Tháng 5, Khu Di tích Quốc gia đặc biệt Kim Liên lại đón hàng chục nghìn lượt khách từ mọi miền Tổ quốc và bạn bè quốc tế tới tham quan, tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh - vị cha già kính yêu của dân tộc nhân kỷ niệm 135 năm Ngày sinh của Người.
Những hiện vật vô giá
Nhân kỷ niệm 135 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890-19/5/2025), Tổng Bí thư Tô Lâm trao tặng tác phẩm điêu khắc ánh sáng “Việt Nam - những trang sử vàng” cho Khu Di tích Quốc gia đặc biệt Kim Liên. Đây là tác phẩm điêu khắc ánh sáng có hình dạng một cuốn sách lịch sử, hàm nghĩa Lịch sử Việt Nam là một pho sử bằng vàng và Chủ tịch Hồ Chí Minh là người viết những trang sử vàng chói lọi trong lịch sử dân tộc.
Tác phẩm nêu nổi bật câu nói bất hủ của Người: “Không có gì quý hơn độc lập, tự do” - một chân lý vĩnh hằng, soi sáng con đường đi tới tương lai của dân tộc. Tác phẩm có kích thước đặc biệt: chiều rộng 1.945mm, chiều cao 2.025mm và 79 trang sách. Tác phẩm tôn vinh Chủ tịch Hồ Chí Minh - Người đã viết nên những trang sử vàng chói lọi đưa dân tộc Việt Nam bước vào kỷ nguyên độc lập.
Ông Nguyễn Bảo Tuấn, Giám đốc Khu Di tích Quốc gia đặc biệt Kim Liên cho biết: Tác phẩm được trưng bày trang trọng tại sân chính nhà Bái đường, Khu Di tích Quốc gia đặc biệt Kim Liên. Đây sẽ là điểm nhấn đặc sắc, điểm hẹn văn hóa có ý nghĩa cho nhân dân, du khách khi về với Làng Sen quê Bác.
Cùng với đó, hai nhà trưng bày bổ sung tại Khu di tích Quốc gia đặc biệt Kim Liên hiện có hơn 200 hiện vật và hình ảnh được sắp xếp theo 2 chủ đề chính: “Quê hương, gia đình và thời niên thiếu của Chủ tịch Hồ Chí Minh” và “Chủ tịch Hồ Chí Minh với quê hương, quê hương đối với Người”. Đây là những kỷ vật, bức ảnh tư liệu quý được các đoàn khách trong, ngoài nước, các địa phương, cơ quan, đơn vị trao tặng cho Khu di tích cùng hàng trăm trang tư liệu được cán bộ, nhân viên Ban Quản lý Khu di tích sưu tầm. Những kỷ vật, bức ảnh, tư liệu được trưng bày góp phần làm phong phú thêm các tài liệu, hiện vật về Chủ tịch Hồ Chí Minh trong những năm Người sống tại quê hương và hai lần Người về thăm quê.
“Dù đã trải qua rất nhiều năm nhưng các di tích, kỷ vật ở quê Bác đều được giữ gìn nguyên vẹn. Tôi thật sự xúc động khi được trực tiếp xem các hiện vật liên quan đến gia đình và cuộc đời của Bác”, bà Lưu Tuyết Trinh, du khách Thành phố Hồ Chí Minh cho biết.
Trong điều kiện thời tiết ở Nghệ An hết sức khắc nghiệt, công tác bảo vệ, bảo tồn, bảo quản hiện vật tại hai nhà trưng bày gặp nhiều khó khăn. Thế nhưng trong những năm qua, cán bộ, nhân viên Phòng sưu tầm, kiểm kê, bảo quản và trưng bày Khu di tích Quốc gia đặc biệt Kim Liên luôn nỗ lực thực hiện nhiệm vụ bằng kinh nghiệm, nghiên cứu, tìm hiểu để có phương pháp bảo quản tốt nhất.
Bà Bùi Bích Đảm, Trưởng phòng Tuyên truyền giáo dục - Khu Di tích Quốc gia đặc biệt Kim Liên cho biết, nhiều năm qua, đơn vị đã duy trì tốt công tác bảo quản thông thường, từng bước áp dụng tiến bộ khoa học, kỹ thuật và công nghệ vào việc bảo quản, thực hiện tốt chế độ bảo quản định kỳ và tu bổ chống xuống cấp di tích. Việc bảo quản hiện vật, kỷ vật về Bác được thực hiện một cách tỉ mỉ, cẩn thận và yêu cầu độ an toàn cao.
