Lý giải và cảnh báo về tình trạng ngộ độc thuốc lá điện tử

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Khác với thuốc lá làm nóng hay thuốc lá điện tử hệ đóng, thuốc lá điện tử hệ mở là sản phẩm mà người dùng có thể tùy ý pha thêm tinh dầu, thậm chí chất cấm vào để sử dụng, rất ảnh hưởng đến sức khỏe.
Thiếu cơ chế quản lý, thuốc lá điện tử lậu trở thành vỏ bọc của việc mua bán và sử dụng chất cấm.
Thiếu cơ chế quản lý, thuốc lá điện tử lậu trở thành vỏ bọc của việc mua bán và sử dụng chất cấm.

Liên tiếp các trường hợp ngộ độc khi hút thuốc lá điện tử trong thời gian qua khiến dư luận đặt câu hỏi về nguyên nhân của các ca ngộ độc này và tình trạng quản lý thuốc lá điện tử và các sản phẩm thuốc lá thế hệ mới khác bao gồm thuốc lá làm nóng hiện nay như thế nào.

“Chất lạ” trong thuốc lá điện tử lậu gây ngộ độc là chất gì?

Thử gõ cụm từ khóa “ngộ độc thuốc lá điện tử” sẽ thu được hàng loạt kết quả, trong đó có tới mấy trường hợp xảy ra liên tiếp trong thời gian ngắn, ở các địa phương khác nhau.

Gần đây nhất là trường hợp một nam thanh niên 18 tuổi nhập Bệnh viện 199 Đà Nẵng, được chẩn đoán ngộ độc khi hút thuốc lá điện tử bơm tinh dầu nhưng không rõ tinh dầu và chất được bơm bên trong là gì.

Trước đó, Khoa Điều trị tích cực, Bệnh viện Y học cổ truyền Bộ Công an tiếp nhận nữ sinh viên 20 tuổi ở quận Thanh Xuân, Hà Nội vào nhập viện trong tình trạng tím tái, vã mồ hôi, chân tay lạnh, suy hô hấp, đồng tử giãn tối đa, huyết áp tụt sâu, mạch nhanh, nguy cơ ngừng tuần hoàn.

Nguyên nhân được xác định bệnh nhân bị ngộ độc một chất ma túy chứa bên trong lớp vỏ của một loại thuốc lá điện tử không rõ nguồn gốc.

Trong khi đó, thực tế hiện nay toàn bộ các sản phẩm thuốc lá thế hệ mới đều chưa được cấp phép kinh doanh tại Việt Nam mà trôi nổi trên thị trường dưới dạng hàng xách tay, nhập lậu, không rõ nguồn gốc xuất xứ và không được kiểm soát chất lượng.

Đối với các trường hợp ngộ độc khi sử dụng thuốc lá điện tử, các chuyên gia cho biết, đều liên quan đến loại thuốc lá điện tử hệ mở (opened system).

Khác với thuốc lá làm nóng hay thuốc lá điện tử hệ đóng (closed system), thuốc lá điện tử hệ mở là sản phẩm mà người dùng có thể tùy ý pha thêm tinh dầu, thậm chí chất cấm vào để sử dụng.

Chính vì đặc điểm này mà thuốc lá điện tử hệ mở, cùng với nhiều loại thực phẩm, nước uống khác đã trở thành công cụ “núp bóng” của người bán và người dùng ma túy.

Các nước tiên tiến cấp phép cho sử dụng loại thuốc lá thế hệ mới nào?

Lấy ví dụ về trường hợp của Mỹ, các chuyên gia cho biết rằng không phải tất cả sản phẩm thuốc lá điện tử mà chỉ có một loại hệ thống đóng đi kèm với tinh dầu hương thuốc lá mới được Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) kiểm nghiệm và cho phép thương mại hóa.

Ngoài ra, cơ quan này cũng đã thông qua một sản phẩm thuốc lá làm nóng và một vài sản phẩm thuốc lá thế hệ mới sử dụng qua đường uống.

