Tái cấu trúc dữ liệu đất đai: Số hóa để cắt giảm giấy tờ cho người dân

Cục Quản lý đất đai (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) vừa có Văn bản 4293/QLĐĐ-TKKKTTĐĐ gửi Sở Nông nghiệp và Môi trường các tỉnh, thành phố, hướng dẫn tái cấu trúc quy trình, tái sử dụng dữ liệu đất đai đã số hóa để cắt giảm giấy tờ cho người dân, cung cấp dịch vụ công trực tuyến.

Theo hướng dẫn, việc tái cấu trúc quy trình, tái sử dụng dữ liệu đất đai đã số hóa được thực hiện theo nguyên tắc “lấy dữ liệu làm trung tâm.”

Cơ quan tiếp nhận, giải quyết thủ tục hành chính phải khai thác thông tin đã có trong các cơ sở dữ liệu để thay thế thành phần hồ sơ, không yêu cầu người dân, doanh nghiệp cung cấp lại thông tin, giấy tờ đã được kết nối, chia sẻ. Thông tin trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai được khai thác, sử dụng thay thế giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất, trước mắt áp dụng đối với đất ở.

Cục Quản lý đất đai cũng hướng dẫn 7 bước tái cấu trúc quy trình, tái sử dụng dữ liệu đất đai để cắt giảm giấy tờ và cung cấp dịch vụ công trực tuyến, đề nghị các địa phương nghiên cứu, vận dụng phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương. Bước đầu tiên là xác lập, hoàn thiện cơ sở pháp lý về trình tự, thủ tục hành chính đất đai. Địa phương phải rà soát, chuẩn hóa quy định, công bố danh mục thủ tục thuộc thẩm quyền cấp tỉnh, cấp xã và trình chủ tịch ủy ban nhân dân cấp tỉnh phê duyệt quy trình nội bộ từng thủ tục.

Bước thứ hai là rà soát, đánh giá hiện trạng quy trình giải quyết từng thủ tục, qua đó xác định các bước có thể cắt giảm, tự động hóa, liên thông điện tử. Việc rà soát bao gồm cả các nhóm thủ tục liên thông như đăng ký đất đai, xác định nghĩa vụ tài chính, công chứng và thuế.

Bước thứ ba, tập trung đối khớp thành phần hồ sơ với các cơ sở dữ liệu. Thông tin về người sử dụng đất được khai thác từ cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư; thông tin thửa đất, giấy chứng nhận từ cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai; thông tin hộ tịch từ cơ sở dữ liệu hộ tịch điện tử; thông tin doanh nghiệp từ cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp và nghĩa vụ tài chính từ cơ sở dữ liệu của ngành thuế.

Thứ tư, cơ quan chuyên môn các địa phương xây dựng phương án tái cấu trúc, thiết kế quy trình điện tử và biểu mẫu điện tử tương tác. Các biểu mẫu được thiết kế theo hướng tự động điền, xác nhận thông tin từ các cơ sở dữ liệu, giảm tối đa số trường thông tin người dân phải khai.

Theo hướng dẫn tại bước này, người dân đăng nhập Cổng Dịch vụ công quốc gia hoặc VNeID bằng tài khoản định danh điện tử mức độ 2 thì không phải ký số biểu mẫu điện tử tương tác, trừ trường hợp pháp luật chuyên ngành có quy định khác. Đối với trường hợp phải ký số, người dân được hướng dẫn sử dụng dịch vụ chứng thực chữ ký số công cộng trên VNeID.

Bước thứ năm, tính toán chi phí tiết kiệm từ việc cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính. Bước thứ sáu là cấu hình, kiểm thử, tích hợp, công bố và cung cấp dịch vụ công trực tuyến. Theo hướng dẫn, địa phương gửi hồ sơ quy trình về Bộ Nông nghiệp và Môi trường để phối hợp cấu hình trên Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính ngành nông nghiệp và môi trường theo đúng quy trình do địa phương ban hành.

Bước cuối cùng là tổ chức vận hành, giám sát, hoàn thiện dữ liệu và báo cáo. Các địa phương phải vận hành đồng thời phương thức trực tuyến và trực tiếp, bảo đảm quyền lựa chọn của người dân; đồng thời gắn giải quyết thủ tục hành chính với nhiệm vụ hoàn thiện cơ sở dữ liệu đất đai.

Theo Cục Quản lý đất đai, mọi biến động phải được cập nhật kịp thời vào hồ sơ địa chính, cơ sở dữ liệu đất đai và đồng bộ về cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai theo thời gian thực. Hằng tháng, hằng quý, địa phương tổng hợp kết quả, trong đó nêu số thủ tục đã tái cấu trúc, số thủ tục cung cấp dịch vụ công trực tuyến, tỷ lệ hồ sơ trực tuyến, tỷ lệ thành phần hồ sơ được cắt giảm và chi phí tiết kiệm cho người dân, doanh nghiệp.