Điều đặc biệt đáng chú ý là vai trò Việt Nam tham gia với tư cách thành viên sáng lập của cơ chế này. Trong một thế giới phân cực và thiếu lòng tin, tài sản lớn nhất của một quốc gia không chỉ là quy mô kinh tế hay sức mạnh quân sự, mà là độ tin cậy quốc tế.
Từ hiện diện đến định vị
Trước hết, chuyến công tác của Tổng Bí thư khẳng định rõ nét vai trò đối ngoại đa phương có trách nhiệm của Việt Nam. Tham gia cơ chế về Gaza, Việt Nam tiếp tục nhấn mạnh lập trường nhất quán: giải quyết xung đột bằng biện pháp hòa bình, trên cơ sở luật pháp quốc tế và Hiến chương Liên Hợp Quốc; ủng hộ giải pháp hai Nhà nước; bảo vệ dân thường và thúc đẩy các nỗ lực nhân đạo, tái thiết.
Trong bối cảnh cơ chế mới này còn đang được cộng đồng quốc tế theo dõi và đánh giá, việc Việt Nam lựa chọn tham gia với những nguyên tắc rõ ràng cho thấy một cách tiếp cận điềm tĩnh và cân bằng. Việt Nam không đứng ngoài những vấn đề hệ trọng của thế giới, nhưng cũng không bị cuốn vào các đối đầu. Việt Nam chọn nguyên tắc làm điểm tựa, chọn luật pháp quốc tế làm chuẩn mực.
Song song với đó, chuyến công tác của Tổng Bí thư cũng đã góp phần củng cố và mở rộng quan hệ Việt- Mỹ trong khuôn khổ Đối tác Chiến lược toàn diện. Các cuộc tiếp xúc, trao đổi về hợp tác kinh tế, thương mại, công nghệ và đổi mới sáng tạo đã mở thêm không gian hợp tác thực chất. Sự tin cậy trong quan hệ song phương không hình thành trong ngày một ngày hai, mà được tích lũy qua cả quá trình nhất quán, tôn trọng lẫn nhau và hướng tới lợi ích chung. Chuyến đi lần này là một bước tiếp nối trong quá trình ấy.
Quan trọng hơn, việc Việt Nam được mời tham gia với tư cách thành viên sáng lập Hội đồng hòa bình phản ánh sự ghi nhận của cộng đồng quốc tế đối với vị thế và uy tín của Việt Nam. Đó là kết quả của một đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương hóa, đa dạng hóa; của phong cách ngoại giao điềm đạm, thực chất và luôn nhất quán về thông điệp.
Từ đồng tình đến đồng hành
Việc tham gia cơ chế hòa bình về Gaza đánh dấu bước chuyển từ "đồng tình về nguyên tắc" sang "đồng hành trong cấu trúc". Việt Nam không chỉ bày tỏ quan điểm, mà còn tham gia vào quá trình điều phối và định hình cách tiếp cận. Điều đó thể hiện tinh thần chủ động và trách nhiệm của một quốc gia đang hội nhập sâu rộng.
Trong một thế giới nhiều biến động, những cơ chế mới thường đi kèm với những thảo luận và thậm chí tranh luận. Chính vì vậy, việc Việt Nam kiên định nhấn mạnh luật pháp quốc tế, giải pháp hai Nhà nước và các ưu tiên nhân đạo có ý nghĩa như một "neo chuẩn mực". Đó là cách để bảo đảm rằng các nỗ lực tái thiết và ổn định được đặt trên nền tảng bền vững.
Ở đây, một lợi thế đặc biệt của Việt Nam cần được nhìn nhận một cách khách quan: Việt Nam có quan hệ hợp tác ổn định với Israel, đồng thời có quan hệ hữu nghị truyền thống với Palestine. Ít quốc gia có được vị thế "cùng nói chuyện được với nhiều bên" như vậy.
Lợi thế ấy không phải để phô diễn, mà để đóng góp một cách phù hợp. Trong những xung đột kéo dài, nhiều khi điều khan hiếm nhất không phải là nguồn lực tài chính, mà là lòng tin. Việt Nam không tự đặt mình vào vai trò trung gian hòa giải thay cho các bên, nhưng có thể góp phần xây dựng lòng tin, thúc đẩy hành lang nhân đạo và tạo không gian đối thoại. Chính sự cân bằng và nhất quán ấy làm nên giá trị của sự tham gia.
Sức mạnh của sự tin cậy
Sự tin cậy là kết quả của một quá trình tích lũy bền bỉ và nhất quán qua nhiều năm tháng. Việt Nam xây dựng được sự tin cậy ấy nhờ những nguyên tắc không thay đổi: tôn trọng luật pháp quốc tế; không can thiệp vào công việc nội bộ của các nước; kiên trì giải pháp hòa bình; đặt lợi ích của người dân và sự ổn định lâu dài lên trên các tính toán ngắn hạn.
Chính nền tảng ấy đã tạo nên những kết quả cụ thể trong chuyến công tác Hoa Kỳ của Tổng Bí thư Tô Lâm. Việc Việt Nam được mời tham gia với tư cách thành viên sáng lập một cơ chế về hòa bình không chỉ phản ánh sự ghi nhận của đối tác, mà còn cho thấy vị thế và uy tín quốc tế của đất nước đã đạt tới một tầm mức mới. Những cuộc tiếp xúc cấp cao, những trao đổi thực chất và sự tham gia chủ động vào các vấn đề toàn cầu là minh chứng sinh động cho một nền ngoại giao trưởng thành, tự tin và có trách nhiệm.
Sự tin cậy mở ra hợp tác. Sự tin cậy tạo ra khả năng kết nối với nhiều đối tác khác nhau. Và sự tin cậy cho phép Việt Nam đóng góp nhiều hơn cho những nỗ lực chung của cộng đồng quốc tế. Đó không chỉ là lợi thế về hình ảnh, mà là một nguồn lực chiến lược - giúp củng cố môi trường hòa bình, ổn định cho phát triển đất nước.
Trong hành trình hướng tới mục tiêu trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045, đối ngoại không chỉ dừng lại ở mở rộng thị trường hay thu hút đầu tư. Đối ngoại còn là việc tham gia kiến tạo trật tự quốc tế dựa trên luật lệ, đóng góp vào hòa bình và ổn định toàn cầu. Một quốc gia phát triển không chỉ mạnh về kinh tế, mà còn phải có tiếng nói được lắng nghe và có vai trò được tôn trọng.
Chuyến công tác Hoa Kỳ của Tổng Bí thư Tô Lâm và việc Việt Nam tham gia cơ chế hòa bình về Gaza vì thế là một dấu mốc quan trọng. Đó không chỉ là một hoạt động ngoại giao thành công, mà là sự khẳng định vị thế của Việt Nam trong cấu trúc hợp tác quốc tế đang định hình lại. Từ một quốc gia từng trải qua chiến tranh và tái thiết, Việt Nam hôm nay tham gia vào các nỗ lực kiến tạo hòa bình với tâm thế điềm tĩnh và bản lĩnh.
Trong một thế giới còn nhiều bất định, sức mạnh bền vững nhất không nằm ở sự áp đặt, mà ở sự tin cậy. Và chuyến công tác tại Hoa Kỳ vừa qua của Tổng Bí thư Tô Lâm đã cho thấy: khi sự tin cậy được tích lũy đủ sâu, nó không chỉ mở ra cơ hội, mà còn nâng tầm vai trò của Việt Nam trên trường quốc tế - một vai trò chủ động, nguyên tắc và đầy trách nhiệm.
