El Nino vốn đã được đánh giá là một trong những đợt mạnh nhất từng xuất hiện trong những năm gần đây. Tuy nhiên, theo Cơ quan Khí tượng Anh (Met Office), hiện tượng này đang tiếp tục mạnh lên và có khả năng trở thành El Nino lớn nhất trong ký ức của con người kể từ thế kỷ 19.
“Đây là một sự kiện chưa từng có tiền lệ. Tôi chưa bao giờ thấy tín hiệu El Nino mạnh đến như vậy trong các dự báo của chúng tôi”, Adam Scaife - người đứng đầu bộ phận dự báo dài hạn của Met Office cho biết.
El Nino là gì?
El Nino là một hiện tượng khí hậu xảy ra theo chu kỳ, khi một vùng nước biển ấm lớn ở khu vực nhiệt đới Thái Bình Dương dịch chuyển từ phía tây sang phía đông, thay vì tập trung ở vị trí quen thuộc. Đợt El Nino hiện nay đã liên tục mạnh lên kể từ khi được xác nhận vào đầu tháng 6 và đã lập kỷ lục về nhiệt độ đối với thời điểm này trong năm.
Đáng chú ý, El Nino thường đạt đỉnh vào cuối mùa thu hoặc đầu mùa đông. Vì vậy, các nhà khoa học cho rằng đợt El Nino hiện nay vẫn còn có thể mạnh lên đáng kể trong thời gian tới.
Trong một đợt El Nino thông thường, nhiệt độ ở khu vực nhiệt đới phía đông Thái Bình Dương thường cao hơn mức trung bình khoảng 1–2 độ C. Theo Scaife, mức tăng 2 độ C đã được xem là một đợt El Nino rất mạnh. Nhưng năm nay, nhiệt độ được dự báo có thể cao hơn mức trung bình tới 3 độ C. Đây là mức nằm trong phạm vi thường được gọi là “Siêu El Nino” (Super El Nino). Những đợt El Nino đặc biệt mạnh gần đây từng xảy ra vào các năm 1982–1983, 1997–1998 và 2015–2016.
“Nếu dự báo này trở thành hiện thực, năm 2026 sẽ vượt xa những gì chúng ta từng chứng kiến trong các đợt El Nino gần đây, cũng như tác động khí hậu của chúng trên toàn cầu”, Scaife nhận định.
Vì sao El Nino có thể ảnh hưởng đến thời tiết toàn cầu?
El Nino không chỉ làm nước biển ở Thái Bình Dương nóng lên. Hiện tượng này còn thay đổi nơi nhiệt lượng được giải phóng vào khí quyển, từ đó làm thay đổi những hệ thống gió lớn trên toàn cầu. Những tác động này có thể ảnh hưởng đến mưa bão, nhiệt độ và lượng mưa ở nhiều khu vực cách xa Thái Bình Dương.
Đợt El Nino hiện tại đã được cho là góp phần làm tăng sức mạnh của bão Lala, gây mưa lớn và thiệt hại nghiêm trọng tại Hawaii. Đồng thời, nó cũng đang góp phần làm giảm đáng kể lượng mưa do gió mùa Ấn Độ. Ở một khu vực khác, El Nino lại có thể làm giảm hoạt động của các cơn bão ở Đại Tây Dương. Điều này cho thấy tác động của hiện tượng này không giống nhau ở mọi nơi.
2026 hay 2027 sẽ là năm nóng nhất?
Một trong những hệ quả đáng lo ngại nhất của El Nino lần này là khả năng đẩy nhiệt độ toàn cầu lên mức kỷ lục. Năm 2026 có thể trở thành năm nóng nhất từng được ghi nhận, hoặc ít nhất chắc chắn nằm trong nhóm những năm nóng nhất lịch sử. Tuy nhiên, các nhà khoa học cho rằng 2027 thậm chí có khả năng giành vị trí số một.
Nguyên nhân là tác động nhiệt của El Nino lên khí hậu toàn cầu thường không xuất hiện ngay lập tức. Có một độ trễ nhất định giữa thời điểm El Nino đạt đỉnh và thời điểm nhiệt lượng bổ sung tác động mạnh nhất đến nhiệt độ trung bình toàn cầu. Trước đó, điều tương tự từng xảy ra. Cả 1998 và 2016 đều từng là những năm nóng kỷ lục, nhưng sau đó đã tụt xuống trong bảng xếp hạng khi biến đổi khí hậu khiến những năm có nhiệt độ cực cao xuất hiện ngày càng thường xuyên hơn.
Nick Dunstone, nhà khoa học của Met Office nhận định 2027 nhiều khả năng sẽ là một năm nữa mà nhiệt độ trung bình toàn cầu tạm thời vượt ngưỡng 1,5 độ C so với thời kỳ tiền công nghiệp. Điều này đặc biệt đáng chú ý bởi ngưỡng 1,5 độ C là một trong những mốc quan trọng được sử dụng để đánh giá mức độ nóng lên của Trái đất.
Nếu El Nino tiếp tục mạnh lên như dự báo, thế giới có thể không chỉ chứng kiến một năm nóng kỷ lục, mà còn phải đối mặt với những thay đổi đáng kể về thời tiết, lượng mưa và các hiện tượng cực đoan trong nhiều khu vực trên toàn cầu.
