Trong một bài phát biểu tại Nhà Trắng, ông Biden thừa nhận rằng các mục tiêu của Mỹ ở Afghanistan ngày càng trở nên "không rõ ràng" trong thập kỷ qua. Ông đặt ra thời hạn rút toàn bộ 2.500 binh sĩ Mỹ còn lại ở Afghanistan vào ngày 11/9, tròn 20 năm sau khi tổ chức khủng bố al-Qaeda tấn công nước Mỹ.
Bằng cách rút quân mà không có một chiến thắng rõ ràng, động thái của chính quyền Biden như một sự thừa nhận thất bại về chiến lược quân sự tại Afghanistan.
“Đây không bao giờ một cuộc chiến kéo dài nhiều thế hệ. Chúng ta đã bị tấn công. Chúng ta ra trận với những mục tiêu rõ ràng. Chúng ta đã đạt được những mục tiêu đó”, ông Biden giải thích và lưu ý rằng thủ lĩnh al-Qaeda Osama bin Laden đã bị lực lượng Mỹ tiêu diệt vào năm 2011 và nói rằng tổ chức này đã“ suy thoái ”ở Afghanistan. "Và đã đến lúc kết thúc cuộc chiến mãi mãi", Biden nói thêm.
Cuộc chiến tại Afghanistan đã cướp đi sinh mạng của 2.448 quân nhân Mỹ và tiêu tốn khoảng 2 nghìn tỷ USD. Quân số Mỹ tại Afghanistan có lúc lên tới hơn 100.000 vào năm 2011.
Tổng thống đảng Dân chủ đã phải đối mặt với thời hạn rút quân gấp gáp vào ngày 1/5, do người tiền nhiệm Đảng Cộng hòa Donald Trump đặt ra. Ông Biden cho biết đợt rút quân cuối cùng sẽ bắt đầu vào ngày 1/5 và kết thúc vào ngày 11/9.
Nếu rút quân về nước, chính quyền Biden có thể đối mặt với nhiều nguy cơ an ninh, bao gồm sự trở lại của al-Qaeda hoặc lực lượng phiến quân Taliban có thể lật đổ chính phủ do Mỹ hậu thuẫn ở Kabul.
“Tôi hiện là Tổng thống Mỹ thứ tư chủ trì sự hiện diện của quân đội Mỹ ở Afghanistan. Hai người thuộc đảng Cộng hòa. Hai người thuộc đảng Dân chủ”, ông Biden nói. "Tôi sẽ không chuyển trách nhiệm này cho người thứ năm".
Gặp gỡ các quan chức NATO tại Brussels, Ngoại trưởng Antony Blinken cho biết quân đội nước ngoài dưới sự chỉ huy của NATO ở Afghanistan sẽ phối hợp với việc Mỹ rút quân vào ngày 11/9.
Tổng thống Afghanistan Ashraf Ghani viết trên Twitter rằng ông đã nói chuyện với người đồng cấp Biden và tôn trọng quyết định của Mỹ. Ông Ghani nói thêm rằng “chúng tôi sẽ hợp tác với các đối tác Mỹ để đảm bảo quá trình diễn ra suôn sẻ".
Phía Taliban cho biết họ sẽ không tham gia bất kỳ cuộc họp nào liên quan đến các quyết định về Afghanistan cho đến khi tất cả các lực lượng nước ngoài rời đi. Phát ngôn viên của Taliban Zabihullah Mujahid hôm thứ Tư đã kêu gọi Mỹ tuân thủ thỏa thuận mà nhóm đã đạt được với chính quyền của Trump.
"Nếu thỏa thuận được cam kết, các vấn đề còn lại cũng sẽ được giải quyết", ông Mujahid viết trên Twitter. "Nếu thỏa thuận không được cam kết thì các vấn đề chắc chắn sẽ gia tăng".
Tổng thống Biden cũng bác bỏ ý kiến cho rằng quân đội Mỹ có thể cung cấp đòn bẩy cần thiết cho hòa bình tại Afghanistan: “Chúng ta đã đưa ra lập luận đó trong một thập kỷ. Nó chưa bao giờ được chứng minh là hiệu quả”.
"Quân đội Mỹ không nên được sử dụng như một con bài thương lượng giữa các bên tham chiến ở các quốc gia khác", ông Biden nói.
Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Lindsey Graham cho rằng việc rút quân sẽ phản tác dụng bằng cách kéo dài xung đột và thậm chí có thể thổi luồng sinh khí mới vào al-Qaeda.
“Chúng ta mất gì khi rút quân? Chúng ta sẽ mất đi một hợp đồng bảo hiểm cho một vụ 11/9 khác", ông Graham lập luận.
Tuy nhiên, những người chỉ trích sự can dự của quân đội Mỹ cho rằng Taliban sẽ không chấm dứt xung đột theo các điều kiện của Mỹ.
Ông Biden đã chỉ trích nguyện vọng thống nhất người Afghanistan bằng cách nào đó, một mục tiêu thách thức những bài học của lịch sử qua nhiều thế kỷ.
"Nó chưa bao giờ được thực hiện", ông Biden khẳng định.
