Iran hạn chế các hoạt động thanh sát cơ sở hạt nhân: Tăng áp lực với các cường quốc

0:00 / 0:00
0:00
(Ngày Nay) -  Động thái trên được cho là nhằm gây áp lực để các cường quốc dỡ bỏ những biện pháp trừng phạt kinh tế áp đặt lên nước Cộng hòa Hồi giáo và khôi phục thỏa thuận hạt nhân mà Tehran đã ký với các cường quốc thế giới gồm: Anh, Pháp, Mỹ, Đức, Nga, Trung Quốc vào năm 2015.
Bên trong một cơ sở hạt nhân ở Isfahan, miền Trung Iran. (Ảnh: Hà Nội mới)
Bên trong một cơ sở hạt nhân ở Isfahan, miền Trung Iran. (Ảnh: Hà Nội mới)

Việc hạn chế các cuộc thanh sát của Cơ quan Năng lượng nguyên tử quốc tế (IAEA) được thực hiện theo Đạo luật “Kế hoạch hành động chiến lược chống trừng phạt” (SAPCS) được Quốc hội Iran thông qua hồi tháng 12-2020. Văn bản này quy định đạo luật được kích hoạt trong trường hợp Mỹ không gỡ bỏ trừng phạt đối với Iran. Ngoài ra, Iran sẽ không tiếp tục chia sẻ hình ảnh giám sát trực tiếp các cơ sở hạt nhân với IAEA.

Quyết định được đưa ra sau khi Iran kêu gọi Mỹ gỡ bỏ vô điều kiện và có hiệu quả tất cả lệnh trừng phạt mà chính quyền của cựu Tổng thống Donald Trump đã tái áp đặt đối với Tehran nếu Washington muốn cứu vãn thỏa thuận hạt nhân còn được gọi là Kế hoạch Hành động chung toàn diện (JCPOA). Iran đã đặt thời hạn chót vào ngày 23-2 để Mỹ bắt đầu đảo ngược các biện pháp trừng phạt với Tehran, nếu không, nước này sẽ kích hoạt việc cấm các thanh sát viên IAEA.

Cuối tuần trước, đối mặt với hạn chót, Tổng Giám đốc IAEA Rafael Grossi đã đến Tehran với đề nghị các cuộc thanh sát có thể tiếp tục trong 3 tháng tới, gần thời điểm cuộc bầu cử ở Iran diễn ra vào tháng 6-2021 để lựa chọn người kế nhiệm Tổng thống Hassan Rouhani.

Tuy nhiên, chuyến thăm của người đứng đầu IAEA đã không thể thuyết phục Iran. Việc ngừng hợp tác với IAEA càng khiến cơ quan này quan ngại về khả năng tồn tại vật chất hạt nhân ở một cơ sở mà Iran chưa khai báo nằm ở quận Turquzabad của thủ đô Tehran. IAEA cho biết, kho lưu trữ uranium được làm giàu của Iran hiện đã gấp hơn 14 lần mức quy định trong thỏa thuận hạt nhân năm 2015.

Trên thực tế, Iran đang rất muốn hồi sinh JCPOA. Hồi đầu tháng 12 năm ngoái, Tổng thống H.Rouhani khẳng định nước này sẵn sàng trở lại tuân thủ đầy đủ thỏa thuận ngay sau khi các bên còn lại tôn trọng những cam kết của mình. Việc tái tham gia JCPOA trước tiên sẽ mang lại cơ hội thúc đẩy kinh tế cho Iran. Đặc biệt, nước này có thể tăng cường xuất khẩu dầu mỏ một cách hợp pháp.

Trong khi đó, chính quyền của Tổng thống Mỹ Joe Biden và các nước tham gia JCPOA cũng có những động thái thể hiện mong muốn cứu vãn thỏa thuận hạt nhân lịch sử vốn đang bên bờ vực sụp đổ sau khi cựu Tổng thống D.Trump rút Mỹ khỏi văn kiện này năm 2018.

Ngày 18-2, Tổng thống Mỹ J.Biden tuyên bố, Washington sẵn sàng hồi sinh thỏa thuận đã từ bỏ gần 3 năm trước. Hành động này phản ánh sự thay đổi trong cách tiếp cận của chính quyền mới ở Washington đối với vấn đề hạt nhân Iran. Tuy nhiên, khúc mắc lớn nhất là Mỹ và Iran chưa thể thống nhất về việc bên nào hành động trước. Mỹ đã đề nghị tổ chức cuộc gặp với Iran dưới sự bảo trợ của Liên minh châu Âu (EU).

