1 Nữ trạng nguyên duy nhất trong lịch sử Việt Nam là ai?
icon
Nguyễn Thị Duệ
icon
Nguyễn Thị Hinh
icon
Nguyễn Thị Lộ
Giải thích Thời phong kiến, phụ nữ không được quyền thi cử, học hành. Tuy nhiên, lịch sử khoa bảng Việt Nam vẫn ghi nhận một nữ trạng nguyên, đó là bà Nguyễn Thị Duệ.
2 Quê của bà ở đâu?
icon
Bắc Ninh
icon
Hải Dương
icon
Nghệ An
Giải thích Bà Nguyễn Thị Duệ sống vào khoảng cuối thế kỷ 16, đầu thế kỷ 17, quê ở làng Kiệt Đặc, huyện Chí Linh (Hải Dương).
3 Bà còn có tên gọi khác là gì?
icon
Nguyễn Thị Du
icon
Nguyễn Thị Ngọc Toàn
icon
Cả 2 đáp án trên
Giải thích Theo Hải Dương phong vật chí, bà còn có tên gọi khác là Nguyễn Thị Du hay Nguyễn Thị Ngọc Toàn.
4 Tương truyền, bà biết viết văn, làm thơ khi mấy tuổi
icon
4 tuổi
icon
5 tuổi
icon
6 tuổi
Giải thích Thuở nhỏ, bà nổi tiếng xinh đẹp, tài hoa. Tương truyền, bà biết viết văn, làm thơ khi mới 4 tuổi. Danh tiếng lan xa khiến nhiều người người ngưỡng mộ tài sắc, đến xin hỏi cưới nhưng bà không đồng ý. Dù hiếu học nhưng sống dưới thời phong kiến trọng nam khinh nữ, bà phải giả nam để có thể theo nghiệp đèn sách.
5 Bà đỗ trạng nguyên dưới thời nào?
icon
Nhà Lê
icon
Nhà Mạc
icon
Nhà Nguyễn
Giải thích Theo ghi chép của sử sách, cuộc đời bà trải qua nhiều thăng trầm. Khi chúa Trịnh Tùng đem quân đánh chiếm Thăng Long, nhà Mạc thất thế, chạy lên Cao Bằng. Nguyễn Duệ cùng cha theo lên đây. Nhà Mạc mở khoa thi, bà giả nam tham dự và đỗ đầu. Khi vào cung dự yến tiệc, vua Mạc Kính Cung rất bất ngờ khi biết tân khoa trạng nguyên là nữ. Vua quý mến hiền tài, không trách tội nhưng theo phép tắc, bà không thể tiếp tục mang danh trạng nguyên. Tiếc nuối cho tài năng của người con gái trẻ, vua cho phép bà ở lại triều, theo Chuyện kể về các nhà khoa bảng.
6 Sau này, bà được mời vào cung để làm gì?
icon
Phụ trách việc dạy học cho các phi tần
icon
Phụ trách việc dạy học cho hoàng tử và công chúa
icon
Cả 2 đáp án trên
Giải thích Nguyễn Thị Duệ được vời vào cung, phụ trách việc dạy học cho các phi tần.
7 Bà được mệnh danh là...?
icon
Bà Chúa Kho
icon
Bà Chúa Sao
icon
Bà Chúa Xứ
Giải thích Một thời gian sau, cảm sắc đẹp và tài năng của bà, vua Mạc Kính Cung đã lập bà làm phi, ban hiệu Tinh Phi ngụ ý bà xinh đẹp và sáng láng như một vì sao sa. Vì thế, về sau dân gian còn gọi bà là "Bà Chúa Sao" hay "Bà Chúa Sao Sa".
8 Dưới thời vua Lê - chúa Trịnh, bà đã được phong chức quan gì?
icon
Du ái quan
icon
Linh ái quan
icon
Nghi ái quan
Giải thích Năm 1625, quân Trịnh tiến lên Cao Bằng đánh nhà Mạc. Khi bị bắt, nữ trạng nguyên vẫn rất trấn định. Bà dùng gươm kề cổ, uy hiếp quân lính phải giải bà đến trước chúa Trịnh. Nhờ tài đối đáp xuất sắc, Nguyễn Thị Duệ thoát tử tội. Mến mộ tài năng, khí độ hiếm có của bà, chúa Trịnh giao trọng trách trông coi việc học của phủ chúa và rất trọng dụng. Sau này, bà được phong là Nghi ái quan.
