Nữ Ngoại trưởng đầu tiên trong lịch sử nước Mỹ qua đời

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Cựu Ngoại trưởng Madeleine Albright, người phụ nữ đầu tiên giữ chức vụ cao nhất trong Chính phủ Hoa Kỳ đã qua đời ở tuổi 84.
Cựu Ngoại trưởng Mỹ Madeleine Albright. Ảnh: The Times of Israel.
Cựu Ngoại trưởng Mỹ Madeleine Albright. Ảnh: The Times of Israel.

Madeleine Albright sinh ra tại Prague vào năm 1937. Khi Đức Quốc xã tấn công Tiệp Khắc, gia đình bà đã bỏ trốn đến London và tại đây họ quyết định di cư sang Mỹ vào năm 1948.

Sự nghiệp chính trị của Madeleine Albright bắt đầu bằng việc bà lấy bằng thạc sĩ rồi tiến sĩ về quan hệ quốc tế tại Đại học Columbia, New York. Từ năm 1976 đến năm 1978, bà làm trợ lý lập pháp cho Thượng nghị sĩ Ed Muskie, đảng viên Đảng Dân chủ. Năm 1978, Albright được Brzezinski tuyển dụng để làm trợ lý tại Nhà Trắng. Sau khi Tổng thống Jimmy Carter kết thúc nhiệm kỳ, bà lùi về Trung tâm Quốc tế Woodrow Wilson ở Washington, dành thời gian nghiên cứu về nền chính trị mới tại các nước Đông Âu.

Cột mốc đặc biệt trong đời Albright diễn ra vào năm 1992, khi bà lần đầu tiên trở thành đại sứ tại Liên Hợp Quốc. Với các chính sách đối ngoại chủ đạo của tổ chức này trong thời điểm đó như: hậu quả của sự sụp đổ của Liên bang Xô Viết, các cuộc chiến tranh ở Nam Tư cũ, hòa bình cho Israel và Palestine, cùng sự trỗi dậy của Hồi giáo chính thống, đã giúp Albright phát huy được hết năng lực của bà.

Bà chính thức được bổ nhiệm thành Ngoại trưởng Mỹ năm 1997, đồng thời cũng trở thành người phụ nữ có quyền lực cao nhất trong lịch sử nước này kể từ khi lập quốc. Dù là người có vị trí cao thứ tư trong chính phủ thời bấy giờ, Albright đã không thể hoàn thành vai trò của mình như những người tiền nhiệm Henry Kissinger hay Zbigniew Brzezinski vì bà không đủ các tiêu chí là công dân Hoa Kỳ bẩm sinh như được định nghĩa trong hiến pháp.

Sau khi nghe tin cựu Ngoại trưởng Albright qua đời vào ngày 23/3 tại nhà riêng do bệnh ung thư, cựu Tổng thống Bill Clinton đã bày tỏ sự tôn trọng với người cựu đồng sự qua lời nhận xét: "Albright là một trong những vị Ngoại trưởng tuyệt vời nhất của nước Mỹ. Bà cũng là một đại sứ xuất sắc, một giáo sư lỗi lạc và là một con người phi thường”.

Ben Rhodes, cựu Cố vấn chính sách đối ngoại của Barack Obama, cho biết: “Madeleine Albright luôn vô cùng hào phóng, khuyến khích những người trẻ tuổi đang cố vươn lên trong lĩnh vực an ninh quốc gia. Bà ấy luôn mở rộng vòng tay, mở rộng ngôi nhà và chia sẻ trí tuệ của mình”.

Còn Hillary Clinton, người kế nhiệm vị trí Ngoại trưởng của bà luôn nhớ đến những "lời khuyên khôn ngoan vô cùng" của Albright và chia sẻ: "Rất nhiều người trên khắp thế giới này đang sống một cuộc sống tốt đẹp hơn nhờ sự phục vụ của bà ấy".

Cựu Tổng thống George W.Bush, kế nhiệm của Bill Clinton, đã gửi lời chào vĩnh biệt Albright và ví bà như “một Ngoại trưởng sinh ra ở nước ngoài, người đã hiểu rõ tầm quan trọng của các xã hội tự do đối với hòa bình trong thế giới của chúng ta”.

