Khám phá bí mật của những cồn cát hình sao trên Trái Đất

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) - Các nhà khoa học đã công bố công trình nghiên cứu chuyên sâu đầu tiên về cồn cát hình sao trên sa mạc, trong đó cho thấy cấu trúc bên trong của những đặc điểm địa chất này cũng như quá trình hình thành của chúng.
Khám phá bí mật của những cồn cát hình sao trên Trái Đất

Cồn cát hình sao được xem là một trong số kỳ quan của sa mạc. Đó là những khối cát hình kim tự tháp cao tới 300 m và nhìn từ trên cao xuống chúng giống các ngôi sao.

Nghiên cứu, được công bố ngày 4/3, tập trung vào một cồn cát sao ở miền Đông Maroc có tên là Lala Lallia, theo ngôn ngữ Berber địa phương có nghĩa là "điểm thiêng liêng cao nhất". Cồn cát này nằm trên sa mạc Sahara ở Erg Chebbi, một khu vực nhiều đụn cát được tạo ra bởi gió sa mạc, cách thị trấn Merzouga khoảng 5 km, gần biên giới với Algeria. Cồn cát Lala Lallia cao khoảng 100 m so với các cồn cát xung quanh và rộng khoảng 700 m, chứa hơn 5 triệu tấn cát.

Các nhà nghiên cứu đã sử dụng radar xuyên đất để quan sát bên trong cồn cát, cùng phương pháp xác định niên đại phát quang để xác định thời gian hình thành Lala Lallia. Xác định niên đại phát quang là phương pháp dựa trên lượng năng lượng mắc kẹt bên trong các hạt cát. Kết quả cho thấy quá trình hình thành cồn cát Lala Lallia kéo dài trong 900 năm, với khoảng 6.400 tấn cát được tích lũy mỗi năm nhờ gió không ngừng thổi qua sa mạc.

Thông qua việc sử dụng radar xuyên đất, các nhà khoa học đã phát hiện cách thức các lớp bên trong cồn cát Lala Lallia được tạo thành theo thời gian thông qua việc tích tụ cát và sự tương đồng giữa các phần cấu trúc bên trong cồn cát này với các cồn cát khác.

Nhà nghiên cứu trầm tích đồng thời là đồng tác giả nghiên cứu Charlie Bristow thuộc Đại học Birkbeck - Đại học London (Anh) cho biết các cồn cát được hình thành ở những khu vực có hình thái gió phức tạp, tức là gió thổi từ các hướng khác nhau. Các nhà nghiên cứu cũng xác định cồn cát Lala Lallia đang di chuyển về phía Tây với tốc độ khoảng 0,5 m mỗi năm.

Cồn cát sao chiếm chưa tới 10% số cồn cát trên các sa mạc trên Trái Đất và là những cồn cát cao nhất, vượt qua các cồn cát khác như cồn cát barchan hình lưỡi liềm và cồn cát tuyến tính. Cồn cát sao cũng được phát hiện trên Sao Hỏa và trên mặt trăng Titan của Sao Thổ.

Những cồn cát sao lớn nhất Trái Đất được tìm thấy ở sa mạc Badain Jaran ở miền Tây Trung Quốc. Ngoài ra, các cồn cát sao còn tồn tại ở nhiều nơi, trong đó có Biển cát Namib ở Namibia, các khu vực cồn cát lớn tại Algeria như Grand Erg Oriental và Grand Erg Occidental và Rub' al Khali ở Saudi Arabia.

Dù hiện có nhiều cồn cát được biết đến, song chỉ có 1 cồn cát cổ đại được phát hiện dưới dạng sa thạch, có niên đại khoảng 250 triệu năm trước đây, ở Scotland. Các nhà nghiên cứu cho biết việc tìm hiểu cấu trúc bên trong các cồn cát có thể giúp các nhà địa chất xác định thêm tàn tích sa thạch của các cồn cát sao cổ đại.

