Bộ GD-ĐT ban hành chuẩn chương trình đào tạo sau đại học về điện hạt nhân

Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Quyết định số 2888/QĐ-BGDĐT về Chuẩn chương trình đào tạo trình độ thạc sỹ và tiến sỹ các ngành điện hạt nhân.

Theo đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo xác định danh mục 22 ngành về điện hạt nhân trình độ thạc sỹ và tiến sỹ, gồm 7 ngành cốt lõi và 15 ngành phụ trợ - liên ngành.

Nhóm ngành cốt lõi gồm Vật lý nguyên tử và hạt nhân; Kỹ thuật hạt nhân; Vật lý kỹ thuật; Kỹ thuật nhiệt; Kỹ thuật năng lượng; Kỹ thuật điện; Kỹ thuật điều khiển và tự động hóa.

Nhóm các ngành phụ trợ - liên ngành thuộc nhiều lĩnh vực như cơ khí, cơ điện tử, môi trường, vật liệu, xây dựng, hóa học, địa chất, quản lý năng lượng. Các ngành Khoa học máy tính, Công nghệ thông tin, Kỹ thuật máy tính, Trí tuệ nhân tạo và Khoa học dữ liệu cũng nằm trong danh mục này.

Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, việc phân nhóm được thực hiện dựa trên mức độ gắn và trực tiếp của nền tảng đào tạo đối với các quá trình vật lý, hệ thống công nghệ chính và chức năng vận hành - an toàn của nhà máy điện hạt nhân. Người tốt nghiệp được cấp bằng theo ngành đào tạo tương ứng; phụ lục văn bằng được phép ghi chú “Điện hạt nhân” hoặc tương đương.

Chuẩn chương trình đào tạo xác định 3 định hướng chuyên sâu gồm: Công nghệ và hệ thống năng lượng điện hạt nhân; An toàn, an ninh và quản lý hạt nhân; Kỹ thuật hạt nhân số và hạ tầng thông minh. Theo đó, chương trình đào tạo không chỉ tập trung vào các nội dung chuyên môn truyền thống như vật lý và công nghệ lò phản ứng, kỹ thuật nhiệt, hệ thống năng lượng, kỹ thuật điện, điều khiển - tự động hóa, an toàn và an ninh hạt nhân mà còn tích hợp các lĩnh vực công nghệ mới.

Phương pháp đào tạo được yêu cầu tích hợp công cụ số, mô phỏng, dữ liệu và trí tuệ nhân tạo phù hợp với từng định hướng; tăng yêu cầu về thực hành, thí nghiệm, mô phỏng và giải quyết các vấn đề chuyên môn trong chương trình đào tạo. Với định hướng Kỹ thuật hạt nhân số và hạ tầng thông minh, yêu cầu thực hành còn có các nội dung như dữ liệu đặc thù nhà máy điện hạt nhân, AI và phân tích dữ liệu, Digital I&C, bản sao số, an ninh mạng hệ thống công nghiệp; kiểm tra, robot thông minh được bố trí phù hợp với yêu cầu theo cấu hình của chuyên sâu của chương trình.

Cách tổ chức đào tạo cũng được thiết kế phù hợp với mục tiêu của từng chương trình. Với thạc sỹ định hướng ứng dụng, phương pháp đào tạo chú trọng vấn đề, dự án và tình huống chuyên môn gắn với mô phỏng, thực hành và giải quyết các vấn đề kỹ thuật, công nghệ nghề nghiệp. Với thạc sỹ định hướng nghiên cứu và tiến sĩ, chương trình tập trung phát triển năng lực nghiên cứu độc lập; riêng đào tạo tiến sĩ phải gắn với nhóm nghiên cứu và nhiệm vụ khoa học, công nghệ.

Để đáp ứng yêu cầu thực hành của lĩnh vực điện hạt nhân, Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng quy định tiêu chuẩn cơ sở vật chất, công nghệ và học liệu; yêu cầu về đội ngũ giảng viên và nhân lực hỗ trợ; khuyến khích cơ sở đào tạo tăng cường hợp tác với Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA), các cơ sở nghiên cứu, cơ quan quản lý, doanh nghiệp, tổ chức nghề nghiệp và tổ chức quốc tế có uy tín trong đào tạo và nghiên cứu.

Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, việc ban hành chuẩn chương trình đào tạo nhằm bảo đảm tính thống nhất trong các yêu cầu cốt lõi đồng thời tạo điều kiện để các cơ sở đào tạo phát huy quyền tự chủ trong thiết kế và phát triển chương trình phù hợp với định hướng nghiên cứu, điều kiện thực tiễn và nhu cầu phát triển nguồn nhân lực của quốc gia.