Trong thời gian tại vị và cả ngay sau này, Albright luôn đề cao mối hiểm họa từ chủ nghĩa độc tài. Trong cuốn sách cuối cùng xuất bản vào năm 2018, Albright đã đặt tựa đề là Một cảnh báo về Chủ nghĩa phát xít.

Trong bài phỏng vấn với Guardian, Albright từng cho biết: “Dân chủ không phải là hình thức chính phủ dễ dàng nhất. Nó đòi hỏi sự chú ý, tham gia, thực hiện các yêu cầu của xã hội, và cũng không phân phối các kết quả ngay lập tức. Tuy nhiên để mỗi công dân có thể tự do lựa chọn ăn món gì, bầu cho ai, thì không có cách nào ngoài phát huy dân chủ".

Cũng trong cuốn sách của mình, Albright đã gọi Donald Trump là “tổng thống phản dân chủ đầu tiên trong lịch sử Hoa Kỳ hiện đại” và bà cho rằng vị cựu tổng thống này "thực sự rất thông minh, nhưng là thông minh một cách xấu xa”.

Bốn năm khi Tổng thống Nga Vladimir Putin khởi động chiến dịch quân sự đặc biệt tại Ukraine, Albright đã đăng một bài trên tờ New York Times, kể lại những ấn tượng khi bà gặp gỡ nhà lãnh đạo này tại Moscow vào năm 2000.

“Trong chuyến bay về”, Albright viết: “tôi đã ghi lại những ấn tượng của mình về Tổng thống Nga. Tôi đã viết: “Putin nhỏ, xanh xao và lạnh lùng đến mức trông gần như một con bò sát. Ông ta tuyên bố rằng bản thân hiểu tại sao Bức tường Berlin phải sụp đổ nhưng không thể ngờ kéo theo nó là cả Liên Xô". Trong một đoạn khác, Albright bình luận: "Putin cảm thấy xấu hổ trước những gì đã xảy ra với đất nước của mình và quyết tâm khôi phục lại sự vĩ đại của nó".

Cựu Ngoại trưởng Mỹ từng dự đoán nếu Tổng thống Putin khiến tình hình Ukraine căng thẳng, ông sẽ phạm một sai lầm lịch sử.

Về vấn đề nữ quyền, Albright nhận xét Chính phủ Mỹ có vấn đề với phụ nữ trong chính trị. “Thành thật mà nói, tôi không hiểu được điều đó,” bà nói. “Chúng tôi rất giỏi và trở thành số một trong nhiều lĩnh vực nhưng chúng tôi lại không có chỗ đứng trong lĩnh vực của mình và không có câu trả lời cho câu hỏi tại sao lại thế".

“Khi tên tôi xuất hiện trên bàn của Ngoại trưởng Mỹ, mọi người sửng sốt như trông thấy người ngoài hành tinh, và tôi nghĩ rằng điều đó rất đáng thất vọng", Albright nói.

Vào năm 2012, Albright được trao Huân chương Tự do của Tổng thống Mỹ. Tại lễ trao thưởng, Obama kể rằng: “Trong một dịp trước đó, một người đàn ông Ethiopia đã đến gặp Albright và nói với bà chỉ ở Mỹ ông mới thấy một người tị nạn có thể gặp Ngoại trưởng. Và bà đã trả lời, cũng chỉ ở Mỹ, một Ngoại trưởng cũng có thể đi lên từ một người tị nạn".