Việt Nam tham gia Nhóm Bạn bè tại LHQ về phòng, chống mua bán người sử dụng công nghệ
Việt Nam tham gia Nhóm Bạn bè tại LHQ về phòng, chống mua bán người sử dụng công nghệ
(Ngày Nay) - Ngày 12/6, tại Trụ sở Liên hợp quốc (LHQ) ở New York, đã diễn ra Lễ ra mắt Nhóm Bạn bè tại LHQ về phòng, chống mua bán người sử dụng công nghệ. Đây là sáng kiến do Hàn Quốc khởi xướng, với sự hỗ trợ của Cơ quan LHQ về ma túy và tội phạm (UNODC), thu hút sự tham gia của nhiều nước thành viên LHQ.
Cuba công bố một loạt cải cách kinh tế
Cuba công bố một loạt cải cách kinh tế
(Ngày Nay) - Ngày 13/6, Chủ tịch Cuba Miguel Díaz-Canel đã công bố một loạt biện pháp cải cách các khía cạnh quan trọng của nền kinh tế, trong một quá trình mà nhà lãnh đạo mô tả là "thông minh" để giải quyết tình hình hiện tại của đất nước và các lệnh trừng phạt mới do chính phủ Mỹ áp đặt.
Thêm cú sốc pháp lý với cựu Tổng thống Hàn Quốc Yoon Suk Yeol
Thêm cú sốc pháp lý với cựu Tổng thống Hàn Quốc Yoon Suk Yeol
(Ngày Nay) - Tòa án Quận Trung tâm Seoul ngày 12/6 đã tuyên phạt cựu Tổng thống Hàn Quốc Yoon Suk Yeol 30 năm tù giam với các tội danh lạm dụng quyền lực và tiếp tay cho đối phương liên quan đến cáo buộc chỉ đạo hoạt động đưa thiết bị bay không người lái xâm nhập Triều Tiên năm 2024.
Pháp thu hồi lô sữa trẻ em Novalac sau nhiều ca rối loạn tiêu hóa
Pháp thu hồi lô sữa trẻ em Novalac sau nhiều ca rối loạn tiêu hóa
(Ngày Nay) - Chính phủ Pháp ngày 12/6 thông báo thu hồi một lô sữa công thức dành cho trẻ sơ sinh của hãng Novalac sau khi ghi nhận nhiều trường hợp trẻ gặp các triệu chứng rối loạn tiêu hóa. Tuy nhiên, nhà chức trách khẳng định vụ việc không liên quan đến đợt cảnh báo quốc tế gần đây về độc tố cereulide trong sữa trẻ em.
Làn sóng cướp biển mới đe dọa thương mại toàn cầu
Làn sóng cướp biển mới đe dọa thương mại toàn cầu
(Ngày Nay) - Các chuyên gia an ninh hàng hải cảnh báo tình trạng cướp biển ngoài khơi Somalia đang có xu hướng trỗi dậy trở lại trong bối cảnh bất ổn chính trị trong nước, cắt giảm viện trợ quốc tế và chiến sự tại Trung Đông khiến cán cân an ninh khu vực bị xáo trộn. Nhiều tàu hàng bị tấn công, cướp hoặc bắt giữ trái phép trong thời gian gần đây đã làm dấy lên lo ngại về nguy cơ nạn cướp biển quay lại như thời kỳ cao điểm những năm 2008 - 2011.
Elon Musk trở thành tỷ phú nghìn tỷ đầu tiên trên thế giới
Elon Musk trở thành tỷ phú nghìn tỷ đầu tiên trên thế giới
(Ngày Nay) - Cổ phiếu tập đoàn SpaceX của ông Elon Musk đã chốt phiên với mức tăng gần 20% trong ngày giao dịch đầu tiên vào ngày 12/6. Thương vụ IPO lớn nhất lịch sử này đã chính thức đưa vị doanh nhân người Mỹ trở thành người sở hữu khối tài sản nghìn tỷ USD (trillionaire) đầu tiên trên hành tinh, giữa lúc ông tiếp tục khẳng định tham vọng đưa nhân loại lên Sao Hỏa.
FAO kêu gọi hành động toàn cầu trước làn sóng dịch bệnh động vật xuyên biên giới
FAO kêu gọi hành động toàn cầu trước làn sóng dịch bệnh động vật xuyên biên giới
(Ngày Nay) - Tổ chức Lương Nông Liên hợp quốc (FAO) cảnh báo các quốc gia trên thế giới đang đối mặt với mối đe dọa ngày càng lớn từ những dịch bệnh động vật xuyên biên giới (TAD), đồng thời kêu gọi một hành động khẩn cấp toàn cầu nhằm tăng cường hệ thống phòng ngừa và sẵn sàng ứng phó.