Theo Sở Giáo dục và Đào tạo TP Hồ Chí Minh, việc tinh gọn được thực hiện theo hướng giảm những hoạt động mang tính hình thức, trùng lặp, không trực tiếp nâng cao chất lượng giáo dục hoặc tạo áp lực không cần thiết đối với học sinh, giáo viên và nhà trường.
Các hoạt động giáo dục, trải nghiệm, giao lưu, phát triển phẩm chất, năng lực và năng khiếu của học sinh vẫn được khuyến khích nhưng phải bảo đảm thiết thực, phù hợp và không chạy theo thành tích.
 |
| Học sinh TP Hồ Chí Minh trong ngày khai giảng năm học mới 2026 - 2027. |
Một trong những yêu cầu đáng chú ý là từ năm học 2026 - 2027, các trường không tổ chức kỳ thi học sinh giỏi cấp trường, trừ trường hợp cần tuyển chọn đội tuyển tham dự kỳ thi do cấp trên tổ chức. Việc tuyển chọn phải bảo đảm nghiêm túc, khách quan, đánh giá thực chất và không gây áp lực cho học sinh.
Tương tự, không tổ chức hội thi giáo viên dạy giỏi cấp trường, cấp xã để lấy thành tích. Trong trường hợp cần thiết nhằm phát hiện, lựa chọn giáo viên tham gia hội thi do cấp trên tổ chức, nhà trường có thể tổ chức theo quy định, nhưng phải bảo đảm thiết thực và không phát sinh thêm hồ sơ, minh chứng không cần thiết.
Đối với các kỳ thi, cuộc thi, hội thi do Sở Giáo dục và Đào tạo tổ chức hoặc phối hợp tổ chức, Sở yêu cầu tiếp tục rà soát, chỉ duy trì những hoạt động thực sự cần thiết, có mục tiêu rõ ràng, nội dung phù hợp chương trình giáo dục, đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi và điều kiện thực tế. Các hoạt động này không được huy động kinh phí bắt buộc hoặc tạo áp lực tham gia đối với học sinh và cha mẹ học sinh.
Trong khi đó, các sân chơi, hoạt động giao lưu về tiếng Anh, STEM/STEAM, trải nghiệm, văn nghệ, nghệ thuật, thể dục thể thao, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo (AI) và những lĩnh vực phù hợp khác tiếp tục được tổ chức theo hướng vui tươi, tự nguyện, thiết thực.
Sở lưu ý không biến các hoạt động giao lưu, sân chơi thành kỳ thi; không sử dụng kết quả, số lượng giải thưởng hoặc thành tích đạt được làm căn cứ đánh giá chất lượng, kết quả dạy học hay thi đua.
Với giáo viên, các cuộc thi, hội thi trùng lặp, không trực tiếp phục vụ hoạt động chuyên môn hoặc làm phát sinh hồ sơ, minh chứng không cần thiết cũng phải được rà soát, cắt giảm. Thay vào đó, các cơ sở giáo dục được khuyến khích tăng cường sinh hoạt chuyên môn, giao lưu, chia sẻ kinh nghiệm, thực hành chuyên môn; khuyến khích giáo viên tự nguyện chia sẻ sáng kiến, thiết bị dạy học, phương pháp mới và kinh nghiệm ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số, AI vào giảng dạy.
Cùng với việc tinh gọn các cuộc thi, Sở Giáo dục và Đào tạo yêu cầu các trường thực hiện đúng, đủ hồ sơ, sổ sách theo Điều lệ, quy chế tổ chức và hoạt động của cơ sở giáo dục phổ thông và các quy định liên quan; không tự đặt thêm biểu mẫu, báo cáo, minh chứng nếu không có căn cứ pháp lý hoặc không thực sự cần thiết.
Đối với những loại hồ sơ, sổ sách đã được quy định nhưng còn bất cập, trùng lặp hoặc không tạo ra giá trị thiết thực, các cơ sở giáo dục có trách nhiệm tổng hợp, đánh giá và đề xuất cơ quan có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung, thay thế hoặc cắt giảm. Trong thời gian chưa được điều chỉnh, nhà trường vẫn thực hiện theo quy định hiện hành.
Đối với hồ sơ, sổ sách ngoài danh mục nhưng thực sự cần thiết cho công tác quản lý, dạy học, giáo dục và được tập thể nhà trường đồng thuận, việc sử dụng chỉ thực hiện trong phạm vi nội bộ. Đồng thời, nhà trường báo cáo Sở Giáo dục và Đào tạo để rà soát, đánh giá, chuẩn hóa hoặc đề xuất cấp có thẩm quyền xem xét.
Đáng chú ý, các cơ sở giáo dục không được yêu cầu giáo viên làm lại những báo cáo trung gian không cần thiết hoặc báo cáo lại thông tin, số liệu đã có trên cơ sở dữ liệu dùng chung của ngành, trừ trường hợp cơ quan có thẩm quyền yêu cầu theo quy định.
Trong năm học 2026 - 2027, TP Hồ Chí Minh tiếp tục triển khai hồ sơ số, sổ sách số theo quy định và lộ trình của Bộ Giáo dục và Đào tạo, từng bước thay thế hồ sơ, sổ sách giấy bằng hồ sơ trên môi trường số.
Nguyên tắc được Sở đặt ra là dữ liệu được tạo lập một lần, sử dụng nhiều lần, liên thông và dùng chung, không làm phát sinh thêm công việc, chi phí cho giáo viên và cơ sở giáo dục. Đặc biệt, nhà trường không được yêu cầu đồng thời hồ sơ giấy và hồ sơ điện tử có cùng nội dung, trừ trường hợp pháp luật có quy định.
Sở Giáo dục và Đào tạo TP Hồ Chí Minh cũng yêu cầu UBND các xã, phường, đặc khu chỉ đạo các cơ sở giáo dục thuộc thẩm quyền thực hiện nghiêm các quy định về tinh gọn; không yêu cầu tổ chức các kỳ thi, cuộc thi, hội thi hoặc thực hiện hồ sơ, sổ sách, báo cáo, minh chứng ngoài quy định hoặc chưa được cấp có thẩm quyền cho phép.
Các cơ sở giáo dục phổ thông có trách nhiệm chủ động rà soát, giảm các cuộc thi, hội thi, giao lưu, phong trào cấp trường mang tính hình thức, trùng lặp; đồng thời ưu tiên thời gian cho dạy học, giáo dục học sinh, sinh hoạt chuyên môn, tự học, nghiên cứu và phát triển năng lực nghề nghiệp của giáo viên.
Việc tinh gọn được Sở Giáo dục và Đào tạo xác định không nhằm thu hẹp các hoạt động giáo dục mà hướng tới giảm áp lực hành chính, giảm hình thức và bệnh thành tích, qua đó đưa thời gian, nguồn lực của nhà trường và giáo viên trở lại những hoạt động trực tiếp tạo ra chất lượng giáo dục.