Triệt phá đường dây cho vay lãi nặng và đòi nợ thuê có quy mô lớn
Triệt phá đường dây cho vay lãi nặng và đòi nợ thuê có quy mô lớn
(Ngày Nay) - Công an thành phố Hà Nội cho biết, Phòng Cảnh sát hình sự (Công an thành phố Hà Nội) vừa phối hợp với Cục Cảnh sát hình sự (Bộ Công an) và các đơn vị nghiệp vụ của Công an thành phố triệt phá một đường dây cho vay lãi nặng qua app và đòi nợ thuê có quy mô lớn, liên quan đến gần 300 đối tượng, trong đó có cả người nước ngoài.
Những người mắc COVID-19 có nguy cơ cao hình thành cục máu đông trong phổi
Những người mắc COVID-19 có nguy cơ cao hình thành cục máu đông trong phổi
(Ngày Nay) - Những người từng mắc COVID-19 có nguy cơ hình thành các cục máu đông trong phổi, cũng như mắc các triệu chứng về đường hô hấp, cao gấp đôi so với những người chưa từng mắc. Đây là kết quả nghiên cứu do Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa dịch bệnh (CDC) Mỹ tiến hành, công bố ngày 24/5.
Kinh tế Nhật Bản khởi sắc sau đại dịch COVID-19
Kinh tế Nhật Bản khởi sắc sau đại dịch COVID-19
(Ngày Nay) - Ngày 25/5, Văn phòng Nội các Nhật Bản công bố báo cáo hằng tháng, khẳng định nền kinh tế nước này đang dần phục hồi sau đại dịch COVID-19. Báo cáo cho biết “nền kinh tế Nhật Bản đang có những dấu hiệu khởi sắc”, trong bối cảnh "những ảnh hưởng nghiêm trọng của dịch bệnh đang suy giảm”.
Phát hiện di tích hang động tiền sử ở Bắc Kạn
Phát hiện di tích hang động tiền sử ở Bắc Kạn
(Ngày Nay) - Thông tin từ Viện Khảo cổ học cho biết, Viện Khảo cổ học, Hội Khảo cổ học Việt Nam và Bảo tàng tỉnh Bắc Kạn vừa phối hợp khảo sát, phát hiện một số địa điểm có dấu tích văn hóa của người tiền sử trong hang động thuộc những dãy núi đá vôi ở xã Quảng Khê, huyện Ba Bể, tỉnh Bắc Kạn, trong đó nổi bật là di tích hang Thẳm Un.
Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XV: Nỗ lực hoàn thành mục tiêu Nghị quyết Đại hội XIII đề ra
Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XV: Nỗ lực hoàn thành mục tiêu Nghị quyết Đại hội XIII đề ra
(Ngày Nay) - Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 3, sáng 25/5, Quốc hội thảo luận ở tổ về Đánh giá bổ sung kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm 2021; tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước những tháng đầu năm 2022.
Tăng cường giám sát, phát hiện ca nghi ngờ bệnh đậu mùa khỉ
Tăng cường giám sát, phát hiện ca nghi ngờ bệnh đậu mùa khỉ
(Ngày Nay) - Bộ Y tế cho biết, Tổ chức Y tế thế giới dự báo dịch bệnh đậu mùa khỉ sẽ tiếp tục gia tăng số trường hợp mắc trong thời gian tới. Vì thế, Bộ Y tế đã có Công văn số 2668/BYT-DP gửi đến Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương về việc tăng cường giám sát, phòng chống bệnh đậu mùa khỉ.
Bất thường đường dây nhập siêu xe biếu tặng: Siêu xe về đâu?
Bất thường đường dây nhập siêu xe biếu tặng: Siêu xe về đâu?
(Ngày Nay) -  Theo điều tra của PV Tiền Phong, có những đối tác nước ngoài mỗi năm hào phóng “tặng” hơn 100 siêu xe cho doanh nghiệp, cá nhân ở Việt Nam. Các đối tác này hầu hết là đại lý, nhà buôn ô tô nổi tiếng, hãng vận tải biển xuyên biên giới. Xe biếu tặng cuối cùng không đi về địa chỉ được cấp phép trước đó mà vào… các showroom ô tô.
Tìm ra mối liên quan giữa ô nhiễm không khí và COVID-19
Tìm ra mối liên quan giữa ô nhiễm không khí và COVID-19
(Ngày Nay) - Nghiên cứu mới đây trên hàng trăm nghìn bệnh nhân mắc COVID-19 tại các bệnh viện ở Ontario, Canada đã cho thấy mối liên quan giữa mức độ nghiêm trọng của việc mắc bệnh và ô nhiễm không khí nói chung. Giới chuyên gia cho rằng điều này càng củng cố thêm bằng chứng hiện có cho thấy ô nhiễm không khí là "kẻ giết người thầm lặng”.