Theo kế hoạch gìn giữ và phát triển làng nghề truyền thống, chính quyền phường Định Công đã chủ động triển khai nhiều biện pháp thực tế, tiêu biểu là việc phối hợp mở các lớp dạy nghề cho người dân địa phương. Tuy nhiên, việc thu hút thanh niên tại chỗ gặp nhiều thách thức do người trẻ thường ưu tiên lựa chọn các công việc hiện đại với thu nhập tức thì cùng môi trường làm việc linh hoạt. Đứng trước bài toán nan giải này, xưởng đã chủ động mở rộng phạm vi đào tạo, đồng thời phối hợp với Trung tâm Nghị lực sống nhằm hỗ trợ dạy nghề cho người khiếm khuyết hoặc người có hoàn cảnh khó khăn. Hiện tại, xưởng duy trì quy mô khoảng 30 nhân sự, với gần một nửa trong số đó là lao động khuyết tật.
 |
Nghệ nhân Quách Phan Tuấn Anh, chủ xưởng đậu bạc Định Công là người trực tiếp đào tạo nghề cho các học viên. Ảnh: Anh Thư |
“Nghề đậu bạc yêu cầu sự cần cù, tỉ mỉ trong từng chi tiết nhỏ chứ không phụ thuộc quá nhiều vào sức khỏe thể chất. Vậy nên chỉ cần các bạn thực sự mong muốn học nghề, có lòng kiên nhẫn, sự nghiêm túc với nghề, dù có những khiếm khuyết nhưng hai tay vẫn sử dụng linh hoạt, mắt tinh, và trí tuệ bình thường để đáp ứng được công việc thì tôi luôn sẵn sàng đón nhận và chỉ dạy” - Nghệ nhân Quách Phan Tuấn Anh chia sẻ.
Nghề đậu bạc vốn nổi tiếng bởi sự công phu và khắt khe, đòi hỏi người thợ phải tỉ mẩn uốn nắn từng sợi chỉ bạc mỏng như tơ. Với người bình thường, việc ngồi yên hàng giờ để thao tác đã là thử thách thì đối với người thợ mang trong mình khiếm khuyết, hành trình ấy lại càng gian nan gấp bội. Nhớ lại những ngày đầu học nghề, anh Hoàng Ngọc Khải (1985) - một người thợ lâu năm tại xưởng chia sẻ rằng việc ngồi gò bó một chỗ cả ngày để xoay xở với những chi tiết bạc nhỏ li ti, cộng thêm rào cản vận động chân từng khiến anh vô cùng bức bối, khó chịu, thậm chí nản lòng.
 |
Anh Khải tỉ mẩn uốn từng sợi chỉ bạc nhỏ thành các chi tiết. Ảnh: Anh Thư |
Thế nhưng, chính tình cảm ấm áp dưới mái xưởng Định Công đã trở thành điểm tựa tinh thần lớn nhất, giúp những học viên nơi đây kiên trì vượt qua mọi rào cản. Anh Khải xúc động nói thêm: “Dù gặp nhiều khó khăn trong suốt thời gian theo nghề nhưng tôi chưa bao giờ có ý định bỏ cuộc, bởi ở đây có anh Tuấn Anh và mọi người sống với nhau như những người thân ruột thịt trong gia đình, cảm giác gần gũi lắm.” Vậy là từ một cậu thanh niên bỡ ngỡ năm nào, đến nay anh Khải đã có khoảng 20 năm kinh nghiệm gắn bó bên chiếc bàn chế tác.
Để hỗ trợ những người thợ mang khiếm khuyết thao tác thuận tiện hơn, nghệ nhân Quách Phan Tuấn Anh chủ động đưa một số cải tiến kỹ thuật vào quy trình sản xuất. Cụ thể, xưởng đã trang bị các máy thổi hơi thay thế cho bàn đạp cơ truyền thống khi hàn bạc. Bên cạnh đó, một số công đoạn chuẩn bị nguyên liệu vất vả nay cũng nhẹ nhàng hơn nhờ sự tiếp sức của công nghệ. Những chiếc máy cán và rút sợi chỉ bạc quay tay ngày nào giờ đều được tích hợp mô tơ điện, vừa giúp tiết kiệm sức lao động vừa tối ưu hóa hiệu quả công việc. Thế nhưng, dù có sự hỗ trợ của máy móc, linh hồn của từng sản phẩm đậu bạc vẫn phụ thuộc hoàn toàn vào đôi bàn tay khéo léo cùng sự tâm huyết, kiên nhẫn của người thợ lành nghề.
 |
Máy thổi hơi nóng hỗ trợ người thợ thực hiện công đoạn hàn bạc thuận tiện hơn. Ảnh: Anh Thư |
Dưới mái đình làng Định Công cổ kính, những người thợ đặc biệt ấy không chỉ tự chủ cuộc sống bằng chính đôi bàn tay của mình, mà còn lặng lẽ gìn giữ ngọn lửa nghề đậu bạc nghìn năm tuổi. Hơn hết, từng sợi chỉ bạc được kéo ra như bắc thêm một nhịp cầu đưa họ tự tin hòa nhập với cộng đồng, chứng minh rằng đam mê và nghị lực hoàn toàn có thể xóa nhòa mọi rào cản thể trạng.
