Ứng dụng công nghệ để bảo tồn và phát triển di sản văn hóa Việt

Ngày 1/10, startup công nghệ Phygital Labs do hai cựu kỹ sư Google Huy Nguyễn và Nam Đỗ đồng sáng lập đã chính thức ra mắt tại Việt Nam. Trong sự kiện, Phygital Labs giới thiệu sản phẩm lõi của công ty là Nomion - Định danh số vạn vật.

Nomion là giải pháp toàn diện, tạo ra một danh tính số duy nhất cho mỗi sản phẩm vật lý bằng công nghệ RFID (Radio Frequency Identification - Nhận dạng đối tượng bằng sóng vô tuyến) và Blockchain (công nghệ chuỗi khối), đảm bảo tính minh bạch, độc bản của sản phẩm trên cả không gian thực và số. Từ đó có thể ứng dụng công nghệ LiDAR (Light Detection And Ranging - công nghệ quét và đo tia sáng hồng ngoại) và VR/AR (Thực tế ảo, thực tế tăng cường) để đưa các sản phẩm vật lý lên môi trường số, góp phần gia tăng giá trị và trở thành mảnh ghép quan trọng của nền kinh tế số.

Theo ông Huy Nguyễn, nhà sáng lập và điều hành Phygital Labs, giới trẻ hiện nay dành phần lớn thời gian trên không gian số, nhiều hình thái kinh tế xã hội bước vào khai thác không gian mạng, từng bước chạm vào những giá trị mới. Điều này không chỉ do thế giới thực đã đạt đến ngưỡng giới hạn, bão hòa, khó tạo ra được nhiều giá trị đột biến mà còn do tính sáng tạo, khát vọng khai phá của con người.

Vật lý số sẽ là cánh cổng kết nối thế giới thực và thế giới số, là nơi hai thế giới hội tụ và tồn tại song song. Đây sẽ là một dòng doanh thu hoàn toàn mới, tái định hình những chuẩn mực truyền thống và kiến tạo nền kinh tế số đầy tiềm năng.

Các diễn giả trao đổi trong khuôn khổ sự kiện.

Thống kê của Liên minh Viễn thông Quốc tế (ITU), tính đến 2022 cho thấy, số lượng người dùng Internet trên thế giới là 5 tỷ người (chiếm 63% dân số), với thời gian online trung bình là 6 giờ 53 phút mỗi ngày. Sự gia tăng trong việc dùng smartphone cũng đóng góp vào sự phổ biến của công nghệ số, sự phụ thuộc vào Internet và thói quen sử dụng công nghệ mới.

Bankmycell, tính đến 2022, số người dùng smartphone trên toàn cầu ít nhất là 5.32 tỷ người (chiếm 67% dân số). Con số này dự kiến sẽ tăng đến 7.33 tỷ người vào năm 2025. Trong đó, người dùng các ứng dụng liên quan đến thực tế ảo và thực tế tăng cường hiện đã đạt đến 3.5 tỷ người. Chỉ tính riêng ở Việt Nam, theo số liệu từ Insider Intelligence, tổng số người dùng smartphone năm 2022 lên đến 62,8 triệu người, chiếm 98% lượng người dùng Internet cả nước. Trong đó có 6% trong số đó có các thiết bị kết nối với thực tại ảo.

Những con số kể trên cho thấy một sự dịch chuyển lớn của người dùng trên cả thế giới lẫn ở Việt Nam lên không gian số. Việc hiện diện trên không gian số với thời gian dài sẽ kéo theo nhu cầu lớn về một không gian số đúng nghĩa với đầy đủ những tính năng mô phỏng đời sống thực, với sự dịch chuyển sẽ diễn ra còn lớn mạnh hơn trong tương lai.

Đây là một thị trường mang tiềm năng to lớn mà Việt Nam cũng hoàn toàn có thể tiếp cận từ những ngày đầu tiên. Ước tính thị trường “thế giới số song song” (Digital Twin) sẽ đạt 35.8 tỷ USD vào năm 2025, còn thị trường của công nghệ AR, VR và kết nối thế giới thực và số sẽ đạt giá trị 266.2 tỷ USD chỉ tính trong giai đoạn 2021-2024. Trong khi đó, MGI Research ước tính nền kinh tế số sẽ tăng từ từ 8,51 nghìn tỷ USD trong năm 2022 lên 11,47 nghìn tỷ USD vào năm 2026, tốc độ CAGR 5 năm là 7,75%.

