Một đế chế cổ đại có thể đã sụp đổ vì biến đổi khí hậu

Nghiên cứu mới cho rằng chính biến đổi khí hậu là nguyên nhân khiến đế chế Neo-Assyria, siêu cường vùng cận đông tồn tại gần 300 năm, tàn lụi vào thế kỷ thứ 7 trước Công nguyên.
Hồ Nasser ở Dakka, Ai Cập, nơi từng là lãnh thổ của đế chế Neo-Assyria. Ảnh: Alamy.
Hồ Nasser ở Dakka, Ai Cập, nơi từng là lãnh thổ của đế chế Neo-Assyria. Ảnh: Alamy.

Đế chế Neo-Assyria nổi lên vào khoảng năm 912 trước Công nguyên và phát triển ở khu vực trải dài từ Địa Trung Hải xuống Ai Cập và ra đến Vịnh Ba Tư, theo Guardian.

Tuy nhiên, ngay sau cái chết của nhà vua Ashurbanipal vào khoảng năm 630 trước Công nguyên, đế chế bắt đầu sụp đổ. Đến cuối thế kỷ thứ 7 trước Công nguyên, đế chế này hoàn toàn tàn lụi.

Các nhà khoa học giờ đây cho rằng thời kỳ lụi tàn của Neo-Assyria trùng khớp với khoảng thời gian khí hậu thay đổi từ ẩm ướt sang khô. Đây là yếu tố quan trọng bởi cuộc sống của người Neo-Assyria phụ thuộc chủ yếu vào trồng trọt.

"Trong gần hai thế kỷ, lượng mưa dồi dào và sản lượng nông nghiệp cao đã thúc đẩy đô thị hóa nhưng không bền vững khi khí hậu thay đổi, chuyển sang thời tiết hạn hán vào thế kỷ 7 trước Công nguyên", các nhà nghiên cứu viết trong nghiên cứu.

Nói cách khác, ngoài nội chiến và thất bại trong các trận chiến, biến đổi khí hậu là nguyên nhân cơ bản dẫn đến kinh tế trì trệ, làm trầm trọng thêm tình trạng bất ổn chính trị và xung đột ở Neo-Assyria.

Giáo sư Nicholas Postgate, chuyên gia về Assyria từ Đại học Cambridge, ủng hộ kết quả của nghiên cứu. "Chúng tôi không có lời giải thích nào phù hợp hơn cho những gì đã xảy đến với đế chế Assyria trong thời gian đó", ông nói.

Giáo sư James Baldini, chuyên gia phân tích măng đá, cho biết lịch sử có thể chứa đựng những bài học quan trọng cho hiện tại, bởi việc sử dụng nhiên liệu hóa thạch đang dẫn tới biến đổi khí hậu.

"Nghiên cứu gần đây xác định đợt hạn hán nghiêm trọng là nguyên nhân sâu xa của cuộc nội chiến ở Syria. Hiện tượng di cư ra khỏi vùng hạ Sahara ở châu Phi cũng do hạn hán".

"Hy vọng chúng ta có thể học hỏi từ lịch sử và vượt qua thách thức do biến đổi khí hậu một cách hiệu quả hơn những nền văn minh trước đây", giáo sư này nói.

Theo Zing
TIN LIÊN QUAN
Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì Phiên họp.
Quốc hội tập trung giám sát các vấn đề nóng được xã hội quan tâm
(Ngày Nay) - Năm 2026 và 2027, Quốc hội tiếp tục giám sát tối cao, tập trung vào việc hoàn thiện thể chế, ứng dụng mạnh mẽ về chuyển đổi số; trong đó tiếp tục tập trung vào việc giám sát các văn bản quy phạm pháp luật là nhiệm vụ trọng tâm, liên tục, thường xuyên.
Nữ tuyển thủ xứ Wales Alisha Joyce.
Nữ tuyển thủ Wales gây sốt khi tham dự Six Nations chỉ sau 123 ngày "vượt cạn"
(Ngày Nay) - Chỉ 123 ngày sau khi chào đón thiên thần nhỏ, Alisha Joyce đã khiến làng rugby thế giới ngỡ ngàng khi chính thức góp mặt trong đội hình tuyển Wales tham dự giải Women’s Six Nations. Không chỉ là câu chuyện về nỗ lực thể chất phi thường, sự trở lại của cô còn là minh chứng cho thấy thiên chức làm mẹ không hề là rào cản đối với sự nghiệp thể thao đỉnh cao của phụ nữ hiện đại.