Ngày 22/2 (tức mùng 6 tháng Giêng năm Bính Ngọ), tại Khu di tích quốc gia đặc biệt đền Hai Bà Trưng (xã Mê Linh, thành phố Hà Nội), Lễ kỷ niệm 1.986 năm khởi nghĩa Hai Bà Trưng (năm 40 đến năm 2026) và khai mạc Lễ hội đền Hai Bà Trưng năm 2026 đã chính thức diễn ra trong không khí trang trọng. Bí thư Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân đến dự.
Phát biểu tại buổi lễ, Bí thư Đảng ủy xã Mê Linh Nguyễn Anh Tuấn nhấn mạnh ý nghĩa đặc biệt của sự kiện trong việc bảo tồn và lan tỏa những giá trị di sản quý báu của dân tộc, đồng thời quảng bá hình ảnh xã Mê Linh - vùng đất giàu truyền thống cách mạng, năng động trong phát triển và hội nhập.
Theo ông Nguyễn Anh Tuấn, những năm qua, Khu di tích quốc gia đặc biệt đền Hai Bà Trưng đã được trùng tu, tôn tạo nhiều hạng mục ngày càng khang trang, bền vững; không gian di tích được mở rộng, cảnh quan chỉnh trang, hạ tầng đầu tư đồng bộ. Thời gian tới, với tầm nhìn dài hạn và quyết tâm cao, địa phương sẽ tiếp tục hoàn thiện đồng bộ di tích theo quy hoạch đã được phê duyệt, góp phần phát huy giá trị văn hóa-lịch sử gắn với phát triển du lịch bền vững.
Bày tỏ lòng tri ân sâu sắc đối với công lao to lớn của Hai Bà Trưng, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam Nguyễn Thị Tuyến nhấn mạnh, cách đây gần 2.000 năm, trước ách đô hộ hà khắc của phong kiến phương Bắc, Hai Bà Trưng đã phất cờ khởi nghĩa, hiệu triệu hào kiệt bốn phương đứng lên giành độc lập cho dân tộc. Dù cuộc khởi nghĩa diễn ra không dài, song đã mở ra truyền thống đấu tranh kiên cường, bất khuất của dân tộc Việt Nam, khẳng định sức mạnh của lòng yêu nước, ý chí tự lực và tinh thần đại đoàn kết toàn dân.
Theo bà Nguyễn Thị Tuyến, khởi nghĩa Hai Bà Trưng không chỉ là biểu tượng rực rỡ của tinh thần yêu nước mà còn là minh chứng sinh động cho vai trò, vị thế và sức mạnh của phụ nữ Việt Nam trong lịch sử dựng nước và giữ nước. Lễ kỷ niệm là dịp bày tỏ lòng thành kính, tri ân Hai Bà Trưng và các bậc tiền nhân, đồng thời giáo dục truyền thống yêu nước, hun đúc niềm tự hào dân tộc, khơi dậy khát vọng vươn lên trong mỗi người dân.
Nhân dịp này, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam mong muốn phụ nữ Thủ đô, phụ nữ Mê Linh và cả nước tiếp tục phát huy truyền thống quê hương Hai Bà Trưng, đẩy mạnh đổi mới sáng tạo, tích cực hưởng ứng các phong trào thi đua, góp phần xây dựng Mê Linh và Thủ đô Hà Nội ngày càng văn hiến, văn minh, hiện đại.
Lễ hội đền Hai Bà Trưng năm 2026 được tổ chức trong ba ngày, từ 22 đến 24/2 (tức mùng 6 đến mùng 8 tháng Giêng). Đây không chỉ là sự kiện văn hóa-tín ngưỡng tiêu biểu của địa phương mà còn mang ý nghĩa sâu sắc trong việc tri ân công lao dựng nước, giữ nước của Hai Bà Trưng.
Lễ hội gồm hai phần: phần lễ và phần hội. Phần lễ được tổ chức trang nghiêm theo nghi thức cổ truyền với các hoạt động trọng tâm như dâng hương, mít tinh kỷ niệm ngày Hai Bà Trưng tế cờ khởi nghĩa, cùng các nghi lễ tế truyền thống. Nổi bật là nghi thức rước kiệu Hai Bà Trưng và các đoàn rước liên quan, tái hiện hình ảnh Hai Bà trở về thăm quê hương, thể hiện tấm lòng thành kính của nhân dân đối với tiền nhân.
Từ mùng 4 tháng Giêng, sau lễ “tế trình,” hai cỗ kiệu của Hai Bà được rước từ đền về đình làng Hạ Lôi với đội hình nghi trượng quy củ. Đội cờ lệnh, cờ ngũ hành, cờ tứ linh; đội nữ binh hộ giá cùng voi trắng, ngựa hồng, ngựa bạch... tạo nên không gian linh thiêng, đậm đà bản sắc truyền thống.
Nghi thức “giao kiệu” - thay đổi vị trí kiệu của Hai Bà qua từng chặng rước tiếp tục được duy trì, hàm chứa ý nghĩa sâu sắc về tình chị em cũng như trật tự gia đình, quốc gia trong truyền thống văn hóa Việt.
Trong hành trình rước, các cỗ kiệu nhiều lần thực hiện động tác đổi vai nâng kiệu qua đầu, tạo thế nhấp nhô như rồng uốn lượn giữa đội hình cờ súy, hòa cùng tiếng trống, tiếng chiêng, nhạc bát âm rộn rã. Đây là nét đặc trưng riêng có của lễ hội đền Hai Bà Trưng ở Mê Linh, góp phần làm nên sức hấp dẫn của lễ hội trên vùng đất địa linh nhân kiệt.
Song hành với phần lễ trang nghiêm là phần hội diễn ra sôi nổi với các hoạt động văn hóa, văn nghệ và trò chơi dân gian, mang lại không khí vui tươi, phấn khởi trong những ngày đầu xuân. Thông qua chuỗi hoạt động này, giá trị lịch sử và hình tượng Hai Bà Trưng - biểu tượng của lòng yêu nước, tinh thần quật cường và vai trò của phụ nữ trong lịch sử dân tộc - tiếp tục được tôn vinh và lan tỏa sâu rộng trong cộng đồng.
Xã Mê Linh đã chủ động triển khai đồng bộ các khâu chuẩn bị, bảo đảm lễ hội diễn ra trang trọng, an toàn, đúng truyền thống. Các phương án về an ninh trật tự, an toàn giao thông, vệ sinh môi trường, phòng cháy, chữa cháy được xây dựng cụ thể; kịch bản chương trình, nghi lễ và các hoạt động hội được rà soát kỹ lưỡng. Các đội rước kiệu tích cực tập luyện, chuẩn bị trang phục, nghi trượng theo đúng quy định.
Việc tổ chức kỷ niệm 1.986 năm khởi nghĩa Hai Bà Trưng và lễ hội truyền thống năm 2026 không chỉ nhằm tưởng nhớ công lao to lớn của hai vị nữ anh hùng dân tộc mà còn góp phần gìn giữ, phát huy giá trị di sản văn hóa; xây dựng nếp sống văn minh trong lễ hội; gắn với phát triển du lịch văn hóa bền vững của địa phương và Thủ đô Hà Nội.
