Triển lãm Bóng 'Dó': Câu chuyện xưa và nay trên giấy Dó

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Như đa phần những nghề thủ công truyền thống có lịch sử lâu đời, nghề làm giấy Dó ngày nay cũng đã co cụm tới mức có thể định danh tới cá nhân, thay vì cả một làng nghề. Tháng Tám năm nay, triển lãm Bóng "Dó" mở ra trong ba ngày 12-14/8/2022, cùng sự tham gia của nhiều nghệ sĩ, nhiếp ảnh gia trẻ tuổi, đã góp phần mang đến câu chuyện xưa và nay của giấy Dó, dưới góc nhìn mang hơi thở rất thời đại. 
Khán giá tham quan triển lãm Bóng "Dó". Ảnh: Kondou
Khán giá tham quan triển lãm Bóng "Dó". Ảnh: Kondou

Ở các Trung tâm Lưu trữ Quốc gia, trong số những tài liệu giấy, thì tài liệu giấy dó có tuổi thọ cao nhất. Các tài liệu giấy dó là những loại tài liệu được sản sinh lâu đời nhất, từ khi các phương tiện bảo quản chưa được phát triển, sở hữu độ Bắt màu, hút ẩm và thoát ẩm cao, đồng thời cũng cách nhiệt, cách âm tốt, do có cấu trúc dạng sợi đa chiều.

Giấy dó là loại giấy được sản xuất từ vỏ những cây dó theo quy trình thủ công được truyền lại qua nhiều thế hệ ở Việt Nam. Giấy dó nổi tiếng nhất với công chúng là những ứng dụng dùng trong mỹ thuật dân gian Việt Nam, với vai trò là chất liệu nền cho các tác phẩm có sức hút lâu bền trong lịch sử văn hóa của dân tộc như tranh dân gian Đông Hồ, tranh Hàng Trống, hay để làm tài liệu lưu trữ.

Đến với triển lãm Bóng "Dó", công chúng có thể chứng kiến những sản phẩm mang nét mới mẻ, thú vị và gần gũi, hiện đại hơn như những tác phẩm màu nước của họa sĩ minh họa Cẩm Anh, hay những tác phẩm sử dụng kỹ thuật in ảnh lâu đời từ thế kỷ 19 Cyanotype của nhiếp ảnh gia Nguyễn Kim Long.

Triển lãm Bóng 'Dó': Câu chuyện xưa và nay trên giấy Dó ảnh 1

Tác phẩm "Em Mèo" của họa sĩ Cẩm Anh.

Triển lãm Bóng 'Dó': Câu chuyện xưa và nay trên giấy Dó ảnh 2

Tác phẩm sử dụng kỹ thuật in Cyanotype của nhiếp ảnh gia Nguyễn Kim Long.

Cây Dó giấy có tên khoa học là Rhamnoneuron balansae, thuộc họ Trầm Thymelaeaceae. Cây mọc chủ yếu tại các vùng núi phía Bắc như: Hòa Bình, Tuyên Quang, Thái Nguyên,... và trở nên bền bỉ, mạnh mẽ sau khi đã trải qua bao nắng mưa nơi núi rừng. Từng chùm hoa Dó trắng ngần, nở rộ thơm ngát lại đem tới những hạt mầm để mọc lên cây non. Vỏ Dó đến độ bánh tẻ được thu hoạch từ tháng 8 đến tháng 12 âm, khi tiết trời còn lạnh, rồi được phơi khô thật kỹ để bảo quản và dùng trong suốt năm sau. Và từ đôi bàn tay khéo léo, cần mẫn của những người thợ thủ công, những tờ giấy Dó đẹp đẽ ra đời, sẵn sàng cho một vòng đời mới.

- Giấy Dó Ngô Đức.

Triển lãm Bóng 'Dó': Câu chuyện xưa và nay trên giấy Dó ảnh 3

Tác giả và Ban tổ chức triển lãm Bóng "Dó".

Triển lãm Bóng 'Dó': Câu chuyện xưa và nay trên giấy Dó ảnh 4

Công chúng có thể biết những công đoạn cơ bản của việc tạo nên giấy dó. Ảnh: Kondou.

Triển lãm Bóng 'Dó': Câu chuyện xưa và nay trên giấy Dó ảnh 5

Workshop Học làm Giấy Dó tại Viện Goethe Hà Nội.

Triển lãm Bóng 'Dó': Câu chuyện xưa và nay trên giấy Dó ảnh 6
Ảnh: Kondou

Ngoài phần triển lãm, khán giả còn có thể đăng ký tham gia những workshop "Học làm Giấy Dó" và "Ứng dụng giấy Dó trong kỹ thuật in ấn Cyanotype" , talkshow "Giới thiệu ứng dụng hiện đại trên Giấy Dó Ngô Đức", "Một thếp giấy - Một con đường", workshop " diễn ra trong khuôn viên Viện Goethe Hà Nội.

Với sự dẫn dắt của các nghệ sĩ diễn giả, người tham gia phần nào hiểu được diện mạo của một ngành nghề đã thay đổi theo thời cuộc ra sao, những yếu tố nào giúp giấy Dó vẫn tồn tại, cũng có thể tự tay làm nên được tờ giấy Dó thành phẩm, từ bước và tận hưởng thành quả của chính mình.

Một số bức ảnh tại triển lãm do PV Ngày Nay ghi lại:

Triển lãm Bóng 'Dó': Câu chuyện xưa và nay trên giấy Dó ảnh 7
Ảnh: Kondou
Triển lãm Bóng 'Dó': Câu chuyện xưa và nay trên giấy Dó ảnh 8

Một số tác phẩm giấy dó trong cuộc triển lãm được chuyển thể sang dạng postcard. Ảnh: Kondou.

