Một đế chế cổ đại có thể đã sụp đổ vì biến đổi khí hậu

Nghiên cứu mới cho rằng chính biến đổi khí hậu là nguyên nhân khiến đế chế Neo-Assyria, siêu cường vùng cận đông tồn tại gần 300 năm, tàn lụi vào thế kỷ thứ 7 trước Công nguyên.
Hồ Nasser ở Dakka, Ai Cập, nơi từng là lãnh thổ của đế chế Neo-Assyria. Ảnh: Alamy.
Hồ Nasser ở Dakka, Ai Cập, nơi từng là lãnh thổ của đế chế Neo-Assyria. Ảnh: Alamy.

Đế chế Neo-Assyria nổi lên vào khoảng năm 912 trước Công nguyên và phát triển ở khu vực trải dài từ Địa Trung Hải xuống Ai Cập và ra đến Vịnh Ba Tư, theo Guardian.

Tuy nhiên, ngay sau cái chết của nhà vua Ashurbanipal vào khoảng năm 630 trước Công nguyên, đế chế bắt đầu sụp đổ. Đến cuối thế kỷ thứ 7 trước Công nguyên, đế chế này hoàn toàn tàn lụi.

Các nhà khoa học giờ đây cho rằng thời kỳ lụi tàn của Neo-Assyria trùng khớp với khoảng thời gian khí hậu thay đổi từ ẩm ướt sang khô. Đây là yếu tố quan trọng bởi cuộc sống của người Neo-Assyria phụ thuộc chủ yếu vào trồng trọt.

"Trong gần hai thế kỷ, lượng mưa dồi dào và sản lượng nông nghiệp cao đã thúc đẩy đô thị hóa nhưng không bền vững khi khí hậu thay đổi, chuyển sang thời tiết hạn hán vào thế kỷ 7 trước Công nguyên", các nhà nghiên cứu viết trong nghiên cứu.

Nói cách khác, ngoài nội chiến và thất bại trong các trận chiến, biến đổi khí hậu là nguyên nhân cơ bản dẫn đến kinh tế trì trệ, làm trầm trọng thêm tình trạng bất ổn chính trị và xung đột ở Neo-Assyria.

Giáo sư Nicholas Postgate, chuyên gia về Assyria từ Đại học Cambridge, ủng hộ kết quả của nghiên cứu. "Chúng tôi không có lời giải thích nào phù hợp hơn cho những gì đã xảy đến với đế chế Assyria trong thời gian đó", ông nói.

Giáo sư James Baldini, chuyên gia phân tích măng đá, cho biết lịch sử có thể chứa đựng những bài học quan trọng cho hiện tại, bởi việc sử dụng nhiên liệu hóa thạch đang dẫn tới biến đổi khí hậu.

"Nghiên cứu gần đây xác định đợt hạn hán nghiêm trọng là nguyên nhân sâu xa của cuộc nội chiến ở Syria. Hiện tượng di cư ra khỏi vùng hạ Sahara ở châu Phi cũng do hạn hán".

"Hy vọng chúng ta có thể học hỏi từ lịch sử và vượt qua thách thức do biến đổi khí hậu một cách hiệu quả hơn những nền văn minh trước đây", giáo sư này nói.

Theo Zing
TIN LIÊN QUAN
Ảnh minh hoạ.
TP HCM: Rà soát dữ liệu học sinh phục vụ tuyển sinh đầu cấp trực tuyến
(Ngày Nay) - Triển khai công tác tuyển sinh các lớp đầu cấp theo hình thức trực tuyến tại Thành phố Hồ Chí Minh, từ ngày 3/2-3/3, phụ huynh có con chuẩn bị vào lớp 1 và lớp 6 truy cập hệ thống tuyển sinh đầu cấp tại địa chỉ https://tuyensinhdaucap.hcm.edu.vn để kiểm tra và xác nhận thông tin học sinh.
Học sinh TP Hồ Chí Minh trong một buổi tư vấn hướng nghiệp.
Chuyển đổi giáo dục nghề nghiệp đáp ứng nhu cầu nhân lực TP HCM
(Ngày Nay) - TP Hồ Chí Minh đặt mục tiêu đến cuối năm 2026 nâng tỷ lệ lao động trình độ cao đẳng, đại học và tăng mạnh người học các ngành khoa học, kỹ thuật, công nghệ. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải tái cấu trúc hệ thống giáo dục nghề nghiệp, gắn đào tạo với chuyển đổi số, kinh tế tri thức và nhu cầu thực tế của thị trường lao động.
Apple sẽ ưu tiên ra mắt các mẫu iPhone cao cấp trong năm 2026
Apple sẽ ưu tiên ra mắt các mẫu iPhone cao cấp trong năm 2026
(Ngày Nay) - Theo Nikkei Asia, Apple đang ưu tiên sản xuất và xuất xưởng 3 mẫu iPhone cao cấp nhất trong dòng iPhone mới năm 2026, đồng thời trì hoãn việc xuất xưởng mẫu tiêu chuẩn, trong bối cảnh hãng điều chỉnh chiến lược tiếp thị và đối mặt với những khó khăn trong chuỗi cung ứng.
TP HCM tập huấn chẩn đoán, điều trị bệnh do virus Nipah cho cơ sở y tế
TP HCM tập huấn chẩn đoán, điều trị bệnh do virus Nipah cho cơ sở y tế
(Ngày Nay) - Trước nguy cơ bệnh do virus Nipah xâm nhập, ngành y tế TP Hồ Chí Minh tăng cường năng lực cho tuyến cơ sở thông qua tập huấn cập nhật hướng dẫn giám sát, chẩn đoán, điều trị và các biện pháp phòng, chống dịch nhằm bảo đảm phát hiện sớm, xử trí kịp thời và hạn chế tối đa nguy cơ lây lan trong cộng đồng.
Trọn vẹn tình xuân Tây Bắc trong hộp quà tết Shanam
Trọn vẹn tình xuân Tây Bắc trong hộp quà tết Shanam
(Ngày Nay) -Hộp quà Tết Shanam không chỉ đặc biệt với những phẩm quà ngon, lành mà còn chứa đựng những câu chuyện thú vị, ấm áp, đầy sức sống về con người vùng cao, đậm đà, trọn vẹn như hương xuân, vị tết vùng rẻo cao Tây Bắc
Quà tết 2026: Táo Sơn Tra sấy dẻo - biến chua chát thành ngọt lành xuân mới
Quà tết 2026: Táo Sơn Tra sấy dẻo - biến chua chát thành ngọt lành xuân mới
(Ngày Nay) -Ở vùng rẻo cao Tây Bắc, có một loài cây biểu tượng cho sức sống, sự bền bỉ và kiên trì, đó là cây táo mèo, còn có tên khoa học là Sơn Tra. Táo Sơn Tra rất quý nhưng không dễ ăn vì chua và chát. Tuy nhiên, công nghệ ủ men đặc biệt của nhà trà Shanam đã biến vị chua chát này thành ngọt lành, đượm vị, là món quà gửi gắm mong ước tốt lành đầu năm mới.