Theo Thư ký báo chí Nhà Trắng Jen Psaki, Washington vẫn đang đợi câu trả lời của Tehran về lời đề nghị này. Cho đến nay, chính quyền Tổng thống H.Rouhani vẫn kiên quyết yêu cầu Mỹ phải dỡ bỏ toàn bộ các lệnh trừng phạt trước khi hai bên nối lại đối thoại. Trong khi đó, Washington lại cho biết sẽ không tiến hành bước đi nào liên quan đến đề nghị trên trước khi đàm phán với Tehran diễn ra.

Việc chính quyền Tổng thống J.Biden thể hiện thiện chí quay trở lại tham gia JCPOA là một tín hiệu tích cực. Sự kiện Iran tuyên bố chính thức hạn chế các cuộc thanh sát quốc tế cũng nhằm thúc đẩy mục tiêu này. Tuy nhiên, các nhà phân tích nhận định, đây sẽ là một chặng đường dài khi cả Mỹ và Iran hiện chưa ở điểm có thể “ráp nối” được.

Theo Hà Nội Mới
Hỗ trợ học sinh vượt qua khủng hoảng của đại dịch COVID-19
Hỗ trợ học sinh vượt qua khủng hoảng của đại dịch COVID-19
(Ngày Nay) - Đại dịch COVID-19 đã chuẩn bị bước sang năm thứ ba, theo dữ liệu mới nhất từ Quỹ Nhi đồng Liên hợp Quốc (UNICEF), trong tổng số trẻ em trên toàn cầu, cứ 7 em thì có ít nhất 1 em bị ảnh hưởng trực tiếp bởi các đợt phong tỏa.
Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam: Việt Nam học cần quan tâm nhiều hơn đến các vấn đề xã hội, đặc biệt trong bối cảnh dịch bệnh và hậu dịch bệnh, không gian mạng và các yếu tố an ninh phi truyền thống ngày càng hiện hữu. Ảnh: VGP/Đình Nam
Phát huy giá trị, khơi dậy tiềm năng để phát triển nhanh, bền vững hơn
(Ngày Nay) - Giới khoa học nói chung và những người nghiên cứu Việt Nam học nói riêng, đứng trước đòi hỏi tiếp tục đi sâu làm rõ các giá trị, các tiềm năng và phương cách để phát huy các giá trị, khơi dậy các tiềm năng, biến thành năng lực nội sinh để đất nước phát triển nhanh hơn, bền vững hơn.
Thông toàn tuyến cao tốc Bắc Nam tạo cú hích cho nền kinh tế
Thông toàn tuyến cao tốc Bắc Nam tạo cú hích cho nền kinh tế
(Ngày Nay) - Bộ Giao thông vận tải (GTVT) vừa báo cáo Chính phủ về báo cáo nghiên cứu tiền khả thi dự án đầu tư xây dựng cao tốc Bắc Nam phía Đông giai đoạn 2021 - 2025 trình Quốc hội xem xét quyết định chủ trương đầu tư. Dự kiến, quý III/2022 sẽ tiến hành đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư để thi công từ quý I/2023 và hoàn thành vào năm 2025.
Đại diện Tập đoàn T&T Group và Ngân hàng SHB trao tặng Quỹ phòng, chống dịch Covid-19 tỉnh Đồng Nai 10 tỷ đồng.
T&T Group và Ngân hàng SHB hỗ trợ gần 30 tỷ đồng giúp Ninh Thuận và Đồng Nai chống dịch
(Ngày Nay) - Ngày 27/10, Tập đoàn T&T Group và Ngân hàng Sài Gòn – Hà Nội (SHB) đã trao tặng Quỹ phòng, chống dịch COVID-19 tỉnh Đồng Nai 10 tỷ đồng và 1.000 tấn gạo (trị giá 15 tỷ đồng) nhằm tiếp sức cho chính quyền và nhân dân địa phương trong công tác phòng chống dịch. Trước đó, ngày 26/10, T&T Group và Ngân hàng SHB cũng đã trao tặng tỉnh Ninh Thuận 100.000 bộ kit xét nghiệm nhanh COVID-19 trị giá 4,5 tỷ đồng.
Panasonic ra mắt dòng điều hòa phòng chống Covid-19
Panasonic ra mắt dòng điều hòa phòng chống Covid-19
(Ngày Nay) -  Panasonic vừa cho ra mắt thị trường dòng điều hòa tích hợp công nghệ nanoe TM X thế hệ II với hiệu quả tăng cường trong việc lọc sạch không khí, ức chế các loại vi-rút, vi khuẩn và chủ động phòng ngừa Covid-19. Là thương hiệu Nhật Bản tiên phong đưa công nghệ lọc khí tiên tiến vào các sản phẩm điều hòa, Panasonic mong muốn mang lại giải pháp khí sạch toàn diện, giúp không gian sống trong lành và khỏe mạnh hơn cho người Việt.