Trưng bày 300 hiện vật, hình ảnh khảo cổ ven biển và hải đảo
(Ngày Nay) - Hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam, ngày 15/11, Bảo tàng - Thư viện Bà Rịa-Vũng Tàu (Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh) tổ chức khai mạc Không gian trưng bày chuyên đề “Khảo cổ học ven biển, hải đảo Thành phố Hồ Chí Minh - Những phát hiện mới giai đoạn 2020 -2025”.
Huế triển khai ba chính sách giảm phí tham quan di tích để kích cầu du lịch
Huế triển khai ba chính sách giảm phí tham quan di tích để kích cầu du lịch
(Ngày Nay) - Chiều 15/11, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế (thành phố Huế) cho biết, thành phố đã ban hành các quyết định triển khai ba chính sách giảm phí tham quan các điểm di tích thuộc Quần thể Di tích Cố đô Huế dành cho du khách sử dụng các tuyến giao thông du lịch mới, khách tham dự hội nghị, hội thảo, triển lãm (du lịch MICE) và khách sử dụng dịch vụ khám, chữa bệnh (du lịch y tế). Đây là các chính sách nhằm kích cầu du lịch của UBND thành phố Huế.