 |
Đại diện cấp ủy, chính quyền phường Lào Cai, ban tổ chức và nghệ nhân dâng hương tại đền Cấm. |
Tham dự lễ khai mạc có lãnh đạo Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Lào Cai; đại diện các tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức nghề nghiệp, cùng các nghệ nhân, thanh đồng, đạo hữu, nhân dân địa phương và du khách.
 |
Các đại biểu tham dự lễ khai mạc tại đền Cấm. |
Theo ban tổ chức, chương trình diễn ra trong hai ngày 28 và 29/10. Trong các giá hầu, lời hát văn hòa cùng tiếng đàn, nhịp phách, kết hợp với trang phục và những động tác diễn xướng đặc trưng. Những yếu tố này tạo nên nét riêng của nghi lễ chầu văn trong sinh hoạt tín ngưỡng thờ Mẫu.
Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Đạt Tân, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu thực hành Văn hóa tín ngưỡng dân gian Việt Nam, Trưởng ban tổ chức, nhấn mạnh giá trị văn hóa của tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt. Theo ông, hình tượng người Mẹ gắn với các miền trời, rừng núi và sông nước không chỉ phản ánh đời sống tâm linh mà còn thể hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, lòng biết ơn đối với các bậc tiền nhân.
Theo ông, chương trình còn là dịp để các nghệ nhân, thanh đồng và bản hội từ nhiều địa phương gặp gỡ, giao lưu, chia sẻ kinh nghiệm thực hành nghi lễ.
 |
Ông Nguyễn Đạt Tân, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu thực hành Văn hóa tín ngưỡng dân gian Việt Nam, phát biểu khai mạc chương trình. |
Đại diện chính quyền địa phương, bà Trần Thị Thuỳ Dung, Phó Chủ tịch UBND phường Lào Cai, cho biết Đảng ủy, HĐND và UBND phường luôn quan tâm, tạo điều kiện cho các hoạt động tín ngưỡng trên địa bàn. Bà gửi lời cảm ơn tới các nghệ nhân, thanh đồng từ nhiều địa phương đã về tham dự, góp phần giới thiệu giá trị lịch sử, văn hóa của đền Cấm và những nét đẹp trong thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu.
 |
Bà Trần Thị Thuỳ Dung, Phó Chủ tịch UBND phường Lào Cai, phát biểu tại lễ khai mạc. |
Đền Cấm được xếp hạng di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia năm 2001. Ngôi đền gắn với tục thờ Bà Chúa Cấm và những truyền thuyết dân gian liên quan đến cuộc kháng chiến chống quân Nguyên - Mông thời Trần. Những câu chuyện được lưu truyền qua nhiều thế hệ đã trở thành một phần đời sống văn hóa, tín ngưỡng của người dân địa phương.
 |
Nghệ nhân Bùi Bích Vân, thủ nhang đền Cấm, thực hành nghi lễ tại chương trình. |
Tháng 9 âm lịch cũng là thời điểm diễn ra nhiều ngày tiệc trong sinh hoạt tín ngưỡng thờ Mẫu, như tiệc Cô Chín, Cô Bé Suối Ngang, Chầu Bé Bắc Lệ, Cô Đôi Cam Đường… Vào những dịp này, các thanh đồng, thủ nhang, đạo hữu thường trở về nơi thờ tự, tưởng nhớ công đức các vị Thánh, gửi gắm ước nguyện về sức khỏe, bình an và cuộc sống yên lành.
Trong bối cảnh việc bảo vệ và phát huy di sản văn hóa phi vật thể được đặt trong định hướng phát triển văn hóa theo Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị, các hoạt động thực hành, giao lưu tại những không gian thờ tự có ý nghĩa đối với cộng đồng. Đây cũng là dịp để các nghệ nhân, thanh đồng gặp gỡ, trao đổi kinh nghiệm và tiếp nối những tri thức, tập quán gắn với tín ngưỡng thờ Mẫu.
Qua các giá hầu tại đền Cấm, người dân và du khách có dịp tìm hiểu thêm về nghi lễ chầu văn ngay trong không gian thờ tự.
 |
Đại diện ban tổ chức tặng hoa chúc mừng nghệ nhân Bùi Bích Vân, thủ nhang đền Cấm tại chương trình. |
Năm 2026 đánh dấu tròn 10 năm Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt được UNESCO ghi danh vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Sau một thập kỷ, di sản vẫn hiện diện trong sinh hoạt tín ngưỡng tại các đền, phủ, qua những làn điệu hát văn, nghi thức và tri thức dân gian được trao truyền giữa các thế hệ. Chương trình tại đền Cấm là một trong những hoạt động thực hành ấy, gắn việc gìn giữ di sản với chính cộng đồng đang duy trì tín ngưỡng.
