Video đám đông cố gắng leo lên máy bay quân sự của Mỹ để chạy khỏi Afghanistan

Bộ trưởng Quốc phòng Anh Ben Wallace cho biết sân bay Kabul đã được chia thành khu quân sự và khu thương mại. Mỹ đã tiếp quản khu vực quân sự của sân bay và đang ưu tiên sơ tán nhân viên đại sứ quán và công dân Mỹ. Trong khi đó, Cơ quan Dân sự Afghanistan cho biết tất cả các chuyến bay thương mại ra khỏi Kabul đã bị hủy bỏ.

Chính phủ Mỹ đã cam kết sẽ giúp các nhân viên địa phương cùng gia đình của họ và những người "đặc biệt dễ bị tổn thương" khác của Afghanistan thoát khỏi đất nước trong những ngày tới, trích một tuyên bố hôm Chủ nhật từ các Bộ Ngoại giao và Quốc phòng. Các quốc gia phương Tây, bao gồm Pháp, Đức và New Zealand, cũng cho biết đang nỗ lực để đưa công dân cũng như một số nhân viên Afghanistan rời đi.

Mặt khác, Suhail Shaheen, phát ngôn viên của Taliban, cho biết trong một thông điệp trên Twitter rằng các chiến binh của lực lượng này tuân theo lệnh nghiêm ngặt không được làm hại bất kỳ ai. Các chiến binh tìm cách thể hiện một bộ mặt ôn hòa hơn, hứa sẽ tôn trọng quyền của phụ nữ và bảo vệ cả người nước ngoài và người Afghanistan.

Các cơ quan của Liên hợp quốc đã tuyên bố quyết tâm tiếp tục công việc hỗ trợ cứu sinh tại quốc gia này. Tổng thư ký António Guterres nhấn mạnh rằng Tổ chức vẫn tập trung vào việc hỗ trợ số lượng người Afghanistan đang gặp khó khăn.

Thế nhưng, dường như những lời này này vẫn không đủ để trấn an đám đông đang hoảng loạn, đặc biệt là trước tình huống Tổng thống Ashraf Ghani bỏ rơi người dân của mình. Sherzad Karim Stanekzai, chủ một cửa hàng dệt thảm, cho hay: "Tôi hoàn toàn bị sốc. Việc Taliban tiến vào tiếp quản khiến tôi sợ hãi, nhưng việc Tổng thống Ashraf Ghani bỏ mặc chúng tôi trong tình huống này là điều tồi tệ nhất"

Nhiều người Afghanistan lo ngại Taliban sẽ quay trở lại chế độ cai trị khắc nghiệt trước đây với việc áp đặt luật tôn giáo Sharia. Trong thời kỳ cai trị 1996-2001, phụ nữ không được làm việc, các hình phạt như ném đá, đánh đập và treo cổ nơi công cộng đã được thực hiện.

Các đoạn clip được chia sẻ trên trang Twitter cá nhân của Nicola Careem, Chánh Văn phòng BBC Nam Á cũng như từ CBS This Morning cho thấy một đám đông hỗn loạn tìm cách leo lên, chạy theo, thậm chí đu càng máy bay phản lực của hãng Kam Air, một hãng hàng không tư nhân của Afghanistan bay nội địa cũng như đến các điểm đến khác ở Trung Đông và Châu Á. Các nhân chứng cho biết năm người đã thiệt mạng trong hỗn loạn tại sân bay Kabul hôm thứ Hai, hiện chưa rõ nguyên nhân là do nổ súng, bị giẫm đạp hay rơi xuống từ cánh máy bay.

Có lẽ đây là một trong những hình ảnh buồn nhất mà tôi từng thấy ở Afghanistan. Người dân tuyệt vọng và bị bỏ rơi. Không cơ quan viện trợ, không Liên hợp quốc, không chính phủ. Không có gì.

Nicola Careem, Chánh Văn phòng BBC Nam Á