Dù vẫn không khuyến khích hành vi hút thuốc lá dưới bất kỳ dạng nào nhưng việc cấp phép cho một số loại thuốc lá thế hệ mới nói trên thể hiện sự thừa nhận của FDA đối với khả năng giảm tác hại của một số sản phẩm thuốc lá thế hệ mới.

FDA cũng phân biệt rõ sự khác nhau về mặt cấu tạo và bản chất giữa thuốc lá điện tử và thuốc lá làm nóng, đồng thời cẩn trọng trong việc ngăn chặn việc người dùng tự ý pha trộn thêm các chất khác, tránh các rủi ro liên quan đến việc sử dụng sản phẩm sai mục đích, sai đối tượng.

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và Tổ chức Hải quan Thế giới (WCO) đã xếp thuốc lá làm nóng thuộc danh mục sản phẩm thuốc lá, bởi đặc tính được làm từ nguyên liệu thuốc lá nhưng khác thuốc lá truyền thống ở điểm chỉ nung nóng nguyên liệu thuốc lá tự nhiên ở mức nhiệt độ dưới 350 độ C, thấp hơn nhiệt độ khi đốt thuốc lá điếu (khoảng 800-900 độ C), không tạo ra khói từ phản ứng đốt cháy, mà tạo ra khí hơi (aerosol) có chứa nicotine.

Người dùng cũng không thể tự ý pha trộn bất kỳ chất gì khác khi sử dụng thuốc lá làm nóng.

Từ thực tế về thuốc lá điện tử và các loại thuốc lá thế hệ mới hiện nay đặt ra yêu cầu về việc cần có tiêu chuẩn quốc gia cho tất cả các sản phẩm thuốc lá thế hệ mới để chấp thuận các sản phẩm đạt tiêu chuẩn và kiểm soát tất cả các sản phẩm thuốc lá.

Dưới góc nhìn của giới luật sư, xét về định nghĩa của Luật Phòng, chống tác hại thuốc lá Việt Nam, thì thuốc lá làm nóng chính là sản phẩm thuốc lá “dạng khác” và cần phải được đưa vào khuôn khổ quản lý, cần có quy định pháp luật để áp dụng khi có vi phạm xảy ra trong lĩnh vực này.

Chia sẻ quan điểm về vấn đề này, nhiều chuyên gia y tế đầu ngành cũng cho rằng, Việt Nam cần sớm đưa thuốc lá thế hệ mới vào quản lý dưới luật hiện hành.

Việc này không chỉ nhằm hạn chế sự mất kiểm soát của thị trường buôn lậu làm phát sinh nhiều hệ lụy ảnh hưởng đến sức khỏe của người dùng và cộng đồng, mà còn là một giải pháp mang tính nhân văn cho người hút thuốc lá điếu chưa hoặc không thể cai nghiện.

Trước một số quan ngại rằng nếu đưa thuốc lá thế hệ mới vào quản lý sẽ gây phát sinh một số hệ luỵ khác, Phó Giáo sư-Tiến sỹ-Bác sỹ Trần Văn Ngọc, Phó Chủ tịch Hội Phổi Việt Nam, Chủ tịch Liên chi hội Hô hấp Thành phố Hồ Chí Minh, cho rằng “chúng ta nên tham khảo những chính sách quản lý tốt trên thế giới. Vấn đề quản lý chặt chẽ chừng nào là do trình độ của chúng ta”.

