Từ giấc mơ an cư đến bi kịch của một gia đình
Gia đình anh H.B.L. vốn không khá giả. Mẹ ông đã ngoài 70 tuổi, nhiều năm bán vé số để nuôi các con. Người anh trai bị tai nạn giao thông nên sức khỏe và khả năng lao động hạn chế. Em gái làm công nhân, còn anh L. là lao động chính, cùng vợ nuôi hai con nhỏ mới 9 tuổi và 6 tuổi.
Đầu tháng 5/2025, gia đình quyết định bán căn nhà sổ chung tại TP. Tân Uyên với giá khoảng 750 triệu đồng. Cộng với tiền vay mượn, tích góp của nhiều thành viên, gia đình có hơn 1,2 tỷ đồng để thực hiện ước mơ duy nhất “mua một thửa đất có sổ riêng nhằm xây nhà cho mẹ già và các con có chỗ ở ổn định”.
Thông qua bà Mạc Thị Nhung (môi giới) – người quen hơn 10 năm mà gia đình vẫn xem như "má nuôi", anh L. được giới thiệu một thửa đất rộng 202 m² tại phường Phú An (TP. Bến Cát cũ) với giá chuyển nhượng 1,22 tỷ đồng.
Theo gia đình, do đây là toàn bộ tài sản nên họ nhiều lần bày tỏ sự thận trọng. Tuy nhiên, bà Nhung nhiều lần khẳng định giao dịch "an toàn", cam kết nếu có vấn đề sẽ đứng ra chịu trách nhiệm.
Sau đó, gia đình được giới thiệu gặp ông Nguyễn Tấn phú (người bán lô đất) nhưng sổ đất lại được đứng tên Nguyễn Tấn Phúc (con ông Phú), tại buổi gặp, ông Phú cho biết mình sở hữu nhiều bất động sản và khẳng định nếu đất xảy ra tranh chấp sẽ chịu trách nhiệm, thậm chí đưa ra những lời cam kết khiến gia đình hoàn toàn yên tâm.
Với sự tin tưởng hoàn toàn bà Nhung và cơ ngơi người bán, ngày 20/6/2025, anh L. đưa em gái đến nhà ông Phú để ký hợp đồng đặt cọc. Tại đây, anh trình bày hoàn cảnh gia đình khó khăn, không có nhiều kinh nghiệm mua bán đất và lo ngại bị lừa. Theo anh Lược, ông Phú khẳng định bản thân có nhiều bất động sản, không có lý do gì để lừa khách hàng và còn cam kết nếu xảy ra tranh chấp hoặc vướng mắc pháp lý sẽ bồi thường gấp nhiều lần giá trị đặt cọc.
“Ông Phú còn cam kết rằng nếu sau này xảy ra tranh chấp, giải tỏa hoặc phát sinh kiện tụng liên quan đến thửa đất thì sẽ bồi thường gấp 10 lần, chứ không chỉ bồi thường theo mức ghi trong hợp đồng đặt cọc”. Theo thư anh L.
Tin tưởng những lời bảo đảm đó, anh L. đã đặt cọc 100 triệu đồng, gồm 70 triệu đồng chuyển khoản và 30 triệu đồng tiền mặt.
 |
Những lời cuối của anh L. trước áp lực trụ cột của một gia đình. (Ảnh từ trang cá nhân anh L.). |
Ngay cả sau khi đặt cọc, anh L. vẫn chủ động yêu cầu bên bán thực hiện việc đo đạc, cắm mốc và ký giáp ranh trước khi công chứng. Tuy nhiên, bà Nhung khẳng định mọi thủ tục đã được phía ông Phú thực hiện đúng quy định và đề nghị gia đình yên tâm chờ đến ngày ký hợp đồng chuyển nhượng.
Hoàn toàn tin tưởng, ngày 9/7/2025, gia đình quyết định để em gái là chị Hồ Thị Thông là người đứng tên làm hợp đồng mua bán. Tại Văn phòng công chứng, chị Thông giao trực tiếp 900 triệu đồng tiền mặt cho bên bán và 220 triệu đồng còn lại được chuyển khoản. Cùng với khoản đặt cọc trước đó, tổng số tiền thanh toán đúng bằng giá chuyển nhượng 1,22 tỷ đồng.
