Ngày 17/10, Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức Hội nghị tổng kết, đánh giá kết quả triển khai chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông giai đoạn 2020-2025.
Hội nghị được tổ chức theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến với hơn 40 điểm cầu trên toàn quốc, với sự tham gia của các Sở Giáo dục và Đào tạo, đại diện các cơ sở giáo dục đại học, chuyên gia, nhà khoa học và các đơn vị, tổ chức có liên quan.
Tại hội nghị, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Kim Sơn khẳng định, việc tổng kết chương trình, sách giáo khoa giai đoạn 2020-2025 là cơ sở quan trọng để triển khai giai đoạn tiếp theo.
Ngành Giáo dục đã hoàn thành một chu trình trọn vẹn từ lớp 1 đến lớp 12, đạt được cả chiều rộng và chiều sâu, đáp ứng mục tiêu của chương trình mới - một cuộc đổi mới toàn diện ở bậc học phổ thông.
Theo Bộ trưởng, chương trình mới có nhiều yếu tố khác biệt, “phi truyền thống,” đòi hỏi sự thích ứng mạnh mẽ, chuyển từ truyền thụ kiến thức sang phát triển phẩm chất và năng lực người học - một thay đổi mang tính triết lý sâu sắc.
Sách giáo khoa cũng được chuyển hóa từ “gói kiến thức” sang học liệu mở, giúp giáo viên dẫn dắt học sinh phát triển năng lực.
Về nhiệm vụ thời gian tới, Bộ trưởng nêu rõ: Cần rà soát, hoàn thiện, phát triển chương trình sau thời gian vận hành, thực hiện một cách khoa học, bài bản. Các địa phương tiếp tục tham mưu cho chính quyền, quan tâm hơn tới điều kiện triển khai chương trình, gồm cơ sở vật chất, thiết bị, tài chính và đội ngũ.
Bộ trưởng lưu ý: Thời gian qua, ngành Giáo dục gặp nhiều khó khăn như thiếu giáo viên, cơ sở vật chất, nguồn lực, vì vậy, cần giảm dần tình trạng thiếu hụt, đặc biệt là đầu tư cho các môn nghệ thuật, thể chất, tin học, kỹ năng sống.
Với đội ngũ nhà giáo, vấn đề không chỉ ở số lượng, mà quan trọng hơn là năng lực, trình độ và khả năng thích ứng của giáo viên với yêu cầu mới, đặc biệt là dạy học tích hợp, phát triển phẩm chất, năng lực học sinh.
Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng AI trong dạy và học, nhưng phải thận trọng, phù hợp, có kiểm soát.
Về sách giáo khoa, Bộ trưởng nhấn mạnh việc chuẩn bị một bộ sách giáo khoa thống nhất dùng chung cho cả nước được triển khai ngay từ năm học 2026-2027.
Việc biên soạn, thẩm định, ban hành bộ sách giáo khoa này sẽ được thực hiện theo quy trình chặt chẽ, khoa học, kế thừa những kết quả đã đạt được của giai đoạn trước, đồng thời khắc phục những bất cập còn tồn tại.
Báo cáo tại hội nghị, ông Thái Văn Tài, Vụ trưởng Vụ Giáo dục phổ thông (Bộ Giáo dục và Đào tạo) cho biết: Chương trình giáo dục phổ thông 2018 được ban hành và triển khai đúng lộ trình trên phạm vi toàn quốc, theo hướng mở và linh hoạt, cho phép nhà trường chủ động xây dựng kế hoạch giáo dục phù hợp thực tiễn.
Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng đã thành lập Ban chỉ đạo phát triển chương trình, tổ chức rà soát, đánh giá việc thực hiện, kịp thời điều chỉnh chương trình môn học như Lịch sử, Địa lí, Giáo dục công dân cho phù hợp với mô hình chính quyền hai cấp.
Về sách giáo khoa, lần đầu tiên thực hiện thành công chủ trương xã hội hóa, thu hút 7 nhà xuất bản và 12 công ty cổ phần tham gia biên soạn, với 3.844 tác giả trên cả nước.
Quy trình biên soạn, thẩm định, phê duyệt và lựa chọn sách giáo khoa được thực hiện công khai, minh bạch, bảo đảm chất lượng. Các địa phương cũng tích cực biên soạn tài liệu giáo dục địa phương, góp phần đưa nội dung đặc thù vùng miền vào nhà trường.
Việc kiểm tra, đánh giá theo chương trình mới được đổi mới theo hướng đa dạng, thực chất, giảm áp lực điểm số, tập trung đánh giá sự tiến bộ và năng lực học sinh.
Kỳ thi tốt nghiệp Trung học Phổ thông năm học 2024-2025 là kỳ thi đầu tiên theo chương trình mới, bảo đảm đánh giá đúng mục tiêu giáo dục phổ thông, là căn cứ để xem xét chất lượng dạy học của nhà trường và công tác quản lý của cơ quan giáo dục.
Tham luận tại hội nghị, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Nghệ An Võ Văn Mai chia sẻ: Chương trình giáo dục phổ thông 2018 với định hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh đã tạo động lực đổi mới mạnh mẽ. Giáo viên chủ động áp dụng phương pháp dạy học tích cực, phát huy năng lực tự học, sáng tạo của học sinh.
Xác định giáo viên là nhân tố then chốt, Sở đã tham mưu Ủy ban Nhân dân tỉnh bố trí kinh phí bồi dưỡng thường xuyên, bài bản, giúp đội ngũ nắm vững chương trình và phương pháp mới.
Việc lựa chọn sách giáo khoa được tiến hành dân chủ, công khai, đúng quy định, có sự tham gia của giáo viên, phụ huynh và được xã hội đồng thuận cao.
Đề cập về việc đầu tư cơ sở vật chất và phát triển đội ngũ giáo viên triển khai Chương trình giáo dục phổ thông 2018, bà Võ Thị Minh Duyên, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Đắk Lắk cho biết: Dù còn khó khăn, địa phương đã đầu tư gần 4.200 tỷ đồng giai đoạn 2019-2024 cho cơ sở vật chất, thiết bị và bồi dưỡng giáo viên. Nhờ đó, chất lượng giáo dục của tỉnh đã có chuyển biến tích cực, thu hẹp dần khoảng cách giữa các vùng miền.
Thời gian tới, sở đề nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo tiếp tục hỗ trợ kinh phí, thiết bị, chính sách ưu tiên cho vùng khó khăn, nhất là về tuyển dụng và chế độ cho giáo viên vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc thiểu số.
