Ấn Độ đang ngập tràn trong ánh sáng. Hiện tại, người dân cả nước đang bước vào mùa Diwali, lễ hội quan trọng nhất trong năm của quốc gia đông dân nhất thế giới. Diwali mang đến bầu không khí rực rỡ với pháo hoa, đèn dầu, vòng hoa và những mâm cỗ tràn đầy sắc màu và hương vị.
Diwali thường diễn ra vào tháng 10 hoặc 11 hàng năm và kéo dài trong vài ngày. Đối với hàng triệu gia đình ở Ấn Độ và cộng đồng người Ấn trên khắp thế giới, đây là một dịp để sum họp, chiêm nghiệm và cầu chúc những điều tốt lành cho năm mới.
Lễ hội Diwali được tổ chức không chỉ bởi người Hindu mà còn bởi các tín đồ đạo Jain và đạo Sikh. Tựu trung, Diwali tượng trưng cho chiến thắng của cái thiện trước cái ác, ánh sáng trước bóng tối, và tri thức trước vô minh. Tại miền Bắc Ấn Độ, lễ hội gắn liền với sử thi Ramayana, kể về hành trình của hoàng tử Rama cùng thần khỉ Hanuman đánh bại quỷ vương Ravana để giải cứu công chúa Sita. Trong khi đó, người dân miền Nam lại gợi nhớ câu chuyện trong Mahabharata, khi thần Krishna tiêu diệt ác quỷ Narakasura.
Lễ hội Diwali diễn ra vào ngày trăng non trong tháng Kartik theo lịch Hindu, được xem là ngày thiêng liêng và may mắn nhất trong năm. Trong năm 2025, ngày này rơi vào khoảng 20 - 21/10. Không chỉ diễn ra tại Ấn Độ, lễ hội còn được tổ chức rộng rãi ở Sri Lanka, Nepal và nhiều quốc gia có cộng đồng người Ấn sinh sống. Đối với nhiều người, đây cũng là thời điểm đánh dấu khởi đầu của một năm mới theo lịch Hindu. Diwali đã trở thành ngày nghỉ chính thức ở một số bang tại Mỹ như California, Connecticut và Pennsylvania. Năm 2023, Thống đốc bang New York, bà Kathy Hochul cũng tuyên bố đưa Diwali vào danh sách ngày nghỉ học chính thức cho học sinh trên toàn bang.
Lễ hội này tôn vinh nhiều vị thần Hindu, như nữ thần Lakshmi, biểu tượng của sự thịnh vượng, hay thần Ganesh, mang lại may mắn, hoặc nữ thần Kali, đại diện cho sức mạnh tiêu diệt tà ác.
Trong những ngày này, người dân tổ chức các nghi lễ puja (cúng lễ), thắp đèn dầu, dọn dẹp nhà cửa, mua sắm đồ mới và dâng lễ vật lên các vị thần. Mâm lễ thường có hương trầm, hoa nhài, cúc vạn thọ và nhiều món ngọt truyền thống, biểu trưng cho lời cầu chúc sung túc và giác ngộ tinh thần. Một số món ngọt phổ biến là kheel (gạo nổ tẩm đường) và laddoo (viên bột trộn bơ và đường, nặn tròn bằng tay). Những năm gần đây, socola cũng dần xuất hiện trong mâm cỗ lễ hội, như một nét chấm phá hiện đại giữa truyền thống.
Pháo hoa là phần không thể thiếu trong Diwali. Từ trẻ nhỏ đến người lớn đều đổ ra đường, công viên hay sân nhà để thắp pháo sáng và chia sẻ niềm vui. Tuy nhiên, khói và bụi từ pháo hoa khiến chất lượng không khí giảm mạnh, đặc biệt tại New Delhi, nơi vốn thường xuyên đối mặt với tình trạng ô nhiễm nghiêm trọng.
Tuần trước, Tòa án Tối cao Ấn Độ cho phép bán loại “pháo xanh”, được quảng bá là thân thiện hơn với môi trường trong vài ngày đầu lễ hội. Dù vậy, các chuyên gia vẫn dự đoán mức độ ô nhiễm sẽ không giảm đáng kể. Thực tế, đến chiều 21/10, ngày cuối cùng của Diwali trong năm nay, chính quyền New Delhi đã phải cảnh báo về tình trạng “nguy hại” của chất lượng không khí.