Chỉ ít ngày sau khi nhận giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, anh L. chủ động thuê đơn vị đo đạc độc lập kiểm tra hiện trạng. Kết quả khiến cả gia đình bàng hoàng khi phần lớn diện tích thửa đất được xác định có hiện tượng chồng ranh với đất của hộ dân liền kề, khu vực đã được sử dụng ổn định nhiều năm.
Anh L. đã nhiều lần liên lạc với người bán nhưng ông Phú và bà Hà, sau nhiều lần từ chối gặp mặt đã quay sang phủi hết trách nhiệm bằng câu “ông mua của người ta như thế nào thì ông bán cho tôi như thế, và bây giờ ông Phú bán cho tôi rồi thì không còn trách nhiệm gì nữa”. Bà Hà trả lời.
Gia đình cho biết sau đó anh L. đã đến thương lượng với hộ dân đang quản lý phần đất bị chồng ranh với mong muốn mua lại diện tích này để có thể xây nhà. Tuy nhiên, số tiền phải bỏ ra vượt quá khả năng tài chính của gia đình nên mọi nỗ lực đều bất thành.
Không chỉ mất toàn bộ tài sản tích góp, gia đình còn đứng trước nguy cơ nhiều năm không thể xây dựng hoặc khai thác thửa đất nếu tranh chấp chưa được giải quyết.
Trong lá thư để lại trước khi qua đời, anh L. viết rằng bản thân không còn đủ sức đối diện với mẹ già, vợ con và những khoản nợ mà cả gia đình phải gánh.
Sau biến cố đau thương, chị Đào Thị Ngọc Mai – vợ anh L. cho biết, hiện chị phải một mình làm công nhân để nuôi hai con nhỏ. Tang lễ của chồng phải tổ chức nhờ nhà ngoại vì gia đình bên chồng hiện không còn nhà và nơi để về.
Mẹ anh L. nghẹn ngào cho biết từ khi vào Bình Dương lập nghiệp năm 1999, bà nhiều năm bán vé số nuôi bốn người con. Bà chưa từng nghĩ số tiền tích góp cả đời của gia đình lại kết thúc bằng bi kịch như hôm nay.
Điều khiến gia đình đau lòng hơn là, theo chị Hồ Thị Thông - em gái anh L., cho đến nay những người mà gia đình cho rằng có liên quan đến giao dịch vẫn chưa đến thăm hỏi hay chia buồn cùng gia đình sau khi ông L. qua đời.
Những tình tiết bất thường và các nghi vấn cần được làm rõ
Qua hồ sơ và phản ánh của gia đình, vụ việc xuất hiện nhiều tình tiết cần được cơ quan điều tra xác minh.
  |
Những trao đổi với người liên quan trước khi anh L. bất lực đi vào “đường cùng”. (Ảnh tại trang cá nhân anh L.). |
Theo gia đình, trong suốt quá trình giao dịch, bà Nhung với vai trò kết nối (môi giới) mập mờ trong các thông tin cho người mua (phản ánh của anh L trong lần đầu tiên đến thực hiện đặt cọc thì bên bán bảo sổ đang cầm nên chỉ có bản photocopy). Luôn đưa ra cam kết, khẳng định sẽ chịu trách nhiệm và đốc thúc người mua xuống tiền ngay… Tất nhiên, mọi cam kết về việc đất không có tranh chấp, sẽ chịu trách nhiệm nếu phát sinh rủi ro hay đền bù thiệt hại đều chỉ được thể hiện bằng lời nói, không được ghi nhận trong hợp đồng.
Sau khi phát hiện đất có dấu hiệu chồng ranh, thay vì tìm giải pháp xử lý, bà Nhung đã tìm mọi cách thuyết phục để coi như “chuyện đã rồi” cho êm chuyện và coi như không có chuyện gì xảy ra.
Theo phản ánh của gia đình, trước thời điểm ký hợp đồng chuyển nhượng, anh L. nhiều lần đề nghị được đo đạc, cắm mốc ranh giới để xác định chính xác hiện trạng thửa đất.
Nhưng, đề nghị này nhiều lần không được thực hiện. Bà Nhung và bên bán cho rằng việc đo đạc là không cần thiết vì hồ sơ pháp lý đã đầy đủ.
