Điều này làm tăng nguy cơ lây mắc COVID-19 trong cộng đồng khi rác thải lây nhiễm không được phân loại và xử lý đúng quy định, nhất là trong bối cảnh số ca mắc COVID-19 điều trị tại nhà ngày càng tăng cao.
Thành phố Buôn Ma Thuột hiện là địa phương có số lượng F0 điều trị tại nhà nhiều nhất của tỉnh Đắk Lắk với trên 15.000 trường hợp. Hàng ngày, một lượng lớn rác thải sinh hoạt của F0 thải ra môi trường mà chưa có giải pháp phòng, chống lây nhiễm nào được triển khai.
Anh Vũ Đức Thành, công nhân Công ty Cổ phần Đô thị và Môi trường tỉnh Đắk Lắk cho biết, đặc thù công việc là thu gom rác thải sinh hoạt ở các khu dân cư, anh rất lo lắng khi thời gian gần đây thường tiếp xúc với rác thải y tế như khẩu trang, vật dụng y tế…; đặc biệt là rác thải từ một lượng lớn F0 đang điều trị tại nhà. Nhân viên thu gom không thể phân biệt được gia đình nào có F0 đang điều trị. Vì vậy, tất cả các loại rác thải đều được xử lý chung với rác thải thông thường. Điều này làm tăng nguy cơ lây mắc COVID-19. Tuy nhiên, công nhân chủ yếu tự ý thức bảo vệ bản thân trong quá trình thu gom rác.
Theo ông Bùi Văn Quý, Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Đô thị và Môi trường tỉnh Đắk Lắk, Công ty chỉ có chức năng thu gom vận chuyển rác thải sinh hoạt, còn rác thải y tế thì thuộc về trách nhiệm của các đơn vị khác. Giai đoạn trước đây, số lượng F0 điều trị tại nhà rất ít nên lực lượng y tế khử khuẩn rác thải từ bệnh nhân trước khi mang đi xử lý. Tuy nhiên, hiện nay số lượng F0 điều trị tại nhà nhiều, lực lượng y tế lại quá tải nên việc khử khuẩn rác thải do F0 thải ra không được phân loại, khử khuẩn. Hơn nữa, hiện với số lượng F0 quá đông, người thu gom rác không thể phân biệt được gia đình nào có rác thải từ F0; điều này tiềm ẩn nguy cơ lây nhiễm cho người lao động làm nhiệm vụ trực tiếp thu gom rác của Công ty. Để hạn chế lây nhiễm cho người lao động, Công ty đã quán triệt đầy đủ các biện pháp phòng, chống lây mắc COVID-19 trong quá trình làm việc và trang bị đầy đủ bảo hộ lao động cho người thu gom rác thải.
Rác thải sinh hoạt của F0 không chỉ tiềm ẩn nguy cơ lây nhiễm COVID-19 đối với công nhân trực tiếp thu gom rác mà còn tăng nguy cơ lây lan ra cộng đồng nếu quy trình xử lý không đảm bảo.
Ghi nhận của phóng viên tại bãi tập kết, xử lý rác thải của thành phố Buôn Ma Thuột (tại xã Hòa Phú, thành phố Buôn Ma Thuột), ngay sau khi các xe thu gom đưa rác về tập kết, những người “mưu sinh” từ bãi rác đổ xô đào bới để tìm phế liệu, trong đó có cả rác thải sinh hoạt của F0 điều trị tại nhà mà chưa qua bước xử lý khử khuẩn nào.
Mặc dù nguy cơ lây mắc COVID-19 từ rác thải của F0 đang điều trị tại nhà đã hiện hữu nhưng hầu như các cơ quan chức năng đều chưa có phương án xử lý để đảm bảo các yếu tố phòng, chống dịch bệnh lây nhiễm.
Giám đốc Trung tâm Y tế thành phố Buôn Ma Thuột Võ Minh Hùng cho biết, vấn đề xử lý đúng quy định rác thải của F0 điều trị tại nhà trên địa bàn thành phố hiện rất khó khăn do đơn vị thiếu phương tiện và các đơn vị xử lý rác thải y tế trên địa bàn thành phố đã quá tải. Trước mắt, ngành Y tế tuyên truyền, khuyến cáo các hộ gia đình có F0 điều trị tại nhà cần phân loại, đóng gói gọn gàng và chủ động phun khử khuẩn trước khi đơn vị vận chuyển rác đến thu gom để hạn chế nguy cơ lây mắc COVID-19. Về lâu dài, Trung tâm Y tế kiến nghị các cấp chính quyền và các ban, ngành có sự hỗ trợ lực lượng y tế trong việc xử lý chất thải lây nhiễm nhằm đảm bảo công tác phòng, chống dịch trong thời gian tới.
Theo ông Nay Phi La, Giám đốc Sở Y tế tỉnh Đắk Lắk, hiện Sở Y tế đã giao các đơn vị chuyên môn xây dựng phương án để xử lý rác thải của F0 đang điều trị tại nhà đảm bảo đúng quy định về xử lý rác thải lây nhiễm nhằm hạn chế nguy cơ lây lan dịch COVID-19 từ rác thải sinh hoạt.
Trước diễn biến phức tạp của dịch COVID-19, số lượng F0 điều trị tại nhà ngày càng tăng cao và nguy cơ lây mắc COVID-19 từ rác thải không hề nhỏ. Chính quyền địa phương và các đơn vị liên quan cần sớm có phương án giải quyết triệt để vấn đề trên, đảm bảo việc xử lý rác thải lây nhiễm được thực hiện đúng quy định.