Hiện nay, tổng số hiện vật trưng bày trong các nhà di tích và nhà trưng bày bổ sung tại đây là gần 300 hiện vật. Ngoài ra, kho hiện vật Khu di tích đang lưu giữ, trưng bày 42 đầu loại hiện vật, với gần 4.000 đơn vị hiện vật cùng hàng trăm tài liệu hiện vật là những bức ảnh tư liệu, kỷ vật của các đoàn khách trong và ngoài nước, của các địa phương, cơ quan, đơn vị tặng Khu Di tích và hàng trăm trang tư liệu được sưu tầm, góp phần làm phong phú thêm tài liệu, hiện vật về Chủ tịch Hồ Chí Minh...
Phát huy giá trị di sản gắn với du lịch
Hằng năm, Khu Di tích Quốc gia đặc biệt Kim Liên đón từ 1,5 - 2 triệu lượt người. Là địa chỉ đỏ của đồng bào, du khách trong nước và bạn bè quốc tế, nơi đây mở cửa đón khách tất cả các ngày trong năm.
Đến nay, Khu Di tích đã số hóa hơn 10.000 tài liệu, hiện vật, áp dụng công nghệ thực tế ảo VR 360 độ và thực tế ảo tăng cường AR kết hợp màn hình chạm hiện đại tại nhà trưng bày bổ sung và khu mộ Bà Hoàng Thị Loan, đồng thời, phát triển thêm một số hạng mục phục vụ khách như: Trình diễn dân ca ví, giặm Nghệ Tĩnh, tham quan ao cá Bác Hồ, trải nghiệm xay lúa, giã gạo, viết thư pháp…; tạo không gian cảnh quan như đường hoa, đảo hoa để du khách check-in…
Đơn vị cũng chú trọng đào tạo đội ngũ viên chức, người lao động ngày càng chuyên nghiệp hơn, trong đó, tập trung nâng cao chất lượng đội ngũ thuyết minh viên để nội dung, hình thức thuyết minh thường xuyên thay đổi phù hợp theo từng đối tượng khách, tạo sự mới mẻ, hấp dẫn. Hiện tại, Khu Di tích đào tạo được 5 thuyết minh viên tiếng Anh, 8 thuyết minh viên tiếng Lào và 1 thuyết minh viên tiếng Pháp, để lại ấn tượng tốt đẹp trong lòng du khách trong nước, quốc tế.
Bên cạnh đó, Khu Di tích đẩy mạnh phát triển và đa dạng hóa sản phẩm, loại hình dịch vụ, trong đó, tập trung xây dựng sản phẩm mang tính đặc thù, có bản sắc riêng và giá trị nổi bật phục vụ du khách. Hiện nay, đơn vị đang phối hợp với Tổ chức JICA của Nhật Bản và doanh nghiệp từng bước đa dạng hóa và nâng cao chất lượng sản phẩm du lịch, đồng thời, đưa sản phẩm OCOP tiêu biểu của các huyện về đây phục vụ du khách; triển khai trung tâm thông tin du lịch giới thiệu tới du khách tại các điểm đến của Nghệ An.
Ông Nguyễn Bảo Tuấn, Giám đốc Khu Di tích Quốc gia đặc biệt Kim Liên cho biết: Để trở thành điểm đến du lịch lý tưởng cho du khách trong và ngoài nước, Khu di tích tập trung phối hợp các cơ quan, đơn vị liên quan triển khai quy hoạch nâng cấp tổng thể Khu Di tích Quốc gia đặc biệt Kim Liên, tập trung vào hạng mục: Khu du lịch văn hóa 43 ha; thác 9 tầng tại khu mộ Bà Hoàng Thị Loan; Khu du lịch văn hóa - sinh thái núi Chung, không gian văn hóa Làng Sen… Cùng với đó, hoàn thành hệ thống thuyết minh tự động.
Khu Di tích tăng cường kết nối với các điểm du lịch trong tỉnh để phát triển hình thức du lịch, sản phẩm du lịch dựa trên tiềm năng về tài nguyên thiên nhiên và văn hóa sẵn có của khu vực như: Du lịch sinh thái nông nghiệp, du lịch tìm hiểu trải nghiệm văn hóa địa phương, nhất là các loại hình di sản văn hóa phi vật thể của địa phương gắn với trình diễn dân ca ví, giặm Nghệ Tĩnh, trình diễn nghề thủ công truyền thống, trò chơi dân gian.