Sau khi hoàn tất thủ tục công chứng, sang tên và thanh toán đủ 1,22 tỷ đồng, những vấn đề về mảnh đất lộ diện, sau nhiều giải thích vòng vo, bà Nhung tiếp tục yêu cầu gia đình chi thêm 2 triệu đồng là phần chi phí thuê đo đạc theo yêu cầu nhưng việc đo đạc không mang lại kết quả như kỳ vọng.
Theo hồ sơ gia đình cung cấp, một phần đáng kể diện tích thửa đất trên giấy chứng nhận đang chồng lấn sang khu đất của hộ dân liền kề – nơi đã được quản lý, sử dụng ổn định từ nhiều năm.
Thay vì thực hiện các cam kết của mình, cùng gia đình gặp bên bán để giải quyết, gia đình cho biết họ được bà Nhung khuyên bán lại thửa đất cho người khác. Tuy nhiên, khi người mua mới tiến hành kiểm tra thực địa và phát hiện tình trạng tương tự, giao dịch lập tức bị hủy.
Hệ quả là gia đình ông L. phải hoàn trả 100 triệu đồng tiền đặt cọc cho bên mua mới, đồng thời mất thêm khoảng 20 triệu đồng tiền môi giới đã chi trả trong quá trình giao dịch.
Một tình tiết khác cũng cần được cơ quan chức năng xác minh là giá trị giao dịch. Theo hồ sơ gia đình cung cấp, số tiền thực tế dùng để chuyển nhượng là 1,22 tỷ đồng. Tuy nhiên, hợp đồng chuyển nhượng được công chứng chỉ ghi giá trị 250 triệu đồng. Nếu thông tin này là chính xác, cơ quan chức năng cần làm rõ nguyên nhân chênh lệch giữa giá trị giao dịch thực tế và giá ghi trên hợp đồng, cũng như việc thực hiện nghĩa vụ thuế của các bên theo quy định pháp luật.
Bên cạnh đó, vụ việc cũng đặt ra nhiều vấn đề cần được xác minh như: các bên chuyển nhượng có biết hiện trạng chồng ranh của thửa đất trước khi giao dịch hay không; nếu biết thì đã thông tin đầy đủ cho bên mua hay chưa; việc nhiều lần từ chối hoặc chưa thực hiện đo đạc trước thời điểm công chứng xuất phát từ nguyên nhân gì; trách nhiệm của các bên trong việc cung cấp thông tin về hiện trạng và hỗ trợ xác định ranh giới thửa đất được thực hiện ra sao.
Bởi, sau khi sự việc vỡ lở, những lời hứa sẽ chịu trách nhiệm dần biến mất. Các cuộc gọi không còn được trả lời, việc gặp trực tiếp trở nên khó khăn, trong khi gia đình anh L. liên tục rơi vào bế tắc.
Trong đau thương, mẹ anh L gạt nước mắt chia sẻ, điều gia đình mong muốn nhất lúc này là các cơ quan chức năng sớm vào cuộc xác minh toàn diện vụ việc, làm rõ trách nhiệm của những người liên quan và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của gia đình.
Một giao dịch chuyển nhượng quyền sử dụng đất trị giá 1,22 tỷ đồng đã khép lại bằng cái chết của người trụ cột trong gia đình. Điều người thân anh L. chờ đợi lúc này không chỉ là câu trả lời về đúng – sai của một giao dịch dân sự, mà còn là kết luận khách quan của cơ quan có thẩm quyền đối với toàn bộ quá trình mua bán, để làm rõ liệu vụ việc chỉ dừng lại ở một tranh chấp dân sự hay còn có dấu hiệu vi phạm pháp luật cần được xử lý theo quy định.
Một người chồng ra đi, hai đứa trẻ mất cha, người mẹ già mất con, còn số tiền tích góp cả đời của một gia đình lao động nghèo cũng gần như không còn. Điều người thân anh L. chờ đợi lúc này không chỉ là việc xác định đúng sai trong một giao dịch đất đai, mà còn là một kết luận khách quan của cơ quan có thẩm quyền để trả lời câu hỏi vì sao giấc mơ an cư của cả một gia đình lại kết thúc bằng một bi kịch đau lòng như vậy.
