Tại đối thoại sáng 21/7, lãnh đạo Bộ Lao động Thương binh và Xã hội nghe kiến nghị, giải đáp thắc mắc của doanh nghiệp liên quan đến việc thực thi pháp luật lao động.
Ông Thân Đức Việt - Phó tổng giám đốc Công ty May 10 đại diện cho nhiều doanh nghiệp đưa ra ba kiến nghị, gồm: không tăng lương tối thiểu vùng năm 2018, chưa áp dụng cách tính đóng BHXH mới từ 2018 và giữ lại 90% kinh phí công đoàn để cơ sở chăm lo cho người lao động.
Ông Việt lý giải, ngành may mặc có đặc thù trả lương theo sản phẩm. Khoảng 5% lao động thường phải bù lương vì không đáp ứng được tay nghề dù đã qua đào tạo. Nếu tăng lương tối thiểu vùng hàng năm, nhiều lao động có chất lượng thấp nhưng vẫn có thu nhập cao khiến họ có tâm lý ỷ lại, không nỗ lực tăng năng suất lao động.
"May 10 hiện có hơn 12.000 lao động. Nếu tăng ở mức như mấy năm qua hoặc theo đề xuất của Tổng liên đoàn là 13% thì gây khó khăn cho doanh nghiệp", ông Việt nói.
Tương tự, mức đóng BHXH dựa trên lương cộng phụ cấp ghi trong hợp đồng lao động hiện nay khiến chi phí của doanh nghiệp bị đội lên rất cao. Năm 2017, tiền đóng BHXH của công ty này tăng thêm 22 tỷ đồng so với năm ngoái.
"Từ 2018, trở đi, mức đóng BHXH dựa trên nền lương cùng phụ cấp và các khoản bổ sung ghi trong hợp đồng lao động sẽ trở thành gánh nặng lớn khiến nhiều doanh nghiệp không kham nổi", ông Việt nhận định.
Nhắc đến phí công đoàn, ông này cho hay hiện doanh nghiệp phải đóng 2% trên tổng tiền lương đóng BHXH cho người lao động. Công đoàn cơ sở ở doanh nghiệp nộp 35% kinh phí công đoàn và 40% đoàn phí công đoàn cho công đoàn cấp trên. Trong thực tế, doanh nghiệp tự tổ chức được nhiều hoạt động cho người lao động, còn công đoàn cấp trên không giúp đỡ được gì.
"Chúng tôi đề xuất giữ lại 90% kinh phí công đoàn và đoàn phí công đoàn tại cơ sở để chăm lo cho người lao động", ông Việt nói. Đề xuất này được đại diện doanh nghiệp có mặt trong hội trường hưởng ứng bằng những tràng vỗ tay lớn.
Trả lời kiến nghị của doanh nghiệp, ông Lê Văn Thành - Cục phó Cục quan hệ lao động và tiền lương cho biết, tiền lương và phụ cấp đóng BHXH đã được quy định rõ trong Luật Bảo hiểm xã hội 2014 kèm thông tư hướng dẫn. Kiến nghị trên được ghi nhận song vẫn phải thực hiện theo luật. Trong quá trình thực hiện có phát sinh, phải sửa đổi, bổ sung thì sau này sẽ tính tiếp.
"Không thể không tăng lương tối thiểu vùng vì đây là lộ trình được Chính phủ quy định. Nhưng tăng ở mức nào thì sẽ được hội đồng bàn bạc kỹ để cân đối lợi ích của Nhà nước trong đảm bảo công ăn việc làm cho người lao động, chi phí của doanh nghiệp và đời sống của người lao động", ông Thành nói.
Thứ trưởng Doãn Mậu Diệp thông tin thêm, ngoài May 10 thì nhiều hiệp hội doanh nghiệp cũng kiến nghị không tăng lương tối thiểu năm nay. Hội đồng tiền lương quốc gia đã họp phiên đầu tiên vào 27/6 để bàn bạc về phương án tăng lương tối thiểu song chưa có kết luận cụ thể. Tại phiên này, Tổng liên đoàn đề xuất mức tăng tuyệt đối 13,3% nhưng giới chủ kiến nghị tăng dưới 5%.
"Hội đồng họp theo cơ chế thương lượng, không phải mặc cả. Với tư cách là cơ quan quản lý, chúng tôi mong muốn hai bên đạt được thỏa thuận ở điểm cân bằng để cả doanh nghiệp và người lao động đều có lợi", ông nói.
Luật Bảo hiểm xã hội quy định, từ 1/1/2016 đến hết 2017, mức đóng BHXH dựa trên lương cộng phụ cấp ghi trong hợp đồng lao động. Từ 1/1/2018 trở đi, đóng trên lương cùng phụ cấp và các khoản bổ sung ghi trong hợp đồng lao động. Phụ cấp được xác định là các khoản cố định, ít biến động, gồm tiền để bù đắp điều kiện lao động, tính chất phức tạp công việc, điều kiện sinh hoạt, mức độ thu hút lao động mà lương thỏa thuận trong hợp đồng chưa tính đến hoặc tính chưa đầy đủ.
Hiện , người lao động đóng BHXH bắt buộc trên nền tiền lương cơ bản. Đối với người hưởng lương từ ngân sách là lương cơ sở nhân với hệ số. Với lao động trong doanh nghiệp là mức lương thỏa thuận với chủ sử dụng ghi trong hợp đồng nhưng không thấp hơn lương tối thiểu vùng. Người lao động đóng 8%, còn lại 18% sẽ do chủ sử dụng lao động đóng, tổng cộng 26% đóng vào quỹ BHXH.