Số trẻ nhiễm virus Adeno tăng cao, đã có 7 ca tử vong
Số trẻ nhiễm virus Adeno tăng cao, đã có 7 ca tử vong
(Ngày Nay) - Cuối giờ chiều ngày 22/9, Bệnh viện Nhi Trung ương cho biết thông tin cập nhật mới nhất về bệnh virus Adeno, theo đó, tổng số ca nhiễm virus Adeno ghi nhận trong toàn Bệnh viện từ đầu năm 2022 là 1.406 ca bệnh, số ca bệnh nội trú 811, có 7 ca tử vong.
Liên tiếp nhiều ca tai biến do phẫu thuật thẩm mỹ
Liên tiếp nhiều ca tai biến do phẫu thuật thẩm mỹ
(Ngày Nay) - Ngày 22/9, Tiến sĩ, bác sĩ Trần Văn Dương, Phó trưởng Khoa Tạo hình thẩm mỹ, Bệnh viện Chợ Rẫy Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, thời gian gần đây, bệnh viện liên tục tiếp nhận nhiều trường hợp bị biến chứng phải cấp cứu do phẫu thuật thẩm mỹ tại các cơ sở tư nhân.
Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh kiến nghị mở rộng danh mục thuốc đấu thầu tập trung cấp địa phương
Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh kiến nghị mở rộng danh mục thuốc đấu thầu tập trung cấp địa phương
(Ngày Nay) - Ngày 22/9, thông tin từ Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh, đơn vị vừa có tờ trình gửi UBND Thành phố về việc mở rộng danh mục thuốc đấu thầu tập trung cấp địa phương; trong đó, kiến nghị mở rộng thêm 308 loại thuốc cho tuyến y tế cơ sở, đặc biệt là các trạm y tế.
Thủ tướng Phạm Minh Chính phát biểu khai mạc Phiên họp Chính phủ chuyên đề pháp luật. Ảnh: TTXVN
Thủ tướng chỉ đạo 'nóng' giữ ổn định kinh tế sau khi FED tăng lãi suất
(Ngày Nay) - Sáng 22/9, tại phiên họp Chính phủ chuyên đề về xây dựng pháp luật tháng 9 năm 2022, sau khi nghe báo cáo tình hình kinh tế thế giới, một số nước tăng lãi suất, tăng giá trị đồng tiền, nhất là sau khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) tăng lãi suất, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã chỉ đạo "nóng" các nhiệm vụ, giải pháp để ứng phó với tình hình.
Chính thức niêm yết 28 mã chứng quyền mới do SSI phát hành
Chính thức niêm yết 28 mã chứng quyền mới do SSI phát hành
(Ngày Nay) - Ngày 22/09/2022, 423 triệu chứng quyền có bảo đảm (Chứng quyền - Covered Warrant – CW) – của 28 mã chứng quyền mới được CTCP Chứng khoán SSI phát hành sơ cấp cuối tháng 8 chính thức niêm yết trên Sàn giao dịch chứng khoán TP. Hồ Chí Minh (HOSE). Ghi nhận đây cũng là đợt phát hành chứng quyền có khối lượng lớn nhất của SSI từ trước đến nay.
Thủ tướng Phạm Minh Chính. Ảnh: TTXVN
Thủ tướng chủ trì phiên họp chuyên đề xây dựng pháp luật tháng 9
(Ngày Nay) - Sáng 22/9, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính chủ trì phiên họp Chính phủ chuyên đề về xây dựng pháp luật tháng 9 năm 2022. Dự phiên họp có các Phó Thủ tướng Chính phủ: Lê Minh Khái, Vũ Đức Đam, Lê Văn Thành; các Bộ trưởng, Thủ trưởng các cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ.
Quảng trường văn hoá tại Dự án Golden Field Nghĩa Lộ đang được xây dựng, sẽ là nơi tổ chức các sự kiện lớn, các màn đại Xoè Thái kỷ lục.
Đô thị du lịch- nhìn từ hiệu ứng ‘vòng xòe Nghĩa Lộ”
(Ngày Nay) -Hạ tầng đô thị trên miền đất xòe hoa- Nghĩa Lộ cần được nhanh chóng đầu tư thích đáng để đón đầu hiệu ứng nghệ thuật Xòe Thái vừa được UNESCO công nhận di sản văn hóa phi vật thể và làn sóng du lịch trải nghiệm đang bùng nổ hậu dịch bệnh covid 19.