"Hạt ma" nhanh nhất vũ trụ hé lộ bí mật về các vụ nổ sao và hố đen

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Một nhóm nghiên cứu quốc tế, bao gồm các nhà khoa học Bỉ thuộc Đại học UCLouvain, vừa công bố khám phá chấn động khi phát hiện ra một "hạt ma" - neutrino - với tốc độ nhanh nhất từng được quan sát.
Hố đen siêu lớn mang tên Sagittarius A*. Nguồn: Reuters
Hố đen siêu lớn mang tên Sagittarius A*. Nguồn: Reuters

Theo phóng viên TTXVN tại Brussels, một nhóm nghiên cứu quốc tế, bao gồm các nhà khoa học Bỉ thuộc Đại học UCLouvain, vừa công bố khám phá chấn động khi phát hiện ra một "hạt ma" - neutrino - với tốc độ nhanh nhất từng được quan sát.

Phát hiện này không chỉ mở ra cánh cửa mới để hiểu sâu hơn về các sự kiện vũ trụ mang tính hủy diệt như vụ nổ sao và hố đen, mà còn có thể mang về giải Nobel cho các nhà khoa học.

Neutrino được mệnh danh là "hạt ma" vì chúng tương tác cực kỳ yếu với vật chất và không mang điện tích. Chúng xuất hiện với số lượng lớn trong vũ trụ, liên tục xuyên qua chúng ta mà không thể cảm nhận được.

Tuy nhiên, chính sự khó nắm bắt này lại khiến chúng trở thành những sứ giả đặc biệt, mang thông tin độc đáo về những vùng sâu thẳm và những hiện tượng năng lượng nhất của vũ trụ.

Lần đầu tiên trong lịch sử, các nhà khoa học đã phát hiện ra một neutrino "năng lượng cực cao." Năng lượng của chúng gấp 30 lần so với các neutrino từng được phát hiện trước đây.

Điều này có nghĩa là hạt này di chuyển nhanh nhất từng được quan sát, chỉ chậm hơn tốc độ ánh sáng một chút. Giáo sư Gwenhaël Wilberts Dewasseige, thành viên nhóm nghiên cứu, ví neutrino này như "quả bóng tennis nhanh nhất" hay "quả phạt đền mạnh nhất" mà vũ trụ gửi đến.

Nguồn gốc của neutrino này vẫn còn là một bí ẩn, nhưng các nhà khoa học tin rằng hạt này đến từ những sự kiện mang tính hủy diệt lớn trong vũ trụ, chẳng hạn như vụ nổ sao vào cuối vòng đời, tạo ra ánh sáng cực mạnh và lượng năng lượng khổng lồ (supernova), sự hợp nhất của các hố đen hoặc sao neutron…

Giáo sư Dewasseige hào hứng cho biết: "Neutrino này là một sứ giả vũ trụ thực sự, mang đến cho chúng ta thông tin bổ sung và độc đáo mà chúng ta không thể có được về các hiện tượng năng lượng nhất diễn ra trong vũ trụ của chúng ta."

Theo Giáo sư Dewasseige, hiểu rõ nguồn gốc của các tia vũ trụ này là một nhiệm vụ cơ bản trong hơn 100 năm qua đối với vật lý hạt. Và neutrino là một hạt phi thường để giải quyết câu hỏi này.

Trong giới khoa học, có những đồn đoán rằng phát hiện này có thể là chìa khóa cuối cùng mở ra cánh cửa cho giải Nobel cho lĩnh vực neutrino vật lý thiên văn năng lượng cao.

Một cái tên được nhắc đến nhiều là Francis Halzen - người tiên phong trong việc xây dựng kính viễn vọng neutrino trong băng ở Nam Cực và là người có công lớn trong việc phát hiện ra các neutrino vũ trụ đầu tiên vào năm 2013.

Dù ai sẽ là người nhận giải, thì khám phá về neutrino "siêu năng lượng" này chắc chắn sẽ là một bước ngoặt quan trọng trong lịch sử khoa học, mở ra những chân trời mới trong việc khám phá những bí ẩn của vũ trụ.

Olympic mùa Đông 2026: Bước ngoặt cho tương lai
Olympic mùa Đông 2026: Bước ngoặt cho tương lai
(Ngày Nay) - Sau hơn 2 tuần tranh tài sôi động, Thế vận hội mùa Đông Milan-Cortina 2026 đã khép lại, để lại dấu ấn sâu đậm không chỉ ở thành tích mà còn ở tinh thần thể thao, những câu chuyện nhân văn và định hình lại cách tổ chức Olympic trong tương lai. Chủ tịch Ủy ban Olympic quốc tế (IOC) Kirsty Coventry nhận định kỳ đại hội này đã “vượt mọi kỳ vọng”, trở thành minh chứng cho sức sống bền bỉ của phong trào Olympic trong bối cảnh thế giới nhiều biến động.
Phát triển mô hình AI thúc đẩy thám hiểm không gian sâu
Phát triển mô hình AI thúc đẩy thám hiểm không gian sâu
(Ngày Nay) - Các nhà nghiên cứu đa ngành của Đại học Thanh Hoa (Trung Quốc) đã phát triển một mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) dành cho việc chụp ảnh thiên văn, giúp tăng cường đáng kể khả năng quan sát những vùng sâu thẳm nhất của vũ trụ.
Đoàn rước kiệu Lễ Tế.
Linh thiêng Lễ hội Đền Mẫu Âu Cơ
(Ngày Nay) -  Ngày 23/2 (tức mùng 7 tháng Giêng), nhân ngày “Tiên Giáng”, xã Hiền Lương, tỉnh Phú Thọ tổ chức Lễ dâng hương tưởng niệm, thành kính tri ân công đức Tổ Mẫu Âu Cơ.
Ninh Bình bứt tốc du lịch dịp Tết, xếp thứ hai cả nước
Ninh Bình bứt tốc du lịch dịp Tết, xếp thứ hai cả nước
(Ngày Nay) - Theo Sở Du lịch tỉnh Ninh Bình, trong kỳ nghỉ Tết Bính Ngọ 2026 từ ngày 14 đến 22 tháng 2, tức từ 27 tháng Chạp đến mùng 6 Tết, toàn tỉnh đón 2.375.179 lượt khách. Con số này tăng 81,4 phần trăm so với dịp Tết năm 2025. Trong đó, khách quốc tế đạt 377.790 lượt, tăng 169,4 phần trăm. Tổng doanh thu du lịch ước đạt 2.451 tỷ đồng, tăng 52,3 phần trăm so với cùng kỳ năm trước.
Phó Thủ tướng Thường trực Nguyễn Hòa Bình phát biểu chúc Tết cán bộ, chiến sĩ Cục Cảnh sát kinh tế, Bộ Công an nhân dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026. Ảnh: Phạm Kiên/TTXVN
Phó Thủ tướng Thường trực thăm, chúc Tết cán bộ, chiến sĩ Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu
(Ngày Nay) - Trong không khí ấm áp đầu xuân, chiều 22/2, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Nguyễn Hòa Bình đã đến thăm và chúc Tết cán bộ, chiến sĩ Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu (C03, Bộ Công an) - đơn vị Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân thời kỳ đổi mới.