Trước khi đi đến cuộc xin lỗi đó, chúng ta hãy nhìn về các mốc thời gian đáng chú ý. Bắt đầu bằng việc Ban quản lý Dự án đầu tư xây dựng tỉnh Đồng Nai - chủ đầu tư - điều chỉnh thiết kế, thêm phương án hạ cốt nền vào tháng 7/2025. Đến tháng 12/2025, nhà thầu thi công bắt đầu hạ cốt nền đường DDT753.
Việc hạ cốt nền này khiến nhà dân ở đây trở nên cheo leo, mặt tiền trước nhà trở thành vực sâu, cuộc sống đảo lộn, tiềm ẩn hiểm nguy. Nên vào ngày 15/1/2026, họ đã gửi kiến nghị về việc này. UBND xã Tân Lợi 3 lần có công văn kiến nghị lên cấp trên.
Tuy nhiên, việc thi công vẫn tiếp tục diễn ra, đến khi sự việc được báo chí thông tin và bị UBND tỉnh Đồng Nai yêu cầu báo cáo sự việc. Và cho đến ngày 3/3, khi được Sở Xây dựng Đồng Nai đề xuất tạm dừng thi công, thì chủ đầu tư dự án mới cho tạm dừng thi công.
Như vậy, từ lúc dân gửi kiến nghị đến khi chủ đầu tư “lệnh” cho nhà thầu tạm dừng thi công là gần 50 ngày. Trong quãng thời gian đó, họ trải qua một cái Tết đầy thấp thỏm. Trong quãng thời gian đó, họ ngổn ngang với biết bao lo âu ngay trong chính căn nhà của mình. Trong quãng thời gian đó, họ mong được đoái hoài sau những lần kiến nghị gửi đi.
Nhưng việc hạ cốt nền vẫn tiếp tục, nhà của họ thêm phần cheo leo. Và nỗi lo sợ của họ, hẳn nhiên, lại thêm nhiều hơn. Cho đến đầu tháng 3, khi báo chí loan tin, và khi chính quyền tỉnh lên tiếng, thì chủ đầu tư mới cho tạm dừng thi công. Tại sao, tại sao họ không cho dừng thi công khi dân bắt đầu có kiến nghị, mà chỉ có động thái đó khi sự vụ trở nên ồn ào, thu hút sự quan tâm của dư luận?
Vấn đề này, hơn cả một câu trả lời, mà cần sự giải trình đi cùng trách nhiệm của chủ đầu tư.
Chưa hết, cho đến khi Công an tỉnh Đồng Nai vào cuộc và lãnh đạo tỉnh này yêu cầu chủ đầu tư xin lỗi người dân, thì chủ đầu tư mới xin lỗi người dân. Vậy, chủ đầu tư có thật sự “đau xót” khi để sự vụ xảy ra như vậy hay không? Và họ có thật tâm khi đứng trước dân và nói lời xin lỗi hay không?
Tôi không phải là nhà tâm lí học nên không thể đưa ra nhận định về vấn đề này. Nhưng tôi thấy hơi… kỳ kỳ, vì người đại diện chủ đầu tư nói lời xin lỗi dân là ông Dương Hoàng Anh Toàn - Phó Giám đốc, chứ không phải ông Đinh Tiến Hải - Giám đốc Ban quản lý Dự án đầu tư xây dựng tỉnh Đồng Nai. Bởi xuyên suốt quá trình tổ chức lựa chọn nhà thầu, chính ông Hải là người ký các quyết định phê duyệt. Rồi khi sự vụ 8 nhà dân cheo leo gây ồn ào dư luận, chính ông Hải là người liên tục có những trả lời, trao đổi với báo chí. Cho nên, tôi nghĩ rằng, người đứng nói lời xin lỗi dân ngày hôm qua, lẽ ra là ông Hải chứ không phải ông Toàn, thì hay hơn!
 |
| Nhà dân cheo leo vì bị hạ cốt nền. Ảnh: Lê Xuân Thọ |
Trở lại cuộc xin lỗi dân, nhiều hộ dân đề nghị sớm áp giá đền bù để ổn định chỗ ở. Về phương án đề bù, ông Toàn nói rằng nếu bà con đồng ý thì sẽ phê duyệt luôn. Điều đó có nghĩa là việc hạ cốt nền diễn ra khi chưa có phê duyệt phương án bồi thường?
Trước đó, báo cáo của UBND xã Tân Lợi cũng cho biết xã chưa nhận bàn giao mặt bằng, nhưng chủ đầu tư đã để đơn vị thi công hạ cốt nền. Điều này là chưa tuân thủ với Luật Đất đai 2024, bởi luật này có quy định là việc bồi thường, giải phóng mặt bằng phải xong và có biên bản bàn giao mặt bằng mới đủ điều kiện thi công.
Và theo Luật Xây dựng 2014 (sửa đổi, bổ sung năm 2020), cũng có quy định rằng điều kiện để khởi công công trình là phải có mặt bằng xây dựng được bàn giao toàn bộ hoặc từng phần theo tiến độ dự án.
Như vậy, việc hạ cốt nền diễn ra khi chưa hoàn thành giải phóng mặt bằng, chưa bàn giao mặt bằng “sạch” là không tuân thủ các quy định về pháp luật liên quan. Do đó, trách nhiệm liên quan không thể “phủi sạch” sau những lời xin lỗi dân.
Nhất là việc múc đất, còn xảy ra ngoài phạm vi dự án!