Triển lãm Bóng 'Dó': Câu chuyện xưa và nay trên giấy Dó ảnh 9

Triển lãm đã thu hút rất nhiều khán giả đến thăm Viện Goethe từ 12 - 14/8. Ảnh: Kondou

Triển lãm Bóng 'Dó': Câu chuyện xưa và nay trên giấy Dó ảnh 10
Triển lãm Bóng 'Dó': Câu chuyện xưa và nay trên giấy Dó ảnh 11

Những tác phẩm tranh dó tại triển lãm được bán với mức giá dao động từ vài trăm đến vài triệu.

Triển lãm Bóng 'Dó': Câu chuyện xưa và nay trên giấy Dó ảnh 12
Triển lãm Bóng 'Dó': Câu chuyện xưa và nay trên giấy Dó ảnh 13
Triển lãm Bóng 'Dó': Câu chuyện xưa và nay trên giấy Dó ảnh 14
Triển lãm Bóng 'Dó': Câu chuyện xưa và nay trên giấy Dó ảnh 15
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Doanh nghiệp phải được đặt ở vị trí trung tâm của đổi mới sáng tạo
Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng: Doanh nghiệp phải được đặt ở vị trí trung tâm của đổi mới sáng tạo
(Ngày Nay) - Sáng 4/10 đã diễn ra Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia năm 2026 với chủ đề: “Đổi mới sáng tạo - Động lực phát triển của toàn xã hội”. Sự kiện do Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với UBND thành phố Hà Nội tổ chức. Tham dự có: Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đoàn Minh Huấn; Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng cùng đông đảo đại biểu.
Biến đổi khí hậu và nguy cơ gia tăng các bệnh dịch do muỗi
Biến đổi khí hậu và nguy cơ gia tăng các bệnh dịch do muỗi
(Ngày Nay) - Biến đổi khí hậu đang làm gia tăng nhiệt độ toàn cầu và thay đổi chu kỳ lượng mưa, tạo điều kiện thuận lợi cho các loài muỗi Anopheles (truyền bệnh sốt rét) và Aedes (truyền bệnh sốt xuất huyết) sinh sôi, mở rộng địa bàn hoạt động. Đây là cảnh báo vừa được các nhà khoa học thuộc Đại học Monash (Australia) công bố trên tạp chí Science Advances, với lời kêu gọi cộng đồng quốc tế cần khẩn cấp phối hợp ứng phó với gánh nặng dịch bệnh đang gia tăng.
Triều Tiên tuyên bố thử tên lửa siêu vượt âm
Triều Tiên tuyên bố thử tên lửa siêu vượt âm
(Ngày Nay) - Ngày 4/10, Hãng thông tấn Trung ương Triều Tiên (KCNA) đưa tin nước này đã tiến hành cuộc huấn luyện phóng tên lửa đạn đạo chiến lược tầm trung có khả năng cơ động quỹ đạo và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), nhằm nâng cao khả năng tác chiến của lực lượng tên lửa.
Khi "thành trì" băng tuyết Argentina tan chảy với tốc độ kỷ lục
Khi "thành trì" băng tuyết Argentina tan chảy với tốc độ kỷ lục
(Ngày Nay) - Từng được xem là một trong những sông băng ổn định hiếm hoi trên thế giới, Perito Moreno, một trong những thắng cảnh nổi tiếng nhất của Argentina và là biểu tượng của vùng băng tuyết Patagonia, đang tan chảy và thu hẹp với tốc độ chưa từng thấy trong lịch sử.
Việt Nam - Canada: Mở rộng không gian hợp tác mới
Việt Nam - Canada: Mở rộng không gian hợp tác mới
(Ngày Nay) - Chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Canada đánh dấu bước nâng cấp đáng kể trong quan hệ Việt Nam - Canada, đưa quan hệ hai nước từ khuôn khổ hợp tác vốn tập trung nhiều vào thương mại và giao lưu nhân dân sang một giai đoạn mang tính chiến lược hơn, với phạm vi hợp tác mở rộng sang chuỗi cung ứng, công nghệ tiên tiến, an ninh năng lượng, quốc phòng và an ninh hàng hải.
Google thử nghiệm chip AI trong không gian
Google thử nghiệm chip AI trong không gian
(Ngày Nay) - Ngày 2/10, công ty Google thuộc Tập đoàn Alphabet đã phóng vệ tinh mẫu thử nghiệm lên quỹ đạo nhằm đánh giá khả năng hoạt động của chip TPU trong môi trường khắc nghiệt của không gian.
Đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh và Bến Thành – Cần Giờ đồng loạt thi công những phiến dầm đầu tiên
Đường sắt tốc độ cao Hà Nội – Quảng Ninh và Bến Thành – Cần Giờ đồng loạt thi công những phiến dầm đầu tiên
(Ngày Nay) - Ngày 1/10/2026, Công ty CPĐT &PT Đường sắt Cao tốc VinSpeed - chủ đầu tư hai tuyến đường sắt tốc độ cao đầu tiên tại Việt Nam và Công ty CPĐT&XD SGC - đơn vị thi công đã chính thức triển khai đúc những phiến dầm đầu tiên cho hai tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh và Bến Thành - Cần Giờ. Đây là cột mốc đặc biệt, đánh dấu khả năng làm chủ công nghệ và thời điểm thi công bước vào giai đoạn tăng tốc nhằm đưa hai tuyến đi vào vận hành sớm ngay trong năm 2029.