Trả lời phỏng vấn tờ Washington Post qua điện thoại, Ngoại trưởng Mỹ Mike Pomeo tối 14/7 cho biết ông đã cấp thị thực cho Ngoại trưởng Zarif cùng phái đoàn đến New York để dự hội nghị của Liên hợp quốc (LHQ) trong tuần này. Tuy nhiên, ông Zarif và phái đoàn Iran sẽ chỉ được phép di chuyển qua lại từ trụ sở LHQ đến nơi ở của phái đoàn Iran ở cách đó 6 tòa nhà và tư dinh của Đại sứ Iran tại LHQ ngay gần đó. Nhóm quan chức Iran đã đến thành phố New York vào sáng 14/7.
Theo đó, ông Pompeo nói: “Các nhà ngoại giao Mỹ không tự do đi lại tại Tehran cho nên không có lý do gì để các nhà ngoại giao Iran tự do đi lại tại New York. Hoàn toàn phù hợp khi chúng tôi cấp cho Ngoại trưởng Zarif và phái đoàn của ông những quyền họ cần, ngoài ra không còn gì hơn”.
Ông Zarif đang có mặt tại New York để dự cuộc họp cấp Bộ trưởng của Hội đồng kinh tế và xã hội LHQ thảo luận về các mục tiêu phát triển bền vững để tháo gỡ những vấn đề trong đó có xung đột, nạn đói, bình đẳng giới và biến đổi khí hậu. Thị thực của ông được cấp tại Đại sứ quán Mỹ tại Berne, Thụy Sĩ, một ngày trước khi ông đến Mỹ. LHQ đã thỏa thuận với Mỹ về việc cấp thị thực nhanh chóng cho các nhà ngoại giao nước ngoài đến New York để dự sự kiện của LHQ.
Ngoại trưởng Iran dự kiến sẽ gặp mặt các cố vấn và phóng viên trong thời gian ở New York. Lệnh khoanh vùng di chuyển trong phạm vi 6 tòa nhà đồng nghĩa với việc họ sẽ phải đến gặp ông tại nơi ở của phái đoàn Iran tại LHQ. Trong khi đó, Ngoại trưởng Mỹ Pompeo bày tỏ sẽ nhận mọi lời mời trả lời phỏng vấn của truyền hình Iran sau khi ông Zarif xuất hiện trên sóng truyền hình Mỹ.
Ông Pompeo từ chối trả lời câu hỏi của phóng viên rằng liệu đích thân ông hoặc một quan chức Chính phủ Mỹ nào đó có ý định trao đổi với ông Zarif tại LHQ tuần này hoặc tại kỳ họp Đại hội đồng LHQ vào tháng 9 hay không.
 Trụ sở LHQ tại New York. Ảnh: AFP |
Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đã cân nhắc đưa quan chức ngoại giao Iran vào danh sách trừng phạt, mặc dù ông tuyên bố không có tài sản bên ngoài Iran. Ngày 24/6 vừa qua, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Steven Mnuchin cho biết sẽ sớm áp đặt biện pháp trừng phạt với Ngoại trưởng Iran.
Theo giới quan sát, trừng phạt ông Mohammad Javad Zarif - quan chức ngoại giao hàng đầu Iran - sẽ làm rắc rối hơn nỗ lực khởi động lại vòng đàm phán với Iran về thỏa thuận hạt nhân Kế hoạch Hành động chung toàn diện (JCPOA) mà Mỹ đã rút khỏi năm ngoái, đồng thời bắt đầu một chiến dịch gây sức ép tối đa vốn đã đưa nền kinh tế của Tehran đến bờ vực suy thoái.
Tình trạng căng thẳng giữa Washington và Tehran đã leo đến đỉnh điểm trong vòng hai tháng qua sau khi Mỹ nối lại các lệnh trừng phạt nhằm vào ngành dầu khí của Iran. Đáp lại, Iran cũng đã rút lại các cam kết trong thỏa thuận hạt nhân, tiến hành làm giàu nhiều uranium hơn so với mức cho phép và bắt đầu làm giàu uranium trên mức 3,67% quy định.
Tổng thống Trump và Ngoại trưởng Pompeo cho biết họ sẵn sàng đàm phán với Iran mà không cần điều kiện tiên quyết. Trong khi đó, Tổng thống Iran Hassan Rouhani hôm 14/7 tuyên bố ông sẽ chỉ ngồi vào bàn đàm phán nếu Mỹ dỡ bỏ cấm vận.
Phát biểu liên quan đến JCPOA, ông Pompeo nói: “Tổng thống Trump chắc chắn sẽ ra quyết định cuối cùng. Nhưng đây là con đường mà chính quyền trước chọn lựa và nó dẫn đến JCPOA. Chính quyền hiện nay, Tổng thống Trump và tôi đều tin đó là một thảm họa”.