Ông Nam Đỗ, Giám đốc công nghệ của Phygital Labs, cho rằng ở Việt Nam, vật lý số vẫn còn là khái niệm mới mẻ. Nhưng nếu áp dụng đúng cách vật lý số vào đời sống sẽ giúp nâng cao giá trị của vật phẩm trong cả thế giới số và thực, tự động hóa các quy trình và trải nghiệm người dùng, giảm thiểu công sức và chi phí lưu trữ, ghi nhận và tăng độ tin tưởng của người dùng nhờ vào tính chất minh bạch với độ xác thực cao. Ngoài lĩnh vực kinh tế số, các giải pháp về định danh vạn vật còn giúp lưu trữ, bảo tồn và lan tỏa các giá trị văn hóa của dân tộc đến người dùng Internet khắp thế giới một cách đơn giản, tiết kiệm và hiệu quả.

Ở Việt Nam, vật lý số đã được ứng dụng thành công trong nhiều lĩnh vực như: Thương hiệu thời trang số - Ortho Starlight; Nông sản đặc sản và OCOP - Cafe Le J’, The Ho Tieu; Bảo tàng số - Làng Đá Non Nước...

Phygital Labs ký biên bản ghi nhớ hợp tác ba bên với Hội Tin học Việt Nam, Sở Thông tin & Truyền thông Thành phố Đà Nẵng về việc “Hợp tác, thúc đẩy chuyển đổi số trên địa bàn thành phố Đà Nẵng”.

Tại sự kiện ra mắt công ty, Phygital Labs cũng ký biên bản ghi nhớ hợp tác (MOU) ba bên gồm Hội Tin học Việt Nam, Sở Thông tin & Truyền thông Thành phố Đà Nẵng, Phygital Labs về nội dung “Hợp tác, thúc đẩy chuyển đổi số trên địa bàn thành phố Đà Nẵng”.

Ông Nguyễn Quang Thanh, Giám đốc Sở thông tin và Truyền thông Thành phố Đà Nẵng, chia sẻ: “Theo NQ 43 của Bộ chính trị về xây dựng và phát triển thành phố đến năm 2030 tầm nhìn 2045, xác định “Phát triển công nghiệp CNTT, Điện tử, Viễn thông gắn với nền Kinh tế số; hoàn thiện thành phố thông minh, kết nối trong nước và Khu vực ASEAN”.

Để đạt được mục tiêu này, Thành phố Đà Nẵng xác định chuyển đổi số là giải pháp đột phá và là xu thế tất yếu, khách quan, mang tính chất toàn cầu, toàn dân và toàn diện. Đây là vấn đề mới, chưa có mô hình mẫu, vừa triển khai thử nghiệm vừa hiệu chỉnh, tùy biến bảo đảm cả về mô hình kỹ thuật và mô hình quản lý dựa trên những công nghệ lõi như Blockchain, AI. Thành phố hy vọng với cách tiếp cận này cùng với các đối tác, trong dó có Phygital Labs là mảnh ghép quan trọng để có những đột phá chuyển đổi số, xây dựng thành phố thông minh.

Đà Nẵng đánh giá cao sự nhiệt tâm của các bạn trẻ, tác giả những giải pháp mà Phygital Labs đã đồng hành cùng thành phố để có nền tảng Blockchain và đặt trong miền ứng dụng dự án số hóa Làng Đá Non Nước và các sản phẩm OCOP và tin rằng trong tương lai, bước tiếp theo sẽ tiếp tục được phát triển trong Chính phủ số và công dân số”.

Trong sự kiện ngày 1/10, Phygital Labs cũng ký MOU với Trung tâm Thông tin UNESCO Việt Nam để xây dựng dự án “Ứng dụng công nghệ để bảo tồn và phát triển di sản, văn hoá Việt”.

Ông Nguyễn Hùng Sơn, Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội UNESCO Việt Nam, Tổng Giám đốc Trung tâm Thông tin UNESCO (UNET), chia sẻ: “Trong nhiều năm qua, UNET thường xuyên triển khai các hoạt động truyền thông nhằm bảo tồn và phát triển các giá trị văn hóa của Việt Nam. Chúng tôi chung sứ mệnh với Phygital Labs để giải quyết những vấn đề cụ thể của cuộc sống trong giai đoạn thế giới bước vào kỷ nguyên số, không gian số, thế giới số, đặc biệt là trong việc bảo tồn và phát triển các giá trị văn hóa dân tộc. Phygital Labs, với thế mạnh về năng lực công nghệ và con người, sẽ thiết kế giải pháp công nghệ phù hợp với các giá trị, hiện vật văn hóa do UNET đề xuất. Tôi hy vọng rằng, sự hợp tác cởi mở này sẽ sớm mang lại những thành tựu cho công cuộc bảo tồn và phát triển, quảng bá di sản, văn hóa Việt; từ đó đóng góp vào sự phát triển văn hóa, kinh tế - xã hội đất nước”.