Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi ngày 20/2 đã cam kết triển khai một chiến dịch cải cách toàn diện nhằm tái cấu trúc nền kinh tế và tăng cường an ninh trong bài phát biểu chính sách đầu tiên sau khi giành chiến thắng áp đảo trong cuộc tổng tuyển cử vừa qua.
Phát biểu tại kỳ họp đặc biệt của Quốc hội, Thủ tướng Takaichi nhấn mạnh mục tiêu xây dựng một nền kinh tế “mạnh mẽ và thịnh vượng hơn,” với trọng tâm là chính sách tài khóa “có trách nhiệm và chủ động.”
Theo bà Takaichi, chính phủ sẽ tránh các biện pháp kích thích mang tính “liều lĩnh” có thể làm suy giảm niềm tin của thị trường, đồng thời duy trì tốc độ tăng nợ công phù hợp với tốc độ tăng trưởng và từng bước giảm tỷ lệ nợ công trên Tổng sản phẩm quốc nội (GDP).
Chiến lược mới đặt trọng tâm đầu tư vào các lĩnh vực quản lý rủi ro như năng lượng, y tế, cơ sở hạ tầng, an ninh mạng, cũng như các ngành tăng trưởng dài hạn gồm trí tuệ nhân tạo (AI), chip bán dẫn và đóng tàu. Đây được xem là những trụ cột để Nhật Bản duy trì năng lực cạnh tranh trong bối cảnh cuộc đua công nghệ và tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu ngày càng quyết liệt.
Chính phủ cũng sẽ thúc đẩy thảo luận khả năng tạm dừng thuế tiêu dùng 8% đối với thực phẩm và đồ uống trong 2 năm nhằm hỗ trợ tiêu dùng và phục hồi kinh tế. Một hội đồng liên đảng sẽ được thành lập để đưa ra khuyến nghị trước mùa Hè này.
Một điểm đáng chú ý trong chương trình cải cách là kế hoạch xây dựng “xã hội chung sống có trật tự” với người nước ngoài.
Chính phủ Nhật Bản sẽ siết chặt quản lý các hành vi vi phạm pháp luật và dự kiến ban hành khung pháp lý kiểm soát việc mua đất của người nước ngoài, coi đây là vấn đề liên quan tới an ninh quốc gia.
Bên cạnh đó, Nhật Bản cũng thúc đẩy chiến lược an ninh kinh tế, tập trung xây dựng chuỗi cung ứng bền vững và giảm phụ thuộc vào các nguồn cung chiến lược.
Về an ninh và đối ngoại, Thủ tướng Takaichi cho rằng Nhật Bản đang đối mặt môi trường an ninh phức tạp chưa từng có kể từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai. Theo bà, Nhật Bản sẽ cập nhật 3 văn kiện chiến lược quốc phòng quan trọng trong năm nay, đồng thời nâng cao năng lực tình báo và phòng thủ.
Chính phủ dự kiến thành lập ủy ban cấp bộ trưởng và nâng cấp cơ quan tình báo nội các nhằm đối phó với các nguy cơ “can thiệp nước ngoài.”
Bà Takaichi cũng khẳng định Nhật Bản sẽ duy trì quan hệ “ổn định và mang tính xây dựng” với Trung Quốc thông qua đối thoại, đồng thời ứng phó thận trọng từ góc độ lợi ích quốc gia.
Về quan hệ với Mỹ, Thủ tướng Nhật Bản dự kiến thăm Washington trong tháng tới để củng cố quan hệ với Tổng thống Donald Trump, khẳng định liên minh song phương là nền tảng chính sách an ninh.
Cùng ngày, Ngoại trưởng Toshimitsu Motegi đã nhấn mạnh việc tăng cường khả năng răn đe và phòng thủ của liên minh Nhật-Mỹ, mở rộng hợp tác trong lĩnh vực an ninh kinh tế và chuỗi cung ứng, đặc biệt đối với các khoáng sản quan trọng.
Theo phóng viên TTXVN tại Tokyo, ông Motegi khẳng định Nhật Bản sẽ tăng cường hợp tác với các đối tác cùng chí hướng như Australia, Ấn Độ, Philippines, Nhóm các nước công nghiệp phát triển (G7), Liên minh châu Âu (EU) và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) nhằm bảo đảm ổn định khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.
Ngoại trưởng Nhật Bản cũng đề cập việc thúc đẩy quan hệ với Hàn Quốc, coi Seoul là đối tác quan trọng trước các thách thức khu vực, đồng thời tiếp tục đối thoại với Trung Quốc.
