Văn hóa doanh nghiệp: Chuyển giá trị văn hóa thành động lực phát triển

Ngày 8/11, tại Hà Nội, Ban Tổ chức triển khai Cuộc vận động “Xây dựng văn hóa doanh nghiệp Việt Nam” (BTC 248), phối hợp với Hiệp hội Phát triển Văn hóa Doanh nghiệp Việt Nam (VNABC), Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Công Thương tổ chức Diễn đàn Quốc gia thường niên “Văn hóa với Doanh nghiệp” năm 2026.

Sự kiện có chủ đề “Văn hóa kinh doanh Việt Nam – Trụ cột quan trọng chuyển hóa giá trị văn hóa thành giá trị kinh tế, góp phần kiến tạo sức mạnh tổng hợp quốc gia”, đồng thời kỷ niệm 10 năm Ngày Văn hóa doanh nghiệp Việt Nam và Cuộc vận động “Xây dựng văn hóa doanh nghiệp Việt Nam”.

Năm 2016, Thủ tướng Chính phủ quyết định lấy ngày 10/11 hằng năm là Ngày Văn hóa doanh nghiệp Việt Nam và phát động Cuộc vận động “Xây dựng văn hóa doanh nghiệp Việt Nam”.

Qua 10 năm, BTC 248 và VNABC cùng các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp từng bước xây dựng hệ thống giá trị và chuẩn mực thực hành. Bộ tiêu chí Văn hóa kinh doanh Việt Nam được ban hành năm 2021, tạo cơ sở đánh giá, xét chọn và tôn vinh doanh nghiệp. Đến ngày 21/3/2026, Bộ giá trị Văn hóa kinh doanh Việt Nam được công bố với 12 giá trị cốt lõi, gồm: Yêu nước, Tín nghĩa, Phụng sự, Bản sắc; Liêm chính, Tự chủ, Trí tuệ, Sáng tạo; Khát vọng, Hội nhập, Hợp tác và Bền vững.

Theo ông Hồ Anh Tuấn, Trưởng BTC 248, Chủ tịch VNABC, yêu cầu đặt ra trong giai đoạn mới là đưa các giá trị văn hóa vào hoạt động quản trị và kinh doanh. Chữ tín cần thể hiện qua chất lượng sản phẩm và việc thực hiện cam kết; liêm chính trở thành nguyên tắc quản trị, còn trách nhiệm được chứng minh bằng hành động cụ thể.

Ông Hồ Anh Tuấn, Trưởng BTC 248, Chủ tịch VNABC phát biểu khai mạc diễn đàn

Định hướng này gắn với việc triển khai các Nghị quyết 68, 79, 80, 23 của Bộ Chính trị và Quyết định 1157/QĐ-TTg, hướng tới nâng cao chất lượng quản trị, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và năng lực hội nhập của doanh nghiệp.

Công bố Khung hành động 9-4-2 giai đoạn 2026-2035

Điểm nhấn của Diễn đàn là công bố Khung hành động phát triển Văn hóa kinh doanh Việt Nam giai đoạn 2026-2035 theo cấu trúc 9-4-2, gồm 9 cấu phần nền tảng và công cụ, 4 chương trình hành động và 2 đề án định hướng.

Chín cấu phần bao gồm: Bộ giá trị Văn hóa kinh doanh Việt Nam; Bộ đo Văn hóa kinh doanh doanh nghiệp; VBCI-Local; Trust Index (Chỉ số niềm tin); Hộ chiếu Văn hóa kinh doanh; Đại sứ Văn hóa kinh doanh; Sách trắng Văn hóa kinh doanh; VBN GLOBAL (Mạng lưới Doanh nhân, Doanh nghiệp Việt Nam Toàn cầu) và Liên minh chiến lược triển khai Khung hành động.

Bốn chương trình tập trung vào doanh nghiệp thực hành và tạo giá trị; địa phương phát triển hệ sinh thái; doanh nhân Việt Nam toàn cầu cùng hành động; xây dựng và vận hành Liên minh chiến lược.

Hai đề án định hướng gồm phát triển văn hóa kinh doanh nhằm chuyển hóa giá trị văn hóa thành giá trị kinh tế, góp phần kiến tạo sức mạnh tổng hợp quốc gia; xây dựng văn hóa kinh doanh trở thành nền tảng phát triển bền vững của các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam.

Khung hành động hướng tới giúp doanh nghiệp đánh giá mức độ trưởng thành về văn hóa, cải thiện chất lượng quản trị, củng cố niềm tin và nâng cao năng lực cạnh tranh. Phương châm triển khai được xác định là “Nói 1 - làm 10 - đo được - tạo giá trị thật”.

Cũng tại Diễn đàn, Liên minh chiến lược triển khai Khung hành động chính thức ra mắt với 28 tập đoàn, tổng công ty, hội và hiệp hội doanh nghiệp, gồm 19 đơn vị trong nước và 9 đơn vị ngoài nước. Liên minh hoạt động theo cơ chế phối hợp tự nguyện, nhằm huy động sáng kiến, tri thức và nguồn lực để đưa các mục tiêu vào thực tiễn.

Cộng đồng doanh nghiệp đạt chuẩn Văn hóa kinh doanh Việt Nam được kỳ vọng tiếp tục giữ vai trò tiên phong, chia sẻ kinh nghiệm và nhân rộng những mô hình thực hành hiệu quả.

UNESCO đề cao văn hóa và đạo đức kinh doanh

Phát biểu tại Diễn đàn, ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng đại diện UNESCO tại Việt Nam, đánh giá cao hành trình 10 năm xây dựng văn hóa doanh nghiệp Việt Nam, đồng thời nhấn mạnh vai trò của khu vực tư nhân trong thúc đẩy phát triển bền vững.

Ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng đại diện UNESCO tại Việt Nam

Theo ông, doanh nghiệp không chỉ là đối tác tài chính mà còn là lực lượng đồng kiến tạo, đóng góp năng lực vận hành, đổi mới sáng tạo và tri thức chuyên môn cho các mục tiêu phát triển. Ông nhắc lại quan điểm được xác lập tại Hội nghị MONDIACULT năm 1982: “Văn hóa vừa là mục tiêu, vừa là động lực của phát triển bền vững”.

Đại diện UNESCO cũng lưu ý yêu cầu xây dựng văn hóa đạo đức công nghệ trong bối cảnh chuyển đổi số. Khuyến nghị về Đạo đức trí tuệ nhân tạo được UNESCO thông qua năm 2021 cung cấp các nguyên tắc giúp doanh nghiệp bảo vệ quyền con người, bảo đảm minh bạch, trách nhiệm giải trình và hạn chế thiên lệch thuật toán.

Bên cạnh đó, ông Jonathan Wallace Baker nhấn mạnh vai trò của doanh nghiệp do phụ nữ lãnh đạo trong thúc đẩy quản trị bao trùm, thu hẹp khoảng cách giới trong nền kinh tế số.

Trưởng đại diện UNESCO tại Việt Nam cho biết Tổng Giám đốc UNESCO dự kiến thăm chính thức Việt Nam từ ngày 1-2/12/2026. UNESCO mong muốn nhân dịp này tăng cường trao đổi và thúc đẩy hợp tác với khu vực tư nhân Việt Nam.

Với Khung hành động 9-4-2 và Liên minh chiến lược, Diễn đàn năm 2026 đặt trọng tâm vào việc chuyển các giá trị văn hóa thành hành động cụ thể trong doanh nghiệp. Đây được kỳ vọng là nền tảng để củng cố niềm tin, uy tín, năng lực cạnh tranh và thúc đẩy phát triển bền vững trong giai đoạn mới.