9 Thời làm quan, bà cọi trọng vấn đề nào nhất?
icon
Bồi dưỡng nhân tài
icon
Chăm lo cuộc sống nhân dân
icon
Xây dựng hệ thống luật lệ
Giải thích Thời làm quan, Nguyễn Thị Duệ rất coi trọng việc học và bồi dưỡng nhân tài. Bà còn xin triều đình cấp nhiều mẫu ruộng cho canh tác lấy huê lợi, giúp đỡ học trò nghèo biết chăm chỉ. Tương truyền, để thúc đẩy phong trào học tập địa phương, cứ vào ngày mùng một và ngày rằm hàng tháng, các sĩ tử lại tụ tập để chờ ngựa trạm đem đề bài của bà gửi về. Học trò làm bài xong, niêm phong đóng hộp để ngựa trạm chở về kinh cho bà chấm. Quê hương bà trở thành điểm sáng về học hành, đỗ đạt. Như vậy có thể xem, Nguyễn Thị Duệ chính là người đã sáng tạo ra phương pháp đào tạo từ xa thành công ngay từ thuở ấy. Ngoài ra, bà cũng thường xuyên cùng các bậc túc nho đến giảng dạy tại các khu vực ấn định rồi soạn đề, tổ chức thi. Bài thi được gửi lên cho bà chấm, kết quả được gửi trở lại các địa phương. Cách làm này đã góp phần đáng kể trong việc nâng cao giáo dục tại các vùng xa kinh kỳ. Nguyễn Thị Duệ sống dưới tư tưởng trọng nam khinh nữ nhưng tài năng của bà khiến người khác không thể không nể phục. Vì thế, trong phần lớn các kỳ thi Đình, thi Hội thời đó, bài thi đều qua tay bà chấm. Không chỉ tài năng, nữ trạng nguyên còn là người đức độ. Theo dân gian truyền lại, trước đây, khi còn nghèo khó, anh trai bà bị người trong làng hãm hại. Nhưng khi vinh hiển, bà không hề nghĩ đến thù riêng.
10 Bà mất khi bao nhiêu tuổi?
icon
70 tuổi
icon
75 tuổi
icon
80 tuổi
Giải thích Khi cao tuổi, bà cáo quan về quê, mở am Đào Hoa, tiếp tục đọc sách và chỉ bảo các sĩ tử trong làng. Nhờ những đóng góp quan trọng cho giáo dục, thi cử, bà được triều đình hậu đãi. Tuy nhiên, nữ tiến sĩ vẫn sống cần kiệm, dành phần lớn bổng lộc để giúp đỡ người dân, đặc biệt các nho sĩ nghèo. Bà Nguyễn Thị Duệ mất vào năm 80 tuổi, an táng ở quê nhà. Sau khi mất, bà được người dân làng Kiệt Đặc lập đền thờ. Ngoài ra, bà còn được thờ tại Văn miếu Mao Điền cùng nhiều danh nhân, học sĩ danh tiếng khác.
(Ngày Nay) - Có nhiều trường hợp bị tra tấn, ngược đãi khác, bị lạm dụng, bóc lột tình dục, ép phá thai, bỏ đói, biệt giam, nhiều hành vi vi phạm nhân quyền nghiêm trọng trong các đường dây lừa đảo trực tuyến.
(Ngày Nay) - Sắc lệnh hành pháp mới sẽ có hiệu lực từ ngày 24/2, trong đó miễn trừ danh sách sản phẩm khỏi việc bị áp mức thuế mới gồm thịt bò, cà chua, cam, dược phẩm, xe chở khách, một số khoáng sản quan trọng.
(Ngày Nay) - Mỗi chương trình hành động của mỗi cấp ủy cần được tiến hành nhanh, đồng bộ, quyết liệt ngay từ đầu nhiệm kỳ, để tạo ra những kết quả cụ thể với những chuyển biến thực chất.
(Ngày Nay) - Trong khi khu vực công tập trung cải thiện thu nhập thông qua tăng lương cơ sở, phụ cấp, khu vực tư nhân hướng tới đãi ngộ toàn diện, kết hợp giữa thu nhập cạnh tranh và cơ hội phát triển nghề nghiệp.
(Ngày Nay) - Khi Tết cổ truyền Bính Ngọ 2026 đến, Bao Vinh như được "đánh thức," không gian phố cổ khoác lên diện mạo mới, hòa quyện nét Tết xưa với nhịp sống hiện đại.
(Ngày Nay) - Trong bối cảnh các Di sản Thế giới phải đối mặt với sức ép ngày càng gia tăng từ phát triển kinh tế, biến đổi khí hậu đến những hạn chế trong quản trị, UNESCO cùng ba Cơ quan Tư vấn của Ủy ban di sản thế giới là ICCROM, ICOMOS và IUCN đã công bố ấn phẩm mới mang tên Quản lý Di sản Thế giới (Managing World Heritage). Ấn phẩm được xác định là tài liệu nền tảng, định hình khung hệ thống quản lý và bảo tồn không chỉ cho các Di sản Thế giới mà còn cho các địa điểm di sản nói chung.
(Ngày Nay) - Trong lúc Bali ngột ngạt trong dòng người và hiểm họa ô nhiễm môi trường vẫn là điểm đến của 6,5 triệu du khách mỗi năm, thì Vân Đồn với những lợi thế du lịch tương đồng lại vẫn đang như nàng tiên cá nép mình dưới biển xanh, như viên ngọc quý ẩn trong lớp vỏ trai.
(Ngày Nay) - Hai ngày cuối cùng dịp nghỉ Tết Bính Ngọ 2026, nhiều khu vực trời nắng, riêng khu vực miền Đông Nam Bộ có nơi nắng nóng với nền nhiệt trên 35 độ C.
(Ngày Nay) - Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng cùng lãnh đạo tỉnh Gia Lai dâng hương tại Đền thờ thân phụ, thân mẫu Tây Sơn tam kiệt và dâng hoa, dâng hương tại Bảo tàng Quang Trung.
(Ngày Nay) - Với nhiều chính sách có hiệu lực, ngành giáo dục sẽ có nhiều thay đổi lớn trong năm mới như tăng lương, tăng phụ cấp; sở giáo dục được tuyển giáo viên; cả nước thống nhất một bộ sách giáo khoa...
