Đến với Tam Đảo, bạn sẽ thấy những vườn su su trải ra khắp nơi. Su su ở đây được trồng để lấy rau ăn và đã trở thành một đặc sản mà ai ai cũng nhớ đến của Tam Đảo.
Ở đây, giàn su su rộng tới mấy sào, quả lúc líu, mỗi lần hái có thể chứa đầy cả một ô tô tải rau su su. Ở Tam Đảo, có hẳn có cả một dãy chợ bán rau su su…
 |
Mát mắt với những giàn su su xanh non mơn mởn... |
Su su bên những ven đường, trên những vạt đồi, trên những khe nước. Những ngọn rau mơn mởn và trở thành món quà của những người đi Tam Đảo dành tặng bạn bè, người thân. Su su mọc thành giàn chênh vênh trên sườn núi, mơn mởn trước cửa nhà, hai bên đường dẫn vào thị trấn cũng bạt ngàn màu xanh của su su.
Ngọn su su bán được giá hơn quả nên người ta tận dụng cả khe, lạch, mặt cống để giàn su su. Khác với miền xuôi, su su chỉ trồng một năm một lần, còn ở đây su su được trồng lưu niên.
Thiên nhiên đã ban tặng cho Tam Đảo một khung cảnh tuyệt vời: vừa thơ mộng, u tịch, vừa hùng vĩ, huyền ảo trong cảnh mây gió, sương khói vờn trên đỉnh núi rồi sà xuống những thảm cỏ, những ngôi nhà ven sườn núi. Đến với Tam Đảo, bạn sẽ được cảm nhận sẽ thay đổi của nhiệt độ. Tạm xa cái không khí ngột ngạt, tiếng inh ỏi của xe cộ, đắm mình vào thiên nhiên và tận hưởng không khí se se lạnh nơi đây.
 |
 |
Những ngọn su su được bó gọn gàng đưa đến thực khách |
Tam Đảo quá “yêu chiều” cây su su. Ngược lại, cây cũng đáp trả ơn trời, đất bằng cách luôn xanh tốt và có một sức đề kháng mà những loại sâu, côn trùng và mối không thể làm hại cây.
Đến Tam Đảo có cảm giác đi vào rừng, mà không phải vào rừng. Một nơi bình yên như làng, như núi.
Cái cảm nhận đầu tiên khi bạn vừa bước chân xuống Tam Đảo là nơi đây dường như có 1 cái điều hòa thiên nhiên khổng lồ, đang lặng lẽ phun khí lạnh cho toàn khu vực. Không khí trong lành, mát lạnh đến mê hồn. Chính vì cái lạnh quanh năm nên cây su su trồng ở Tam Đảo không bị mối cắn rễ làm héo chết, không bị côn trùng ăn lá, ăn quả, nên người địa phương không phải dùng thuốc trừ sâu.
Người ta bảo, ẩm thực Tam Đảo nổi tiếng với món thịt bò xảo tỏi thơm lừng hay thịt gà đồi luộc, nhưng có một ăn su su Tam Đảo mới thấy thứ rau ấy là thứ đặc sản của vùng núi quanh năm mây mù này.
Đến Tam Đảo, bạn có thể nhìn thấy loài cây họ bầu bí này có mặt ở khắp nơi. Su Su mọc thành giàn chênh vênh trên sườn núi, mơn mởn trước cửa nhà. Hai bên đường dẫn vào thị trấn cũng bạt ngàn màu xanh của su su.
 |
Người ta bảo Su Su theo chân người Pháp có mặt ở Tam Đảo từ đầu thế kỷ XX. Nhưng phải đến khi lượng khách du lịch đến tham quan ngày một đông, su su đã “hấp dẫn mê hoặc” họ. Và cũng từ đó, người dân Tam Đảo cũng sống được nhờ su su.
Ở Tam Đảo nhà nhà trồng su su người người trồng su su, đi khắp thị trấn, du khách hiếm gặp những khoảng đất trống, trên khắp nơi sườn núi, tường rào…đều phủ kín su su…
Ngọn su su luộc chấn với nước ma –gi pha tỏi đập nhỏ trong hương vị mát, thơm và có vị ngọt.
Ngọn su su có thể xào với thịt bò hay lòng gà. Quả su su gọt vỏ, rửa cho hết nhựa rồi luộc trong nước có pha chút muối trắng tinh chế. Sau luộc, mang su su ra chấm với muối lạc, muối vừng, ăn thấy vị bùi, thơm và mát. Quả su su gọt vỏ, thái mỏng hay thái chỉ có thể xào với trứng gà, thịt bò hay lòng gà, ăn thấy vị béo thơm và đậm.
Đến Tam Đảo có cảm giác như đi đến một nơi bình yên như làng, như núi, nhưng cũng có cảm giác như đi vào rừng, đó là rừng … su su. Trên thế giới, chắc chưa có rừng nào đặc biệt như thế . Cây su su như một sự tri ân của con người và vùng đất nơi đây đối với khách du lịch khắp nơi, trở thành món ngon mang thương hiệu Tam Đảo.
Khách du lịch nhớ về Tam Đảo với những giàn su su ngút ngàn, mơn mởn. Nếu khách ở gần Hà Nội, có thể mang một vài mớ ngọn su su về làm quà sau khi rời Tam Đảo. Giàn su su như một sự tri ân của con người và vùng đất nơi đây đối với khách du lịch khắp nơi.
